Indeks substancji czynnych
na literę “R”
Substancje czynne mogą mieć różne pochodzenie – od związków syntetycznych, przez naturalne ekstrakty roślinne, po witaminy i minerały wspierające organizm. Jeśli chcesz szybko sprawdzić, jak działa dany składnik i w jakich sytuacjach znajduje zastosowanie, skorzystaj z naszego indeksu. Znajdziesz tu jasne opisy właściwości, działania i zastosowania poszczególnych substancji.
- surowce roślinne
Korzeń rabarbaru kędzierzawego zawiera antrachinony, garbniki i stilbeny. Działa przeczyszczająco (efekt w 6–12 h), wykazuje właściwości przeciwzapalne i przeciwbakteryjne. Nie należy stosować dłużej niż tydzień bez konsultacji z lekarzem. Liście są toksyczne – używa się wyłącznie korzenia.
- syntetyczne i biologiczne
Rabeprazol, inhibitor pompy protonowej, obniża wydzielanie kwasu żołądkowego. Wskazany przy refluksie, wrzodach i zakażeniu Helicobacter pylori, dostępny w tabletkach o różnych dawkach.
- surowce roślinne
Olej rycynowy z rącznika pospolitego zawiera ok. 90% kwasu rycynolowego, który działa jako środek przeczyszczający poprzez pobudzenie receptorów EP3/EP4 w jelitach. Jedyne zatwierdzone wskazanie to krótkotrwałe leczenie zaparć. Nasiona rośliny zawierają śmiertelnie toksyczną ricynę, której nie ma w oczyszczonym oleju. Przeciwwskazany w ciąży i chorobach zapalnych jelit.
- syntetyczne i biologiczne
Rad-223 to radiofarmaceutyk emitujący cząstki alfa, stosowany w raku prostaty opornym na kastrację z przerzutami do kości. Gromadzi się w zmianach kostnych, niszczy DNA komórek nowotworowych i wydłuża życie pacjentów o około 3–4 miesiące w porównaniu z placebo. Podawany dożylnie w sześciu dawkach co 4 tygodnie.
- rADAMTS13
Opis w przygotowaniu
- syntetyczne i biologiczne
Raloksyfen to lek stosowany u kobiet po menopauzie, który zwiększa gęstość kości i zmniejsza ryzyko złamań, wykazując selektywne działanie na receptory estrogenowe bez wpływu na macicę i piersi.
- syntetyczne i biologiczne
Raltegravir to lek przeciwwirusowy stosowany w leczeniu zakażeń wirusem HIV. Substancja ta działa poprzez hamowanie aktywności enzymu integrazy, który jest niezbędny do replikacji wirusa.
- surowce roślinne
Rambutan to tropikalna roślina, której liście zawierają ellagitaniny, flawonoidy i kwasy fenolowe o silnych właściwościach antyoksydacyjnych potwierdzonych in vitro. Brak badań klinicznych na ludziach; stosowanie wymaga ostrożności, szczególnie w ciąży i przy przyjmowaniu leków przeciwzakrzepowych.
- syntetyczne i biologiczne
Ramelteon to lek na receptę naśladujący działanie melatoniny – wiąże się z receptorami MT1 i MT2 w mózgu i ułatwia zasypianie bez ryzyka uzależnienia. Standardowa dawka to 8 mg przed snem. Nie działa przez układ GABA, więc nie wywołuje efektów typowych dla benzodiazepin.
- syntetyczne i biologiczne
Ramipryl to lek obniżający ciśnienie krwi, chroniący serce i nerki. Stosowany w terapii nadciśnienia oraz niewydolności serca, zmniejsza ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych.
- Ramnoza
Opis w przygotowaniu
- syntetyczne i biologiczne
Ramucyrumab to przeciwciało monoklonalne IgG1 blokujące receptor VEGFR-2, stosowane dożylnie w zaawansowanym raku żołądka, płuca, jelita grubego i wątroby. Działa poprzez odcięcie guza od dopływu krwi. Wymaga ścisłego nadzoru medycznego ze względu na ryzyko poważnych powikłań naczyniowych.
- syntetyczne i biologiczne
Ranibizumab to innowacyjny lek stosowany w terapii schorzeń siatkówki, hamujący wzrost nieprawidłowych naczyń krwionośnych i wspierający zachowanie ostrości wzroku.
- syntetyczne i biologiczne
Ranitydyna ogranicza wydzielanie kwasu żołądkowego, pomagając w leczeniu zgagi, niestrawności i choroby wrzodowej. Stosowana doraźnie i przewlekle, dostępna w różnych formach i dawkach.
- syntetyczne i biologiczne
Ranolazyna to nowoczesny lek na przewlekłą dławicę piersiową, działający na serce bez istotnego wpływu na ciśnienie czy tętno, z korzystnym profilem bezpieczeństwa i możliwością indywidualnego dawkowania.
- syntetyczne i biologiczne
Rasagilina wspomaga leczenie choroby Parkinsona, podnosząc poziom dopaminy w mózgu. Charakteryzuje się skutecznością i dobrą tolerancją, istotna przy monoterapii oraz terapii skojarzonej.
- syntetyczne i biologiczne
Rasburykaza to enzym redukujący stężenie kwasu moczowego u pacjentów z nowotworami krwi, chroniąc nerki przed uszkodzeniem podczas intensywnej terapii onkologicznej i zapobiegając zespołowi rozpadu guza.
- syntetyczne i biologiczne
Rawulizumab to innowacyjny lek stosowany w terapii rzadkich schorzeń hematologicznych i neurologicznych, działający poprzez hamowanie wybranych elementów układu odpornościowego.
- surowce roślinne
Rdest ptasi (Polygonum aviculare) to zioło bogate w garbniki, flawonoidy i kwas krzemowy, tradycyjnie stosowane przy dolegliwościach dróg moczowych, biegunkach i kaszlu. Dowody kliniczne są ograniczone; wymagana ostrożność u osób z chorobami nerek i przyjmujących leki moczopędne.
- surowce roślinne
Rdest wężownik to roślina lecznicza, której kłącze zawiera do 20% garbników, flawonoidy i śluz. Tradycyjnie stosowany przy biegunkach, ranach i stanach zapalnych jamy ustnej. Garbniki mogą zmniejszać wchłanianie leków doustnych – konieczny odstęp co najmniej 1 godziny. Kobiety w ciąży i karmiące powinny unikać stosowania.
- surowce roślinne
Rdest wielokwiatowy (He Shou Wu, fo-ti) to zioło stosowane w medycynie chińskiej. Badania laboratoryjne sugerują działanie antyoksydacyjne i wpływ na wzrost włosów, ale dowody kliniczne są słabe. Głównym zagrożeniem jest hepatotoksyczność – zioło powiązano z poważnym uszkodzeniem wątroby.
- surowce roślinne
Rdest wodny to zioło bogate w poligodial, rutynę, kwercetynę i garbniki. Tradycyjnie stosowany przy krwawieniach, biegunce i hemoroidach. Zawiera duże ilości witaminy K – może osłabiać działanie warfaryny. Przeciwwskazany w ciąży i przy chorobie wrzodowej.
- surowce roślinne
Rdestowiec japoński to roślina bogata w trans-resweratrol, emodyną i flawonoidy. Stosowany tradycyjnie przy zaburzeniach krążenia i stanach zapalnych, dziś dostępny jako suplement. Przed użyciem skonsultuj się z farmaceutą – może wchodzić w interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi i wpływać na metabolizm leków.
- surowce roślinne
Rdestowiec ostrokończysty to jedno z najbogatszych roślinnych źródeł resweratrolu. Wyciąg z jego korzeni zawiera też emodinę, polydatynę i flawonoidy. Badania wskazują na potencjalne działanie przeciwutleniające i kardioprotekcyjne, choć dowody kliniczne są ograniczone. Przed stosowaniem skonsultuj się z farmaceutą lub lekarzem.
- surowce roślinne
Reetha (Sapindus mukorossi) to owoc bogaty w saponiny triterpenoidowe, które działają jak naturalny środek myjący. Wyciąg wykazuje właściwości przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze i przeciwzapalne. Jest szeroko stosowany w kosmetykach do włosów i skóry. Bezwzględnie przeciwwskazany w ciąży.
- syntetyczne i biologiczne
Regadenozon to nowoczesny lek wykorzystywany w diagnostyce serca, szczególnie u pacjentów niezdolnych do wysiłku fizycznego. Umożliwia szybką ocenę przepływu wieńcowego pod ścisłą kontrolą specjalistów.
- syntetyczne i biologiczne
Regorafenib to innowacyjny lek hamujący wzrost i rozprzestrzenianie się komórek nowotworowych, stosowany u dorosłych z zaawansowanymi nowotworami jelita grubego, wątroby i przewodu pokarmowego.
- surowce roślinne
Reishi (Ganoderma lucidum) to grzyb leczniczy z ok. 400 aktywnymi związkami – beta-glukanami i kwasami ganodycznymi. Wspiera układ odpornościowy, wykazuje działanie przeciwutleniające i jest badany jako uzupełnienie terapii nowotworowej. Wchodzi w interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi, na cukrzycę i ciśnienie.
- syntetyczne i biologiczne
Relatlimab to innowacyjny lek immunoonkologiczny, stosowany w terapii zaawansowanego czerniaka, który wspiera układ odpornościowy w zwalczaniu komórek nowotworowych.
Relugoliks to innowacyjny lek hormonalny stosowany w terapii mięśniaków macicy, endometriozy i raka prostaty, wyróżniający się potwierdzoną skutecznością oraz bezpieczeństwem stosowania.
- syntetyczne i biologiczne
Remdesiwir to lek przeciwwirusowy stosowany głównie w terapii COVID-19 u pacjentów z cięższym przebiegiem choroby, działający poprzez hamowanie namnażania się wirusa SARS-CoV-2.
- syntetyczne i biologiczne
Remifentanyl, ultra-krótko działający opioid, wykorzystywany jest do kontroli bólu podczas znieczulenia ogólnego i w intensywnej terapii, umożliwiając precyzyjne dostosowanie efektu przeciwbólowego.
- syntetyczne i biologiczne
Repaglinid skutecznie wspomaga kontrolę poziomu cukru we krwi u dorosłych z cukrzycą typu 2, pobudzając wydzielanie insuliny po posiłkach i umożliwiając elastyczne dostosowanie terapii.
- syntetyczne i biologiczne
Resacetofenon to fenolowy metabolit roślinny badany laboratoryjnie jako inhibitor COX-2. Wszystkie dostępne dane pochodzą z badań in vitro; brak badań klinicznych u ludzi. Nie jest stosowany jako lek ani suplement w Polsce.
- syntetyczne i biologiczne
Ketoprofen to NLPZ blokujący COX-1 i COX-2, który zmniejsza ból, stan zapalny i gorączkę. Stosowany doustnie, miejscowo i dożylnie w chorobach reumatycznych, bólu ostrym i pooperacyjnym. Wymaga ostrożności u osób z chorobami układu pokarmowego, nerek i serca.
- syntetyczne i biologiczne
Reslizumab to przeciwciało monoklonalne stosowane w leczeniu ciężkiej astmy eozynofilowej u dorosłych, działające poprzez redukcję eozynofili i łagodzenie objawów przy niewystarczającej skuteczności innych terapii.
