Izotek

Izotek to lek w postaci miękkich kapsułek zawierających 10 mg izotretynoiny – substancji należącej do grupy retynoidów, czyli pochodnych witaminy A. Kapsułki mają owalny kształt i czerwono-pomarańczową barwę. Izotretynoina to silnie działająca substancja wykorzystywana w leczeniu najcięższych postaci trądziku, które nie reagują na inne metody terapii.

Lek przeznaczony jest do leczenia ciężkich postaci trądziku, takich jak:

• Trądzik guzkowy – charakteryzujący się obecnością bolesnych, głębokich guzków pod skórą.
• Trądzik skupiony – z licznymi zmianami skupionymi w określonych obszarach skóry.
• Trądzik z ryzykiem powstawania trwałych blizn – gdy zmiany mogą pozostawić trwałe ślady na skórze.

Izotek przepisywany jest wyłącznie wtedy, gdy inne metody leczenia – w tym antybiotyki stosowane doustnie oraz preparaty do stosowania na skórę – nie przyniosły oczekiwanych rezultatów.

Izotretynoina zawarta w leku działa na kilka sposobów jednocześnie. Przede wszystkim zmniejsza aktywność gruczołów łojowych, które u osób z trądzikiem produkują zbyt dużo łoju. Nadmiar łoju sprzyja rozwojowi bakterii i powstawaniu stanów zapalnych. Lek powoduje, że gruczoły łojowe stają się mniejsze i wydzielają mniej sebum.

Ponadto izotretynoina działa przeciwzapalnie i pomaga normalizować proces odnowy komórek skóry. Zapobiega nadmiernemu rogowaceniu przewodów gruczołów łojowych, co zmniejsza powstawanie zaskórników i krost.

Dzięki zmniejszeniu ilości łoju ograniczany jest również rozwój bakterii Propionibacterium acnes, które odgrywają kluczową rolę w powstawaniu zmian trądzikowych.

Izotek może przepisywać tylko lekarz mający doświadczenie w leczeniu ciężkich postaci trądziku i znający wszystkie ryzyka związane ze stosowaniem izotretynoiny.

Dawkowanie u dorosłych i młodzieży

Leczenie rozpoczyna się zazwyczaj od dawki 0,5 mg na kilogram masy ciała na dobę. Kapsułki należy przyjmować z posiłkiem, raz lub dwa razy dziennie. Dla większości pacjentów odpowiednia dawka wynosi od 0,5 do 1 mg na kilogram masy ciała dziennie.

Skuteczność leczenia zależy bardziej od całkowitej dawki przyjętej w trakcie terapii niż od czasu jej trwania. Optymalna całkowita dawka to 120-150 mg na kilogram masy ciała. Zwykle leczenie trwa od 16 do 24 tygodni.

Dzieci poniżej 12 roku życia

Lek nie jest zalecany u dzieci przed okresem dojrzewania ze względu na brak wystarczających danych o bezpieczeństwie stosowania.

Pacjenci z problemami z nerkami

U osób z ciężką niewydolnością nerek leczenie należy rozpocząć od mniejszej dawki (np. 10 mg dziennie), a następnie stopniowo ją zwiększać.

Izotek nie może być stosowany w następujących przypadkach:

• U kobiet w ciąży i karmiących piersią – lek ma bardzo silne działanie szkodliwe dla płodu i może powodować ciężkie wady wrodzone.
• U kobiet w wieku rozrodczym, które nie spełniają wszystkich wymagań Programu Zapobiegania Ciąży.
• U osób z nadwrażliwością na izotretynoinę lub którykolwiek składnik leku.
• U osób uczulonych na orzeszki ziemne lub soję – lek zawiera olej sojowy.
• U pacjentów z niewydolnością wątroby.
• U osób ze znacznie podwyższonym poziomem tłuszczów we krwi.
• U pacjentów z hiperwitaminozą A (nadmiarem witaminy A w organizmie).
• Podczas jednoczesnego przyjmowania antybiotyków z grupy tetracyklin.

Izotek ma silne działanie teratogenne – oznacza to, że może powodować bardzo poważne wady rozwojowe u nienarodzonego dziecka. Z tego powodu kobiety w wieku, w którym mogą zajść w ciążę, muszą spełnić szereg ścisłych wymagań przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia.

Warunki bezpiecznego stosowania u kobiet

Aby móc przyjmować Izotek, kobieta musi:

• Rozumieć i akceptować ryzyko związane z lekiem.
• Stosować skuteczną antykoncepcję przez miesiąc przed rozpoczęciem leczenia, w trakcie całej terapii oraz przez miesiąc po jej zakończeniu.
• Używać co najmniej jednej wysoce skutecznej metody antykoncepcji (niezależnej od użytkownika) lub dwóch uzupełniających się metod.
• Regularnie wykonywać testy ciążowe – przed leczeniem, optymalnie co miesiąc w trakcie terapii oraz miesiąc po jej zakończeniu.
• Natychmiast skontaktować się z lekarzem w razie podejrzenia ciąży.

Wady wrodzone związane z izotretynoiną

Jeśli kobieta zajdzie w ciążę podczas stosowania leku lub w ciągu miesiąca po zakończeniu leczenia, istnieje bardzo wysokie ryzyko wystąpienia u dziecka ciężkich wad, takich jak:

• Wady ośrodkowego układu nerwowego (wodogłowie, wady móżdżku, małogłowie).
• Zniekształcenia twarzy i rozszczep podniebienia.
• Wady uszu (brak lub niedorozwój małżowin usznych).
• Wady oczu (małoocze).
• Wady serca (np. tetralogia Fallota).
• Wady grasicy i przytarczyc.

Ponadto zwiększa się ryzyko poronienia.

Zaburzenia psychiczne

U niektórych osób przyjmujących Izotek mogą wystąpić zmiany nastroju, depresja, lęk, agresja, a w rzadkich przypadkach myśli samobójcze. Szczególnie uważne powinny być osoby, które wcześniej miały problemy z depresją. Jeśli zauważysz u siebie lub bliskiej osoby takie objawy, natychmiast skontaktuj się z lekarzem.

Problemy ze skórą

Na początku leczenia objawy trądziku mogą przejściowo się nasilić – jest to normalna reakcja, która zwykle ustępuje w ciągu 7-10 dni.

Podczas stosowania leku skóra staje się bardziej wrażliwa. Należy:

• Unikać intensywnego słońca i lamp UV – stosować kremy z wysokim filtrem (SPF minimum 15).
• Nie wykonywać zabiegów dermabrazji ani laseroterapii przez 5-6 miesięcy po zakończeniu leczenia.
• Nie stosować depilacji woskiem przez co najmniej 6 miesięcy po zakończeniu terapii.
• Nie używać jednocześnie innych preparatów złuszczających skórę.

Od samego początku leczenia stosuj kremy nawilżające do skóry oraz balsamy do ust, ponieważ lek powoduje wysuszenie.

Problemy z oczami

Podczas leczenia może wystąpić suchość oczu, która czasami utrzymuje się nawet po zakończeniu terapii. Pomocne są krople nawilżające lub sztuczne łzy. Osoby noszące soczewki kontaktowe mogą odczuwać dyskomfort – wówczas należy przejść na okulary.

Rzadko zdarza się pogorszenie widzenia w ciemnościach, które może pojawić się nagle. Jeśli to nastąpi, zachowaj szczególną ostrożność podczas prowadzenia pojazdów po zmroku.

Bóle mięśni i stawów

Lek może powodować bóle mięśniowe i stawowe, szczególnie u osób intensywnie uprawiających sport. W rzadkich przypadkach może dojść do poważnego uszkodzenia mięśni.

Badania kontrolne

Podczas leczenia konieczne jest regularne monitorowanie:

• Funkcji wątroby – przed leczeniem, po miesiącu, a następnie co 3 miesiące.
• Poziomu tłuszczów we krwi (cholesterol, trójglicerydy) – w tych samych odstępach czasu.
• Poziomu cukru we krwi – u osób z cukrzycą, otyłością lub zaburzeniami metabolizmu tłuszczów.

Podczas stosowania leku Izotek nie wolno:

• Przyjmować suplementów ani leków zawierających witaminę A – grozi to przedawkowaniem.
• Stosować jednocześnie antybiotyków z grupy tetracyklin – może to prowadzić do niebezpiecznego zwiększenia ciśnienia wewnątrzczaszkowego.
• Używać miejscowo preparatów złuszczających lub przeciwtrądzikowych – mogą one dodatkowo podrażnić skórę.

Jak każdy lek, Izotek może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.

Bardzo częste (u więcej niż 1 na 10 osób)

• Suchość skóry, ust i nosa – najczęstszy efekt uboczny, można go łagodzić kremami i balsamami.
• Zapalenie warg (pękające, suche wargi).
• Zapalenie spojówek, suchość oczu.
• Suchość błony śluzowej nosa, krwawienia z nosa.

Częste (u 1-10 na 100 osób)

• Bóle głowy.
• Bóle mięśni i stawów.
• Świąd skóry, wysypka.
• Zwiększenie poziomu tłuszczów we krwi.

Rzadkie i bardzo rzadkie

• Zaburzenia nastroju, depresja, lęk (patrz ostrzeżenia).
• Pogorszenie widzenia w ciemnościach.
• Bóle brzucha, nudności, biegunka.
• Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych.
• Reakcje alergiczne.
• Zapalenie trzustki (przy bardzo wysokim poziomie trójglicerydów).

Jeśli zauważysz jakiekolwiek niepokojące objawy, zwłaszcza ciężkie reakcje skórne, problemy ze wzrokiem, silne bóle brzucha czy objawy depresji, natychmiast skontaktuj się z lekarzem.

Lek należy przechowywać w temperaturze poniżej 30°C, w oryginalnym opakowaniu chroniącym przed światłem. Okres ważności wynosi 3 lata. Nie stosuj leku po upływie terminu ważności.

Ważne: Po zakończeniu leczenia zwróć wszystkie niewykorzystane kapsułki do apteki. Nigdy nie przekazuj tego leku innym osobom – szczególnie kobietom, które mogą być w ciąży.

Podczas leczenia oraz przez miesiąc po jego zakończeniu nie możesz być dawcą krwi. Ma to na celu ochronę kobiet w ciąży, które mogłyby otrzymać transfuzję.

Każda kapsułka zawiera 10 mg izotretynoiny. Substancje pomocnicze to między innymi olej sojowy (oczyszczony, uwodorniony i częściowo uwodorniony), wosk żółty oraz składniki otoczki kapsułki: żelatyna, glicerol, dwutlenek tytanu i tlenki żelaza.