Paracetamol

Paracetamol to lek o działaniu przeciwbólowym i przeciwgorączkowym. Jest jednym z najbardziej popularnych leków przeciwbólowych i przeciwgorączkowych, polecany przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) ze względu na wysoki stopień bezpieczeństwa. Lek dostępny jest w różnych postaciach, w tym jako czopki doodbytnicze, które są szczególnie przydatne dla małych dzieci oraz w przypadku wymiotów.

Paracetamol wykazuje działanie:

• Przeciwbólowe – łagodzi bóle różnego pochodzenia, a czas działania przeciwbólowego wynosi 4-6 godzin.
• Przeciwgorączkowe – obniża podwyższoną temperaturę ciała, a działanie przeciwgorączkowe utrzymuje się przez 6-8 godzin.

Paracetamol stosuje się w przypadku:

• Bólów różnego pochodzenia (np. ból głowy, ból po szczepieniach, ból związany z ząbkowaniem).
• Stanów gorączkowych.
• Leczenia objawowego stanów grypopodobnych i przeziębienia.

Dawkowanie zależy od wieku i masy ciała pacjenta. Czopki Paracetamol stosuje się doodbytniczo.

U dzieci dawkę ustala się według masy ciała (przeciętnie jednorazowo 10-15 mg/kg masy ciała) lub według poniższej tabeli wiekowej:

• 3 miesiące – 1 rok: 80 mg
• 2-3 lata: 125 mg
• 4-6 lat: 125 mg do 250 mg
• 7-8 lat: 250 mg
• 9-10 lat: 250 mg do 500 mg
• 11-12 lat: 500 mg

U dorosłych stosuje się dawkę 500 mg jednorazowo. Maksymalna dawka dobowa paracetamolu dla osób dorosłych w przypadku leczenia krótkotrwałego wynosi 4,0 g, a długotrwałego 2,6 g.

W razie potrzeby dawkę można powtarzać co 4 godziny, ale nie więcej niż 4 razy na dobę. U dzieci nie stosować leku dłużej niż 3 dni bez konsultacji z lekarzem. U dzieci w wieku poniżej 2 lat lek należy stosować tylko z przepisu lekarza. Bez zalecenia lekarza nie stosować dłużej niż 10 dni u dorosłych.

Nie należy stosować leku Paracetamol, jeśli występuje:

• Nadwrażliwość na paracetamol lub na którąkolwiek substancję pomocniczą.
• Ciężka niewydolność wątroby lub wirusowe zapalenie wątroby.
• Choroba alkoholowa.
• Ciężka niewydolność nerek.

Przed rozpoczęciem stosowania Paracetamolu należy omówić to z lekarzem, farmaceutą lub pielęgniarką. Bez zalecenia lekarza nie stosować:

• Przeciwbólowo dłużej niż 10 dni u dorosłych i 3 dni u dzieci.
• W przypadku bólu gardła dłużej niż 2 dni.
• W przypadku nawracającej lub wysokiej gorączki dłużej niż 3 dni.

Nie należy stosować dawek większych niż zalecane. Stosować ostrożnie u pacjentów z niewydolnością wątroby lub nerek. Szczególne ryzyko uszkodzenia wątroby występuje u osób głodzonych. U pacjentów z astmą, uczulonych na kwas salicylowy, może wystąpić uczulenie na paracetamol.

W czasie stosowania paracetamolu nie należy spożywać napojów alkoholowych. Nie stosować leku u osób uzależnionych od alkoholu.

Należy powiedzieć lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich lekach stosowanych przez pacjenta obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje stosować.

Równoczesne stosowanie paracetamolu i leków zwiększających metabolizm wątrobowy, takich jak niektóre leki nasenne lub przeciwpadaczkowe (np. fenobarbital, fenytoina, karbamazepina) czy też ryfampicyna, a także równoczesne picie alkoholu, może prowadzić do uszkodzenia wątroby.

Regularne codzienne przyjmowanie paracetamolu może nasilać działanie przeciwzakrzepowe warfaryny lub innych leków z grupy pochodnych kumaryny, powodując ryzyko wystąpienia krwawień. Paracetamol podwyższa stężenie kwasu acetylosalicylowego i chloramfenikolu w osoczu. Łączne podawanie paracetamolu i niesteroidowych leków przeciwzapalnych zwiększa ryzyko wystąpienia zaburzeń czynności nerek.

Jeśli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią, przypuszcza, że może być w ciąży lub gdy planuje mieć dziecko, powinna poradzić się lekarza lub farmaceuty przed zastosowaniem tego leku. Paracetamol przenika przez łożysko i do mleka kobiecego. W okresie ciąży i karmienia piersią stosować tylko w razie konieczności, gdy w opinii lekarza korzyść dla matki przeważa nad potencjalnym zagrożeniem dla płodu.

Jak każdy lek, Paracetamol może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią. W dawkach leczniczych paracetamol jest stosunkowo mało toksyczny.

Zaburzenia krwi i układu chłonnego – bardzo rzadko (< 1/10 000): agranulocytoza, małopłytkowość, niedokrwistość.

Zaburzenia układu oddechowego – rzadko (>1/10 000 do <1/1000): obrzęk krtani.

Zaburzenia nerek i dróg moczowych – bardzo rzadko: kolka nerkowa, niewydolność nerek, zaburzenia czynności nerek, ropomocz.

Zaburzenia układu immunologicznego – rzadko: obrzęk naczynioruchowy, reakcje rzekomoanafilaktyczne (m.in.: spadek ciśnienia, skurcz oskrzeli, pokrzywka), bardzo rzadko: uczulenie.

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych – bardzo rzadko: zapalenie wątroby.

Substancją czynną leku jest paracetamol. Jeden czopek zawiera 80 mg paracetamolu.

Substancja pomocnicza: tłuszcz stały (Witepsol S58).