Wstęp do działań niepożądanych rasagiliny
Rasagilina (Rasagilinum) jest substancją czynną stosowaną przede wszystkim w leczeniu choroby Parkinsona. Jak każdy lek, może wywoływać działania niepożądane, choć nie u każdego pacjenta muszą one wystąpić1234567. Występowanie działań niepożądanych może zależeć od postaci leku, drogi podania, dawki, czasu stosowania, jak również indywidualnych cech pacjenta, takich jak wiek, stan zdrowia czy przyjmowanie innych leków12. Profil objawów niepożądanych różni się także w zależności od tego, czy rasagilina stosowana jest samodzielnie (monoterapia), czy jako uzupełnienie terapii innymi lekami, np. lewodopą13.
Większość działań niepożądanych rasagiliny ma łagodny lub umiarkowany charakter, jednak zdarzają się również objawy poważniejsze, które wymagają szybkiej reakcji. Zawsze przed rozpoczęciem leczenia należy rozważyć korzyści i potencjalne ryzyko związane ze stosowaniem leku1. W dalszej części przedstawiamy szczegółowy opis działań niepożądanych w zależności od częstości ich występowania.
Działania niepożądane w zależności od częstości występowania
Bardzo często (≥1 na 10 pacjentów)
- Bóle głowy – częściej pojawiają się przy stosowaniu rasagiliny jako jedynego leku128910
- Depresja – obserwowana szczególnie podczas monoterapii1189
- Zawroty głowy11129
- Grypa (nieżyt nosa) – zwłaszcza w monoterapii18910
- Dyskinezy (niekontrolowane ruchy) – głównie w leczeniu wspomagającym11314
Często (≥1 na 100 do <1 na 10 pacjentów)
- Grypa1112
- Rak skóry111215
- Leukopenia (zmniejszenie liczby białych krwinek)1112
- Alergia1112
- Zmniejszenie łaknienia11128
- Omamy (halucynacje), nietypowe sny111314
- Bóle mięśniowo-szkieletowe, bóle pleców, bóle stawów118
- Zapalenie skóry, wysypka pęcherzykowo-pęcherzowa118
- Suchość w jamie ustnej (głównie w leczeniu wspomagającym)16
- Nudności i wymioty16
- Ból brzucha16
- Zaparcia13
- Złe samopoczucie, gorączka11
- Zapalenie spojówek11
- Zawroty głowy11
- Dławica piersiowa, zawał mięśnia sercowego11
- Niedociśnienie ortostatyczne (spadek ciśnienia przy zmianie pozycji ciała)17
- Upadki (głównie przy leczeniu wspomagającym)16
Niezbyt często (≥1 na 1 000 do <1 na 100 pacjentów)
- Zmniejszenie łaknienia11
- Udar naczyniowy mózgu118
- Splątanie13
- Wysypka pęcherzykowo-pęcherzowa11
- Nagłe parcie na mocz25
- Nietypowe sny13
Rzadko i bardzo rzadko
- Przełom nadciśnieniowy po spożyciu dużej ilości tyraminy (np. w serach dojrzewających, produktach fermentowanych)181926
- Zespół serotoninowy (niebezpieczne połączenie z niektórymi lekami przeciwdepresyjnymi lub przeciwbólowymi, objawy: pobudzenie, gorączka, drgawki, sztywność mięśni, splątanie)2728
- Czerniak skóry – obserwowany w leczeniu wspomagającym, wszystkie przypadki były ciężkie161314
Działania niepożądane o nieznanej częstości występowania
- Zaburzenia kontroli impulsów (m.in. hiperseksualność, hazard, obsesyjne myśli, kompulsywne zakupy, kleptomania, zwiększone libido)18202124
- Nadmierna senność w ciągu dnia i epizody nagłego zasypiania – mogą wystąpić nawet po dłuższym czasie stosowania leku2930
- Omamy i splątanie – także po dłuższym czasie leczenia2730
- Niedociśnienie ortostatyczne (nagły spadek ciśnienia przy wstawaniu) zwykle pojawia się na początku leczenia i często ustępuje samoistnie.
- Nie odnotowano przypadków ciężkiego nadciśnienia podczas badań klinicznych, jednak po wprowadzeniu rasagiliny na rynek zdarzały się pojedyncze poważne incydenty, szczególnie po spożyciu dużych ilości tyraminy lub przy jednoczesnym stosowaniu niektórych innych leków.
- Objawy takie jak senność w ciągu dnia i epizody nagłego zasypiania mogą pojawić się nawet po dłuższym okresie terapii.
- Czerniak skóry był obserwowany u niektórych pacjentów – wszelkie zmiany skórne należy konsultować ze specjalistą.
Możliwość zgłaszania działań niepożądanych
Każde działanie niepożądane, nawet jeśli wydaje się nieistotne, powinno być zgłaszane do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do producenta. Pozwala to na ciągłe monitorowanie bezpieczeństwa terapii rasagiliną31323334353637.
Tabela działań niepożądanych rasagiliny
| Układ narządowy | Bardzo często | Często | Niezbyt często | Rzadko/Bardzo rzadko | Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|
| Układ nerwowy | Bóle głowy, dyskinezy (w leczeniu wspomagającym) | Zawroty głowy, nadmierna senność w ciągu dnia, epizody nagłego zasypiania | Udar naczyniowy mózgu | – | Zespół serotoninowy |
| Układ pokarmowy | – | Ból brzucha, nudności, wymioty, suchość w jamie ustnej, wzdęcia, zaparcia | – | – | – |
| Skóra i tkanka podskórna | – | Zapalenie skóry, wysypka pęcherzykowo-pęcherzowa, wysypka | – | Czerniak skóry | Patologiczne skubanie skóry |
| Układ sercowo-naczyniowy | – | Dławica piersiowa, zawał mięśnia sercowego, niedociśnienie ortostatyczne | – | Przełom nadciśnieniowy | Nadciśnienie, arytmie |
| Psychika | Depresja | Omamy, nietypowe sny, splątanie | – | – | Zaburzenia kontroli impulsów, kompulsywne zachowania, hiperseksualność, hazard |
| Mięśnie i stawy | Bóle mięśniowo-szkieletowe, bóle stawów, ból szyi | – | – | – | – |
| Inne | Grypa (nieżyt nosa) | Leukopenia, alergia, gorączka, złe samopoczucie, nagłe parcie na mocz, zmniejszenie łaknienia | – | – | Zmniejszenie masy ciała |
Rasagilina – bezpieczeństwo stosowania w codziennej praktyce
Rasagilina, choć skutecznie wspomaga leczenie objawów choroby Parkinsona, wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, które mogą być różne w zależności od sposobu jej stosowania. Większość z nich ma charakter łagodny lub umiarkowany, jednak u niektórych pacjentów mogą pojawić się objawy wymagające szczególnej uwagi, jak zaburzenia kontroli impulsów czy poważne zmiany skórne. Dlatego bardzo ważne jest obserwowanie swojego samopoczucia podczas leczenia i informowanie lekarza o wszelkich niepokojących objawach13. Systematyczne zgłaszanie działań niepożądanych pomaga zwiększyć bezpieczeństwo wszystkich osób leczonych rasagiliną.













