Zyrtec

Zyrtec to lek przeciwalergiczny dostępny w postaci kropli doustnych, który zawiera cetyryzynę w stężeniu 10 mg w każdym mililitrze roztworu. Jedna kropla zawiera 0,5 mg substancji czynnej. Preparat ma postać przezroczystego, bezbarwnego płynu o słodkawym smaku i gorzkim aromacie. Cetyryzyna należy do grupy leków przeciwhistaminowych, które skutecznie łagodzą objawy alergii poprzez blokowanie działania histaminy – substancji odpowiedzialnej za powstawanie reakcji alergicznych w organizmie.

Lek jest przeznaczony dla dorosłych i dzieci od 2 roku życia w celu łagodzenia uciążliwych objawów alergicznych. Zyrtec pomaga w dwóch głównych sytuacjach:

• Alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa – zarówno sezonowe (np. uczulenie na pyłki roślin), jak i przewlekłe (całoroczne). Lek skutecznie zmniejsza objawy dotyczące nosa, takie jak kichanie, swędzenie, wodnisty katar oraz przekrwienie błony śluzowej. Pomaga również w łagodzeniu objawów ze strony oczu, takich jak łzawienie, swędzenie i zaczerwienienie.
• Przewlekła idiopatyczna pokrzywka – czyli pokrzywka o nieznanej przyczynie, która utrzymuje się przez dłuższy czas. Lek pomaga zmniejszyć świąd skóry, zaczerwienienie oraz powstawanie charakterystycznych bąbli na skórze.

Dawkowanie leku zależy od wieku pacjenta i stanu jego zdrowia, szczególnie czynności nerek.

Dorośli i młodzież od 12 lat

Zalecana dawka to 10 mg raz na dobę, co odpowiada 20 kroplom. Krople można wlać bezpośrednio na łyżkę lub rozcieńczyć w niewielkiej ilości wody. Jeśli decydujesz się na rozcieńczenie, pamiętaj, aby przygotowany roztwór wypić natychmiast po przygotowaniu.

Dzieci w wieku od 6 do 12 lat

Zalecana dawka to 5 mg dwa razy na dobę, co oznacza podawanie 10 kropli rano i 10 kropli wieczorem.

Dzieci w wieku od 2 do 6 lat

Zalecana dawka to 2,5 mg dwa razy na dobę, czyli 5 kropli rano i 5 kropli wieczorem.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

Jeśli masz problemy z nerkami, konieczne jest dostosowanie dawkowania. Cetyryzyna jest wydalana głównie przez nerki, dlatego przy upośledzonej ich czynności lek może gromadzić się w organizmie. W zależności od stopnia zaburzeń czynności nerek:

• Przy łagodnych zaburzeniach (wskaźnik filtracji kłębuszkowej 60-90 ml/min) – dawka standardowa 10 mg raz na dobę.
• Przy umiarkowanych zaburzeniach (wskaźnik 30-60 ml/min) – zmniejszona dawka 5 mg raz na dobę.
• Przy ciężkich zaburzeniach (wskaźnik 15-30 ml/min) – 5 mg co drugi dzień.
• Przy schyłkowej niewydolności nerek (wskaźnik poniżej 15 ml/min) – lek jest przeciwwskazany.

Osoby starsze

Nie ma potrzeby zmniejszania dawki u osób w podeszłym wieku, o ile ich nerki funkcjonują prawidłowo. Jednak u wielu starszych osób czynność nerek jest osłabiona, dlatego może być konieczne dostosowanie dawki.

Nie wolno stosować leku w następujących sytuacjach:

• Uczulenie na składniki – jeśli jesteś uczulony na cetyryzynę, hydroksyzynę (inny lek przeciwhistaminowy) lub którykolwiek inny składnik preparatu, w tym konserwanty (metylu i propylu parahydroksybenzoesan).
• Schyłkowa niewydolność nerek – gdy wskaźnik filtracji kłębuszkowej wynosi poniżej 15 ml/min, stosowanie leku jest bezwzględnie przeciwwskazane.

Alkohol

Chociaż badania nie wykazały istotnych interakcji między cetyryzyną a alkoholem, zaleca się ostrożność podczas jednoczesnego spożywania napojów alkoholowych. Alkohol może nasilać senność i osłabiać koncentrację.

Problemy z oddawaniem moczu

Jeśli masz czynniki ryzyka zatrzymania moczu (np. uszkodzenie rdzenia kręgowego, powiększony gruczoł krokowy), zachowaj szczególną ostrożność, ponieważ cetyryzyna może zwiększać ryzyko trudności w oddawaniu moczu.

Padaczka i drgawki

Należy zachować ostrożność podczas stosowania u osób z padaczką oraz u pacjentów z ryzykiem wystąpienia drgawek.

Testy alergiczne

Leki przeciwhistaminowe, w tym Zyrtec, hamują reakcję skórną w testach alergicznych. Dlatego przed wykonaniem testów skórnych należy odstawić lek na co najmniej 3 dni, aby uzyskać wiarygodne wyniki.

Objawy po odstawieniu leku

Po przerwaniu stosowania cetyryzyny u niektórych osób może wystąpić świąd i pokrzywka, nawet jeśli te objawy nie występowały przed rozpoczęciem leczenia. W niektórych przypadkach mogą być one nasilone. Jeśli tak się stanie, może być konieczne ponowne rozpoczęcie leczenia. Objawy zazwyczaj ustępują po wznowieniu przyjmowania leku.

Reakcje alergiczne na konserwanty

Preparat zawiera konserwanty – metylu i propylu parahydroksybenzoesan, które mogą wywoływać reakcje alergiczne, czasem opóźnione.

Ciąża

Dotychczasowe dane dotyczące stosowania cetyryzyny w ciąży nie wskazują na zwiększone ryzyko dla matki czy dziecka. Badania na zwierzętach również nie wykazały szkodliwego wpływu na przebieg ciąży i rozwój płodu. Mimo to należy zachować ostrożność i stosować lek tylko wtedy, gdy lekarz uzna to za konieczne.

Karmienie piersią

Cetyryzyna przenika do mleka matki w stężeniach stanowiących od 25 do 90% stężenia leku we krwi matki. Nie można wykluczyć ryzyka wystąpienia działań niepożądanych u karmionego piersią niemowlęcia. Dlatego jeśli karmisz piersią, skonsultuj się z lekarzem przed rozpoczęciem stosowania leku.

Badania wykazały, że cetyryzyna w zalecanej dawce 10 mg na ogół nie wpływa istotnie na zdolność prowadzenia pojazdów ani sprawność psychofizyczną. Jednak u niektórych osób może wystąpić senność. Jeśli zauważysz u siebie takie objawy, unikaj prowadzenia pojazdów, obsługiwania maszyn oraz wykonywania potencjalnie niebezpiecznych czynności. Nie przekraczaj zalecanych dawek i obserwuj, jak Twój organizm reaguje na lek.

Jak każdy lek, Zyrtec może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.

Najczęstsze działania niepożądane (występujące u więcej niż 1 na 100 osób)

• Senność – najczęstszy efekt uboczny, występujący u około 10% pacjentów (w porównaniu do 5% w grupie placebo). Zazwyczaj ma łagodne lub umiarkowane nasilenie.
• Ból głowy – występuje u około 7-8% pacjentów.
• Suchość w ustach – dotyka około 2% osób przyjmujących lek.
• Zmęczenie – może wystąpić u około 1-2% pacjentów.
• Zawroty głowy – zgłaszane przez około 1% osób.

Działania niepożądane ze strony układu pokarmowego

Mogą wystąpić nudności, ból brzucha, a u dzieci również biegunka.

Rzadsze, ale poważniejsze działania niepożądane

• Reakcje alergiczne – w rzadkich przypadkach mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości, w tym bardzo rzadko wstrząs anafilaktyczny.
• Zaburzenia psychiczne – pobudzenie, splątanie, depresja, omamy, bezsenność, koszmary senne, a w bardzo rzadkich przypadkach myśli samobójcze.
• Drgawki – rzadko zgłaszane.
• Problemy z sercem – rzadko może wystąpić przyspieszone bicie serca.
• Zaburzenia wątroby – rzadko mogą pojawić się nieprawidłowości w wynikach badań wątrobowych, które zazwyczaj ustępują po odstawieniu leku.
• Problemy z oddawaniem moczu – bardzo rzadko może wystąpić bolesne, utrudnione lub mimowolne oddawanie moczu, a także zatrzymanie moczu.
• Reakcje skórne – świąd, wysypka, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy (nagły obrzęk twarzy, warg, języka lub gardła).

U dzieci

U dzieci najczęściej występują: senność (około 1,8%), biegunka (1%), zmęczenie (1%) oraz zapalenie błony śluzowej nosa (1,4%).

Jeśli zauważysz jakiekolwiek niepokojące objawy, skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Objawy przedawkowania cetyryzyny związane są głównie z wpływem na ośrodkowy układ nerwowy. Po przyjęciu dawki co najmniej 5 razy większej od zalecanej mogą wystąpić: splątanie, biegunka, zawroty głowy, zmęczenie, bóle głowy, rozszerzenie źrenic, świąd, niepokój, silna senność, osłupienie, przyspieszone bicie serca, drżenie i zatrzymanie moczu.

Nie istnieje specyficzne antidotum na cetyryzynę. W przypadku przedawkowania należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem lub udać się do szpitala. Leczenie polega na postępowaniu objawowym i podtrzymującym. Jeśli od zażycia leku upłynęło niewiele czasu, lekarz może rozważyć płukanie żołądka. Cetyryzyna nie jest skutecznie usuwana podczas hemodializy.

Cetyryzyna na ogół nie wchodzi w istotne interakcje z innymi lekami. Przeprowadzone badania nie wykazały znaczących interakcji z pseudoefedryną (stosowaną w lekach na przeziębienie) ani teofiliną (używaną w leczeniu astmy).

Pokarm nie zmniejsza ilości wchłanianej cetyryzyny, ale może nieznacznie opóźnić jej wchłanianie. Nie ma więc znaczenia, czy przyjmiesz lek przed, w trakcie czy po posiłku.

U osób wrażliwych jednoczesne stosowanie z alkoholem lub lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy może dodatkowo zmniejszać zdolność koncentracji i szybkość reakcji.

Substancja czynna: Każdy ml roztworu zawiera 10 mg cetyryzyny dichlorowodorku. Jedna kropla zawiera 0,5 mg cetyryzyny dichlorowodorku.

Substancje pomocnicze: Preparat zawiera również glicerol, glikol propylenowy, sacharynę sodową (sztuczny słodzik), metylu parahydroksybenzoesan (E 218), propylu parahydroksybenzoesan (E 216) – konserwanty, sodu octan, kwas octowy lodowaty oraz wodę oczyszczoną.

Lek należy przechowywać w miejscu niedostępnym i niewidocznym dla dzieci. Nie wymaga specjalnych warunków przechowywania – można go trzymać w temperaturze pokojowej.

Ważne: Po pierwszym otwarciu butelki preparat należy zużyć w ciągu 3 miesięcy. Nie stosuj leku po upływie terminu ważności podanego na opakowaniu.

Zyrtec dostępny jest w butelkach ze szkła oranżowego zawierających 10, 15 lub 20 ml roztworu. Do butelki dołączony jest biały kroplomierz z polietylenu, który ułatwia odmierzanie odpowiedniej dawki. Butelka zamknięta jest białym wieczkiem zabezpieczającym przed dostępem dzieci. Nie wszystkie wielkości opakowań muszą być dostępne w aptekach.

Cetyryzyna jest lekiem przeciwhistaminowym drugiej generacji, co oznacza, że działa selektywnie na receptory histaminowe H1 znajdujące się poza ośrodkowym układem nerwowym. Dzięki temu skutecznie łagodzi objawy alergii, jednocześnie powodując mniejszą senność niż starsze leki przeciwhistaminowe.

Mechanizm działania

Histamina to substancja uwalniana w organizmie podczas reakcji alergicznej, która odpowiada za powstawanie charakterystycznych objawów: kichania, swędzenia, łzawienia, wysypki. Cetyryzyna blokuje receptory, na które działa histamina, zapobiegając tym samym rozwojowi objawów alergicznych.

Dodatkowe działanie przeciwzapalne

Oprócz blokowania histaminy, cetyryzyna wykazuje działanie przeciwalergiczne poprzez hamowanie napływu komórek zapalnych (eozynofili) do miejsc reakcji alergicznej w skórze i spojówkach. To dodatkowe działanie pomaga w łagodzeniu objawów alergii.

Szybkość i czas działania

Po przyjęciu kropli cetyryzyna szybko wchłania się z przewodu pokarmowego. Maksymalne stężenie we krwi osiąga w ciągu około godziny od przyjęcia. Lek działa przez około 24 godziny, dlatego wystarczy przyjmować go raz dziennie. Cetyryzyna nie ulega znaczącemu metabolizmowi w wątrobie – około dwie trzecie dawki jest wydalane w niezmienionej postaci przez nerki.

Bezpieczeństwo stosowania

Badania potwierdzają, że cetyryzyna w zalecanych dawkach nie wydłuża odstępu QT w elektrokardiogramie (co mogłoby wskazywać na ryzyko zaburzeń rytmu serca). Lek można bezpiecznie stosować u pacjentów z alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa i współistniejącą łagodną lub umiarkowaną astmą – nie wpływa negatywnie na czynność płuc.

Brak tolerancji

Badania przeprowadzone u dzieci wykazały, że podczas długotrwałego stosowania (35 dni) nie rozwija się tolerancja na działanie cetyryzyny – lek zachowuje swoją skuteczność. Po przerwaniu leczenia skóra odzyskuje normalną reaktywność na histaminę w ciągu 3 dni.