aleric

Aleric deslo USP

floradix

Floradix Żelazo i witaminy

nisita

Nisita

Biotilac Biotic

hascovir

Hascovir Control Max

kerabione

Kerabione

raphaholin C

Raphacholin C

ecomer

Ecomer Odporność + witamina E

chitosan

Olimp Chitosan+chrom

, , ,

Jakie leki stosuje się w zawale serca?

Jak wygląda pierwsza pomoc w zawale serca?

Zawał serca to jedna z najczęstszych przyczyn przedwczesnych zgonów u Polaków. Jest to stan zagrożenia życia, dlatego tak ważne jest, aby wiedzieć, jak go rozpoznać i prawidłowo udzielić pomocy. Jak leczy się zawał serca? Jakie leki powinien stosować chory po przebytym zawale?

Co to jest zawał serca?

Zawał serca to obszar martwicy mięśnia sercowego, powstały w wynik jego niedokrwienia. W zawale dochodzi do zamknięcia tętnicy wieńcowej, która zaopatruje serce w tlen i niezbędne składniki odżywcze, a także usuwa produkty metabolizmu. Za znaczną część przypadków zawału serca odpowiada miażdżyca tętnic wieńcowych [5].

Jak rozpoznać, że to zawał?

Objawy zawału serca:

  • Silny ból za mostkiem, który może promieniować do lewej ręki, barku, a także żuchwy; najczęściej trwa co najmniej 20 minut — jest to najbardziej charakterystyczny objaw zawału serca,
  • Blada skóra,
  • Zimne poty,
  • Uczucie silnego strachu,
  • Ból brzucha, mdłości wymioty, ogólne złe samopoczucie — są to mniej charakterystyczne objawy. Mogą się one pojawić, kiedy występuje tzw. niemy zawał serca; osoby, które go przeszły nie wiedzą o tym, gdyż niespecyficzne objawy nie wzbudzają żadnych podejrzeń. Niemy zawał serca można wykryć m.in. w badaniu EKG [5]. Występuje szczególnie u chorych na cukrzycę.

Zawał serca — pierwsza pomoc

Odpowiednie postępowanie osób z otoczenia chorego podczas zawału serca zwiększa jego szansę na przeżycie i na mniejsze komplikacje zdrowotne. Postępowanie będzie uzależnione od stanu świadomości chorego (osoba przytomna lub nieprzytomna). Pierwsza pomoc powinna zostać udzielona natychmiast.

Jak pomóc choremu podczas zawału?

  1. Ułóż chorego w komfortowej dla niego pozycji półsiedzącej, tak aby jego plecy opierały się o coś stabilnego; taka pozycja ułatwi mu oddychanie. Powiedz choremu, żeby nie wykonywał nagłych i gwałtownych ruchów. 
  2. W razie potrzeby rozluźnij krępujące części garderoby chorego np. krawat. 
  3. Wezwij pogotowie ratunkowe.
  4. Ciepło okryj chorego.
  5. Zawałowi serca zazwyczaj towarzyszy silny lęk i uczucie niepokoju, dlatego bądź przez cały czas z chorym, uspokajaj go aż do momentu przyjazdu karetki pogotowia. 
  6. Kontroluj czynności życiowe chorego, jeśli straci przytomność, postępuj zgodnie z procedurami resuscytacyjnymi [5].

Zawał serca a aspiryna

Czy można podać kwas acetylosalicylowy (aspirynę) choremu na zawał? Można to zrobić tylko i wyłącznie, jeśli osoba jest przytomna. Lek należy podać w dawce 300 mg, jeśli chory wcześniej go nie przyjmował [3].

Aspiryna na zawał serca.

Jak wygląda leczenie zabiegowe zawału serca?

W przypadku rozpoznania zawału serca chory jak najszybciej powinien znaleźć się w szpitalu w pracowni hemodynamiki, gdzie zespół medyczny podejmie leczenie zabiegowe. W pierwszym etapie u chorego wykonuje się koronarografię. Badanie to ma na celu wykryć, która tętnica odpowiada za objawy. Następnie przeprowadzany jest zabieg, który ma spowodować jej udrożnienie.

  • Angioplastyka tętnic wieńcowych, czyli wprowadzenie specjalnego balonika do tętnicy, a następnie jego rozprężenie; w wyniku tego zabiegu poszerza się światło uszkodzonego naczynia wieńcowego. Kolejno poprawia się przepływ przez zwężone miejsce, implantując specjalny stent.
  • Pomostowanie aortalno-wieńcowe (operacja wytworzenia bajpasów)  — polega na ominięciu zablokowanej podczas zawału tętnicy wieńcowej poprzez utworzenie nowego połączenia pomiędzy aortą i naczyniem wieńcowym; do utworzenia wspomnianego połączenia stosuje się najczęściej naczynia własne chorego (zazwyczaj jest to żyła odpiszczelowa, którą pobiera się z podudzia pacjenta [6].

Na czym polega farmakologiczne leczenie po zawale?

Chory po przebytym zawale serca znajduje się w grupie wysokiego ryzyka sercowo-naczyniowego, co oznacza, że z dużym prawdopodobieństwem w przyszłości może u niego wystąpić ponowny zawał lub też udar. Dlatego też osoba po zawale powinna pozostawać pod ścisłą kontrolą kardiologa i już do końca życia przyjmować leki, które pozwolą zmniejszyć to ryzyko. Jakie leki na zawał serca przyjmuje się po jego wystąpieniu?

  • Leki przeciwpłytkowe — to podstawowe leki, które powinny stosować osoby po przebytym zawale serca. U wszystkich chorych, którzy nie mają przeciwwskazań, po zawale serca powinien zostać włączony kwas acetylosalicylowy w dawce 75-100 mg (Acard, Polocard) i lek ten powinien być stosowany już do końca życia. Dodatkowo stosuje się również drugi lek o działaniu przeciwpłytkowym (tikagrelor, prasugrel, klopidogrel, przez okres 6-12 miesięcy po zawale lub dłużej, zależnie od metody leczenia).
  • Statyny, czyli leki obniżające poziom cholesterolu (np. atorwastatyna, fluwastatyna, lowastatyna)  — powinny zostać podane pacjentowi jeszcze  w ostrej fazie zawału, a następnie chory powinien je przyjmować stale, jako prewencję wtórną zawału serca, aby zapobiegać podobnym incydentom w przyszłości.
  • Leki b-adrenolityczne (np. bisoprolol, atenolol)  — podawanie tych leków podobnie jak w przypadku statyn, również należy rozpocząć u każdego chorego bez przeciwwskazań już w ostrej fazie zawału i kontynuować do końca życia.
  • Inhibitory konwertazy angiotensyny (np.  enalapryl, lizynopryl) Szczególną korzyść z ich przyjmowania odnoszą pacjenci z cukrzycą, nadciśnieniem tętniczym i przewlekłą chorobą nerek [2,4].

Jakie są niefarmakologiczne działania profilaktyczne po zawale?

Po przebytym zawale serca nie tylko stosowanie leków, ale także inne działania niefarmakologiczne mają znaczenie w zapobieganiu kolejnym. Należą do nich:

  • Zaprzestanie palenia tytoniu,
  • Odpowiednia dieta
  • Utrzymanie prawidłowej masy ciała,
  • Aktywność fizyczna,
  • Zaprzestanie spożywania alkoholu [1].

Bibliografia

  1. Kubicka-Mącznik A., Wtórna prewencja kardiologiczna u pacjentów po przebytym zawale serca, Choroby Serca i Naczyń 2016, tom 13, nr 5, 363–366
  2. Jakie leki powinni rutynowo otrzymywać pacjenci po zawale mięśnia sercowego?, Medycyna po dyplomie, Vol20/nr5/maj2011
  3. Filip M. Szymański, Krzysztof J. Filipiak, Zbigniew Krasiński, Jarosław Reguła, Maciej Małecki, Jarosław Sławek, Jaką dawkę kwasu acetylosalicylowego należy stosować w codziennej praktyce klinicznej? Wielodyscyplinarne stanowisko ekspertów, Choroby Serca i Naczyń 13, Nr 3 (2016)
  4. Dłużniewska M, Pakulska I, Budaj A, Zasady postępowania po zawale serca, Borgis — Postępy Nauk Medycznych 3/2000, s. 3-9
  5. https://zpe.gov.pl/b/zawal-serca/P4VfbdFuL [dostęp 25.01.2023]
  6. https://www.ikard.pl/program-zabiegowego-leczenia-ostrego-zawalu-serca.html [dostęp 25.01.2023]

Omawiane substancje

  • Atenolol

    Atenolol jest lekiem stosowanym w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz chorób serca. Substancja ta działa poprzez blokowanie receptorów beta-adrenergicznych, co powoduje spadek ciśnienia krwi oraz zmniejszenie ryzyka wystąpienia powikłań sercowych.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Atorwastatyna

    Atorwastatyna jest lekiem stosowanym w leczeniu chorób układu sercowo-naczyniowego. Substancja ta działa poprzez obniżanie poziomu cholesterolu we krwi.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Bisoprolol

    Bisoprolol jest lekiem stosowanym w leczeniu chorób serca, takich jak nadciśnienie tętnicze i niewydolność serca. Substancja ta działa poprzez blokowanie receptorów beta-adrenergicznych, co zmniejsza częstość i siłę skurczów serca.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Enalapril

    Enalapril jest lekiem stosowanym w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz niewydolności serca. Substancja ta działa poprzez hamowanie enzymu konwertującego angiotensynę, co prowadzi do rozszerzenia naczyń krwionośnych i zmniejszenia oporu naczyniowego.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Fluwastatyna

    Fluwastatyna jest lekiem stosowanym w leczeniu chorób serca i naczyń krwionośnych. Substancja ta działa poprzez hamowanie produkcji cholesterolu w organizmie.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Klopidogrel

    Klopidogrel jest lekiem przeciwpłytkowym stosowanym w prewencji chorób serca. Substancja ta hamuje agregację płytek krwi, co zmniejsza ryzyko powstawania zakrzepów.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Kwas acetylosalicylowy

    Kwas acetylosalicylowy jest składnikiem popularnego leku przeciwbólowego – aspiryny. Substancja ta działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo oraz przeciwgorączkowo.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Lizynopryl

    Lizynopryl to lek stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz niewydolności serca. Substancja ta działa poprzez blokowanie enzymu konwertującego angiotensynę, co prowadzi do rozszerzenia naczyń krwionośnych i obniżenia ciśnienia krwi.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Lowastatyna

    Lowastatyna jest lekiem stosowanym w leczeniu chorób serca i naczyń krwionośnych. Substancja ta hamuje produkcję cholesterolu w organizmie.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Prasugrel

    Prasugrel jest lekiem przeciwpłytkowym stosowanym w leczeniu chorób serca. Substancja ta hamuje agregację płytek krwi, co zmniejsza ryzyko powikłań sercowych.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne
  • Tikagrelor

    Tikagrelor jest lekiem przeciwpłytkowym stosowanym w leczeniu chorób serca. Substancja ta działa poprzez hamowanie agregacji płytek krwi.
    Substancje Syntetyczne i Biologiczne

Omawiane schorzenia

  • Miażdżyca

    Miażdżyca to choroba, która polega na odkładaniu się tłuszczów i innych substancji na ścianach naczyń krwionośnych, co prowadzi do ich zwężenia i utrudnienia przepływu krwi. Jest to choroba przewlekła, która może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak zawał serca czy udar mózgu.
  • Zawał serca

    Zawał serca jest poważnym schorzeniem, które może prowadzić do poważnych powikłań i nawet śmierci. Często jest spowodowany przez zablokowanie tętnicy wieńcowej, co prowadzi do niedokrwienia mięśnia sercowego.

Więcej poradników

Wyświetlane poradniki pochodzą z kategorii czytanego artykułu: , , , .