Substancje czynne
Schorzenia
Poradniki
Zapytaj farmaceutę
Kalkulatory
InterakcjeIndeks substancji czynnych
na literę “P”
Substancje czynne mogą mieć różne pochodzenie – od związków syntetycznych, przez naturalne ekstrakty roślinne, po witaminy i minerały wspierające organizm. Jeśli chcesz szybko sprawdzić, jak działa dany składnik i w jakich sytuacjach znajduje zastosowanie, skorzystaj z naszego indeksu. Znajdziesz tu jasne opisy właściwości, działania i zastosowania poszczególnych substancji.
- surowce roślinne
Pomarańcza chińska (Citrus sinensis) dostarcza witaminy C, hesperydyny, potasu i cytrynianu. Wyciąg z owoców wykazuje właściwości antyoksydacyjne i może wspierać prawidłowy poziom cholesterolu. Sok wchodzi w interakcje z niektórymi lekami – warto to wiedzieć przed poranną szklanką.
- surowce roślinne
Olejek neroli z kwiatów pomarańczy gorzkiej zawiera głównie linalool (30–54%) i wykazuje potwierdzone klinicznie działanie uspokajające, obniżające ciśnienie krwi i kortyzol. Stosuje się go w aromaterapii i pielęgnacji skóry, zawsze po rozcieńczeniu w oleju nośnikowym. Kobiety w ciąży, karmiące i osoby przyjmujące leki na ciśnienie lub uspokajające powinny skonsultować się z lekarzem przed użyciem.
- surowce roślinne
Pomarańcza słodka (Citrus sinensis) dostarcza witaminy C, potasu, cytrynianów i flawonoidów (hesperydyna, nobiletin). Jej sok wspiera profil lipidowy i może pomagać w profilaktyce kamicy nerkowej. Olejek eteryczny z limonem wykazuje działanie przeciwlękowe i przeciwdrobnoustrojowe. Uwaga na interakcje z niektórymi lekami.
- surowce roślinne
Pomidor zwyczajny jest bogatym źródłem likopenu, β-karotenu, witaminy C i polifenoli. Regularne spożycie przetworów pomidorowych wiązane jest z ochroną serca, niższym ciśnieniem i aktywnością antyoksydacyjną. Liście i niedojrzałe owoce zawierają toksyczną tomatynę i są niebezpieczne w dużych ilościach.
- syntetyczne i biologiczne
Ponatynib to inhibitor kinaz stosowany w terapii opornych na leczenie postaci białaczek, hamujący wzrost komórek nowotworowych przez blokowanie nieprawidłowych białek fuzyjnych.
Ponesimod to innowacyjny lek stosowany u dorosłych z nawracającą postacią stwardnienia rozsianego. Wpływa na układ odpornościowy, zmniejszając częstość i nasilenie rzutów choroby.
Popłoch pospolity (Thlaspi arvense) to roślina kapustowata o działaniu moczopędnym, wspierająca układ moczowy, trawienie i detoksykację organizmu dzięki glukozynolanom, flawonoidom oraz minerałom.
- surowce roślinne
Por to niskokaloryczne warzywo cebulowe zawierające potas, witaminę C, beta-karoten i polifenole. Dzięki allicynie wykazuje właściwości bakteriobójcze, a błonnik wspiera pracę jelit. Nie jest wskazany dla osób z chorobą wrzodową, refluksem ani zespołem jelita drażliwego.
- syntetyczne i biologiczne
Poraktant alfa to naturalny surfaktant płucny, kluczowy w leczeniu niewydolności oddechowej u wcześniaków. Szybko poprawia funkcje oddechowe i jest stosowany pod ścisłą kontrolą medyczną.
- PoreTect
Opis w przygotowaniu
- surowce roślinne
Pornatka kokosowa (Poria cocos) to grzyb leczniczy z bogatą historią w medycynie chińskiej. Zawiera polisacharydy i triterpenoidy badane pod kątem działania przeciwzapalnego, immunomodulującego i uspokajającego. Kobiety w ciąży powinny unikać stosowania.
- surowce roślinne
Porost brodaty (Usnea barbata) to porost bogaty w kwas usnowy, wykazujący działanie przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze i przeciwzapalne potwierdzone w badaniach laboratoryjnych. Stosowany w infekcjach dróg oddechowych, moczowych i skórnych. Wymaga ostrożności – doustne przyjmowanie może obciążać wątrobę.
- surowce roślinne
Porost islandzki (Cetraria islandica) to surowiec zielarski bogaty w polisacharydy tworzące śluz łagodzący gardło i drogi oddechowe. EMA uznaje jego zastosowanie w suchym kaszlu, podrażnieniach jamy ustnej i chwilowym braku apetytu u dzieci od 6. roku życia i dorosłych. Dostępny jako syrop, pastylki, odwar i nalewka.
- syntetyczne i biologiczne
Porphyral HSP to substancja lecznicza, która wykazuje działanie przeciwzapalne i przeciwutleniające.
- surowce roślinne
Porphyridium purpureum to czerwona mikroalga produkująca siarczkowane polisacharydy, B-fikoeritryną, kwasy EPA i ARA oraz karotenoidy. Badania laboratoryjne wskazują na jej działanie antywirusowe, przeciwzapalne i antyoksydacyjne. W kosmetyce stosowana jako składnik kondycjonujący skórę (INCI: Porphyridium Cruentum Extract).
- surowce roślinne
Portulaka (Portulaca oleracea) to roślina bogata w kwasy omega-3, witaminy A, C i E oraz flawonoidy. Wstępne badania wskazują na potencjalny wpływ na glikemię, profil lipidowy i stres oksydacyjny. Wysoka zawartość kwasu szczawiowego wyklucza jej stosowanie przy kamicy nerkowej.
- surowce roślinne
Czerwona porzeczka (Ribes rubrum) jest bogatym źródłem witaminy C (~41 mg/100 g), antocyjanów (~33 mg/100 g) i polifenoli. Zawiera też witaminę K, mangan, potas i błonnik. Wysoka kwasowość owoców wymaga ostrożności u osób z chorobami żołądka.
- witaminy i minerały
Potas reguluje ciśnienie krwi, pracę serca i przewodzenie nerwowe. Dorosły potrzebuje 2600–3400 mg dziennie. Niedobór grozi arytmią i osłabieniem mięśni, nadmiar – zatrzymaniem akcji serca. Suplementacja wyłącznie pod kontrolą lekarza.
- syntetyczne i biologiczne
Pozakonazol to nowoczesny lek przeciwgrzybiczy, stosowany w leczeniu i profilaktyce ciężkich zakażeń grzybiczych, zwłaszcza u osób z obniżoną odpornością. Dostępny w kilku wygodnych formach podania.
- surowce roślinne
Poziewnik pstry to roślina z rodziny jasnotowatych, bogata w krzemionkę, saponiny, irydoidy i flawonoidy. Wspiera drogi oddechowe, ułatwia odkrztuszanie, łagodzi stany zapalne skóry i wspomaga pracę układu moczowego. Stosowany tradycyjnie w formie naparów i nalewek; nie wolno go podawać kobietom w ciąży, karmiącym ani dzieciom.
- surowce roślinne
Poziomka pospolita (Fragaria vesca) dostarcza witaminy C, antocyjanów, elagitanin i flawonoidów. Liście działają ściągająco i moczopędnie, tradycyjnie stosowane przy biegunkach i dolegliwościach układu moczowego. Przy stosowaniu w większych dawkach możliwe interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi.
- surowce roślinne
Truskawka i poziomka zawierają antocyjany, elagitaniny, witaminę C i taniny o działaniu antyoksydacyjnym i przeciwzapalnym. Większe dawki mogą wchodzić w interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi i substratami P-glikoproteiny.
- surowce roślinne
Pozłotka kalifornijska (Eschscholzia californica) to zioło tradycyjnie stosowane na bezsenność, lęk i ból. Jej alkaloidy działają na receptory GABA-A i serotoninowe, nie wywołując uzależnienia. Ekstrakty mogą wchodzić w interakcje z lekami metabolizowanymi przez wątrobę – przed użyciem warto skonsultować się z farmaceutą lub lekarzem.
Pradofloksacyna to fluorochinolon trzeciej generacji o szerokim spektrum działania przeciw bakteriom Gram-dodatnim i Gram-ujemnym, stosowany w leczeniu zakażeń układu oddechowego, moczowego oraz skóry i tkanek miękkich.
- syntetyczne i biologiczne
Praletryna to syntetyczny pyretroid używany do zwalczania owadów w gospodarstwach domowych – działa na ich układ nerwowy, powodując paraliż i śmierć. Substancja jest aktywnym składnikiem sprayów, aerozoli i urządzeń odparowujących na komary, muchy i karaluchy. Przy prawidłowym stosowaniu jest stosunkowo bezpieczna dla ludzi, ale wysoce toksyczna dla kotów i organizmów wodnych.
- syntetyczne i biologiczne
Pralsetynib to innowacyjny inhibitor kinazy białkowej stosowany w leczeniu określonych postaci zaawansowanego raka płuca z wybranymi zmianami genetycznymi u dorosłych.
- syntetyczne i biologiczne
Pramipeksol wspomaga leczenie choroby Parkinsona i zespołu niespokojnych nóg, poprawiając kontrolę ruchów oraz komfort życia dzięki działaniu na układ nerwowy.
- syntetyczne i biologiczne
Pranoprofen to niesteroidowy lek przeciwzapalny stosowany w kroplach do oczu, skutecznie łagodzący ból i stany zapalne po zabiegach okulistycznych oraz w schorzeniach oczu.
- syntetyczne i biologiczne
Prasugrel to inhibitor agregacji płytek krwi, stosowany w leczeniu ostrych zespołów wieńcowych w celu zapobiegania powikłaniom sercowo-naczyniowym, dostępny w tabletkach, wymaga indywidualnego dawkowania.
- syntetyczne i biologiczne
Prawastatyna skutecznie obniża cholesterol, wspierając leczenie zaburzeń lipidowych i profilaktykę chorób serca. Stosowana samodzielnie lub w połączeniach, wymaga uwzględnienia wskazań i przeciwwskazań.
- surowce roślinne
Prawoślaz lekarski zawiera śluzowe polisacharydy tworzące ochronną powłokę na błonach śluzowych. Stosuje się go przy suchym kaszlu, podrażnieniu gardła i łagodnych dolegliwościach trawiennych. EMA uznaje tradycyjne zastosowanie korzenia w tych wskazaniach.
- syntetyczne i biologiczne
Prazykwantel to substancja lecznicza stosowana w leczeniu chorób pasożytniczych, takich jak schistosomatoza. Działa poprzez zaburzanie metabolizmu pasożytów, co prowadzi do ich śmierci.
- syntetyczne i biologiczne
Biolin P to prebiotyczny składnik kosmetyczny (inulina + alfa-glukan oligosacharyd) z korzenia cykorii. Pozostaje na powierzchni skóry, selektywnie odżywiając pożyteczne bakterie i hamując wzrost patogenów. Stosowany w produktach dla niemowląt, do higieny intymnej i pielęgnacji skóry wrażliwej.
- syntetyczne i biologiczne
Ecodermine to prebiotyczny kompleks gliceryny, laktytolu i ksylitolu, który nawilża skórę i przywraca równowagę jej mikrobiomu. Przeznaczony dla skóry suchej, wrażliwej i skóry głowy. W kosmetykach stosowany w stężeniu 1–5%.
- syntetyczne i biologiczne
Prebiotyk z roślinnych komórek macierzystych bawełny (Gossypium herbaceum) to innowacyjny składnik dermokosmetyków, który wspiera równowagę mikrobiomu skóry i chroni ją przed stresem oksydacyjnym. Pozyskiwany metodami biotechnologicznymi z kultur komórkowych bawełny arabskiej, wykazuje działanie ochronne przed promieniowaniem UV, IR i HEV. Szczególnie polecany dla cer wrażliwych, suchych i skłonnych do podrażnień.
- surowce roślinne
Ekstrakt z granatu bogaty w ellagitaniny działa jak prebiotyk – zasila korzystne bakterie jelitowe i podnosi poziom krótkich kwasów tłuszczowych. Jego aktywne metabolity, urolithiny, powstają dopiero w jelicie grubym dzięki mikrobiocie.