Indeks substancji czynnych
na literę “O”
Substancje czynne mogą mieć różne pochodzenie – od związków syntetycznych, przez naturalne ekstrakty roślinne, po witaminy i minerały wspierające organizm. Jeśli chcesz szybko sprawdzić, jak działa dany składnik i w jakich sytuacjach znajduje zastosowanie, skorzystaj z naszego indeksu. Znajdziesz tu jasne opisy właściwości, działania i zastosowania poszczególnych substancji.
- Olej roślinny
Opis w przygotowaniu
- syntetyczne i biologiczne
Olej rybi dostarcza kwasów omega-3 EPA i DHA, które skutecznie obniżają trójglicerydy i mogą łagodzić stan zapalny. Dawka suplementacyjna to 250–1000 mg EPA+DHA dziennie; wyższe dawki wymagają kontroli lekarskiej ze względu na ryzyko migotania przedsionków i zaburzeń krzepnięcia.
- syntetyczne i biologiczne
Olej ryżowy pochodzi z otrąb ryżowych i jest bogaty w gamma-oryzanol, witaminę E (tokoferole i tokotrienole) oraz fitosterole. Badania kliniczne wskazują na możliwe obniżenie cholesterolu LDL przy codziennym spożyciu.
- Olej słonecznikowy
Opis w przygotowaniu
- surowce roślinne
Olej z drzewa różanego (Aniba rosaeodora) to olejek eteryczny bogaty w linalol (70–90%), o właściwościach przeciwbakteryjnych, przeciwgrzybiczych i łagodzących potwierdzonych głównie w badaniach laboratoryjnych. Stosowany w aromaterapii i pielęgnacji skóry po rozcieńczeniu w oleju nośnikowym.
- syntetyczne i biologiczne
Olej z dzikiego łososia alaskańskiego dostarcza EPA i DHA – kwasów omega-3 niezbędnych dla serca, mózgu i stawów. Wspiera prawidłowy poziom trójglicerydów i działa przeciwzapalnie. Dawka do 3 g dziennie jest bezpieczna dla większości dorosłych; wyższe dawki wymagają konsultacji z lekarzem.
- surowce roślinne
Olej z gojnika to wyciąg olejowy z rośliny Symphytum officinale, bogaty w alantoina, kwas rozmarynowy i polisacharydy śluzowe. Wspiera odnowę naskórka i barierę skórną. Ze względu na alkaloidy pirolizydynowe stosuje się go wyłącznie zewnętrznie, na nieuszkodzoną skórę, przez ograniczony czas.
- surowce roślinne
Olej z krwawnika (Achillea millefolium) zawiera chamazulen, terpeny, flawonoidy i garbniki. Stosowany zewnętrznie wspiera gojenie ran, łagodzi stany zapalne skóry i działa przeciwdrobnoustrojowo. Wymaga rozcieńczenia przed aplikacją; przeciwwskazany w ciąży i przy padaczce.
- syntetyczne i biologiczne
Olej z kryla antarktycznego dostarcza kwasów omega-3 (EPA i DHA) w formie fosfolipidów o wyższej biodostępności niż olej rybi. Stosowany w dawkach 1–3 g dziennie, wspiera profil lipidowy krwi i łagodzi stany zapalne. Zawiera też astaksantynę o właściwościach antyoksydacyjnych. Przed suplementacją skonsultuj się z farmaceutą – szczególnie jeśli przyjmujesz leki przeciwzakrzepowe.
- surowce roślinne
Olej z kwiatu wiśni to produkt aromaterapeutyczny i kosmetyczny pozyskiwany z kwiatów Prunus serrulata lub Prunus yedoensis. Zawiera terpeny i flawonole o wstępnie udokumentowanych właściwościach przeciwzapalnych i antyoksydacyjnych. Stosowany wyłącznie zewnętrznie, po rozcieńczeniu w oleju nośnym.
- surowce roślinne
Olej z lnianki siewnej zawiera 35–40% kwasu alfa-linolenowego omega-3, 50–70 mg witaminy E na 100 g oraz fitosterole. Badania kliniczne potwierdzają jego korzystny wpływ na profil lipidowy krwi. Stosowany jest doustnie i zewnętrznie na skórę.
- surowce roślinne
Olej z nasion Luffa cylindrica jest bogaty w kwas linolowy (42–56%) i oleinowy (25–32%) oraz zawiera kukurbitacyny, saponiny i witaminę E. Stosowany głównie zewnętrznie jako składnik kosmetyków nawilżających i pielęgnacyjnych. Badania nad jego działaniem u ludzi są wciąż ograniczone.
- surowce roślinne
Olej z melona Kalahari to lekki, tłoczony na zimno olej z nasion Citrullus lanatus, bogaty w kwas linolowy (62–70%), witaminę E i fitosterole. Wzmacnia barierę skórną, reguluje wydzielanie sebum i działa antyoksydacyjnie. Nadaje się do każdego typu cery, w tym tłustej i trądzikowej.
- surowce roślinne
Chlorella vulgaris to mikroalga bogata w pełnowartościowe białko, chlorofil, karotenoidy i unikalny Chlorella Growth Factor. Badania wskazują na jej właściwości antyoksydacyjne, immunomodulujące i wspierające metabolizm lipidów. Typowa dawka suplementacyjna wynosi 3–10 g dziennie. Przed stosowaniem skonsultuj się z lekarzem, jeśli przyjmujesz leki rozrzedzające krew lub immunosupresyjne.
- surowce roślinne
Olej z nasion amarantusa to bogaty w skwalen, kwasy omega-6 i omega-9 oraz witaminę E olej roślinny. Stosuje się go zarówno doustnie (jako suplement diety wspomagający układ sercowo-naczyniowy), jak i zewnętrznie – jako składnik kosmetyków nawilżających i regenerujących skórę.
- surowce roślinne
Olej z nasion chia zawiera 58–65% kwasu alfa-linolenowego (omega-3) i bogaty zestaw przeciwutleniaczy – tokoferoli oraz flawonoidów. Spożycie 2 g ALA dziennie ma zatwierdzone oświadczenie zdrowotne UE dotyczące utrzymania prawidłowego cholesterolu. Stosowany miejscowo łagodzi świąd i poprawia nawilżenie skóry. Przed suplementacją skonsultuj się z lekarzem, jeśli przyjmujesz leki rozrzedzające krew lub na nadciśnienie.
- surowce roślinne
Olej z nasion hibiskusa zawiera ok. 40–53% kwasu linolowego, witaminę E, fitosterole i naturalne kwasy AHA. Stosowany zewnętrznie nawilża skórę, wspiera barierę naskórkową, działa antyoksydacyjnie i łagodnie złuszcza. Może być też używany w pielęgnacji włosów i skóry głowy.
- surowce roślinne
Olej z nasion malin to roślinny olej tłoczony na zimno, bogaty w kwasy omega-3 i omega-6, witaminę E, karotenoidy i fitosterole. Wykazuje działanie przeciwzapalne i antyoksydacyjne; stosowany głównie w pielęgnacji skóry i włosów.
- surowce roślinne
Olej z nasion truskawek to tłoczony na zimno olej roślinny bogaty w kwas linolowy (44–55%) i alfa-linolenowy (28–38%), witaminę E oraz kwas elagowy. Stosowany zewnętrznie wspiera barierę skórną, nawilża i działa antyoksydacyjnie. Przeznaczony wyłącznie do użytku miejscowego.
- surowce roślinne
Olej z orzechów brazylijskich pochodzi z nasion Bertholletia excelsa. Zawiera około 35–45% kwasu oleinowego, 30–40% kwasu linolowego oraz wyjątkowo wysokie stężenie selenu i witaminy E. Stosowany zewnętrznie nawilża skórę, wzmacnia jej barierę i chroni przed stresem oksydacyjnym.
- surowce roślinne
Olej z owoców głogu dwuszyjkowego pochodzi z rośliny bogatej we flawonoidy i proantocyjanidyny. Preparaty z głogu są badane pod kątem działania na układ sercowo-naczyniowy, poziom lipidów i ciśnienie krwi. Stosowanie przy lekach kardiologicznych lub przeciwcukrzycowych wymaga konsultacji ze specjalistą.
- surowce roślinne
Olej z peonii pochodzi z nasion i kwiatów piwonii. Zawiera dużo kwasu α-linolenowego, witaminy E i paeonifloryny. Działa antyoksydacyjnie, nawilżająco i przeciwzapalnie. Przed stosowaniem wewnętrznym lub przy lekach skonsultuj się z lekarzem.
- surowce roślinne
Olej z pestek arbuza zawiera 50–68% kwasu linolowego, fitosterole i gamma-tokoferol. Stosowany zewnętrznie wspiera nawilżenie skóry, funkcję bariery naskórkowej i kondycję włosów. Badania dotyczące działania ogólnoustrojowego prowadzono głównie na modelach zwierzęcych.
- surowce roślinne
Olej z pestek brzoskwini to lekki olej roślinny bogaty w kwas oleinowy (55–74%), kwas linolowy (17–34%) oraz witaminy A i E. Stosowany wyłącznie na skórę i włosy – nawilża, wzmacnia barierę ochronną i działa antyoksydacyjnie. Nie zatyka porów, wchłania się szybko i nadaje się do każdego rodzaju cery.
- surowce roślinne
Olej z pestek cytryny to tłusty olej roślinny bogaty w kwasy linolowy, oleinowy i alfa-linolenowy, witaminę E oraz fitosterole. Działa nawilżająco, łagodząco i antyoksydacyjnie, sprawdzając się w pielęgnacji skóry suchej i skłonnej do trądziku. Stosuje się go wyłącznie zewnętrznie, rozcieńczonego w odpowiednim nośniku.
- surowce roślinne
Olej z piany łąkowej (Limnanthes alba) to jeden z najbardziej stabilnych olejów roślinnych – ponad 95% jego składu to długołańcuchowe kwasy tłuszczowe C20–C22. Zawiera tokoferole i pochodne glukozynolanów o właściwościach fotoochronnych. Stosowany wyłącznie zewnętrznie w kosmetykach i dermokosmetykach.
- surowce roślinne
Olej tsubaki z nasion Camellia japonica to bogaty w kwas oleinowy (ok. 82%), skwalen i witaminę E kosmetyk o udokumentowanym działaniu nawilżającym, antyoksydacyjnym i wspierającym barierę skórną. Wzmacnia produkcję kolagenu i zmniejsza przeznaskórkową utratę wody.
- surowce roślinne
Olej sacha inchi (olej z ryżu Inków) to tłoczony z nasion Plukenetia volubilis olej roślinny bogaty w kwas ALA (omega-3, ok. 36–51%), kwas linolowy (omega-6) i witaminę E. Badania wskazują na korzystny wpływ na lipidy krwi i wrażliwość na insulinę; stosowany zewnętrznie nawilża i łagodzi skórę.
- syntetyczne i biologiczne
Olej z sardeli to bogate źródło morskich kwasów omega-3 – EPA i DHA – z niską zawartością rtęci. Wspiera pracę serca, funkcje poznawcze i wzrok. Zawiera też witaminę E działającą jako naturalny antyoksydant.
- syntetyczne i biologiczne
Olej z tłuszczu świstaka to tradycyjny preparat alpejski zawierający kwasy tłuszczowe, witaminę E i śladowe ilości naturalnych glikokortykosteroidów. Stosowany zewnętrznie na mięśnie i stawy, znany w alpejskiej medycynie ludowej od ponad 500 lat.
- syntetyczne i biologiczne
Olej z tuńczyka dostarcza kwasów omega-3 – DHA (ok. 24%) i EPA (ok. 5%) – wspierających pracę serca, mózgu i wzroku. Wyniki badań są mieszane: część potwierdza korzyści, inne nie wykazują istotnego efektu. Stosowany jako suplement diety, szczególnie przez osoby jedzące mało ryb morskich.
- surowce roślinne
Olej z wanilii (absolut lub ekstrakt CO₂) to koncentrat bogaty w wanilinę i dziesiątki związków aromatycznych. Stosowany w aromaterapii i pielęgnacji skóry – wykazuje właściwości antyoksydacyjne, łagodzące i relaksujące potwierdzone głównie w badaniach laboratoryjnych i na zwierzętach.
- surowce roślinne
Olej z wątroby rekina wspiera odporność, wykorzystywany jest profilaktycznie i wspomagająco podczas infekcji. Znajduje zastosowanie w różnych postaciach, istotne są dawkowanie i bezpieczeństwo stosowania.
- surowce roślinne
Olej abisyński tłoczony z nasion olejarki (*Guizotia abyssinica*) zawiera ok. 45–55% kwasu linolowego i 30–35% kwasu oleinowego, tokoferole oraz związki fenolowe. Tradycyjnie stosowany przy reumatyzmie, oparzeniach i dolegliwościach skórnych. Przed użyciem warto skonsultować się z farmaceutą, szczególnie przy uczuleniu na Asteraceae lub stosowaniu leków przeciwzakrzepowych.
- surowce roślinne
Olejek waniliowy (ekstrakt, absolut) pochodzi z lasek Vanilla planifolia i zawiera wanilinę, eugenol, piperonal oraz ponad 130 innych związków. Badania potwierdzają właściwości przeciwutleniające, przeciwzapalne i uspokajające. Przed nałożeniem na skórę zawsze rozcieńcz go w oleju nośnym; kobiety w ciąży i karmiące powinny skonsultować stosowanie z lekarzem.
- surowce roślinne
Olejek eteryczny z mięty marokańskiej zawiera karwon, mentol, pulegon i 1,8-cyneol. Stosowany w aromaterapii i zewnętrznie przy bólach głowy oraz problemach trawiennych. Przed użyciem wymaga rozcieńczenia; odmiany bogate w pulegon mogą być hepatotoksyczne.
- surowce roślinne
Olejek eteryczny z mirtu (Myrtus communis) zawiera 1,8-cyneol, α-pinen i mirtenyl octan, które działają przeciwbakteryjnie, mukolitycznie i przeciwzapalnie. Stosuje się go w aromaterapii i rozcieńczony na skórę. Wymaga ostrożności u kobiet w ciąży, dzieci i osób z epilepsją.
- surowce roślinne
Olejek eteryczny z nieśmiertelnika (Helichrysum italicum) to aromatyczny ekstrakt z żółtych kwiatów, ceniony za właściwości przeciwzapalne, przeciwdrobnoustrojowe i wspierające gojenie skóry. Stosuje się go wyłącznie zewnętrznie lub w aromaterapii, zawsze po rozcieńczeniu w oleju nośnikowym.
- surowce roślinne
Olejek Monoi to macerat kwiatów tiaré w oleju kokosowym, bogaty w kwas laurynowy, witaminę E i składniki łagodzące z kwiatów Gardenia tahitensis. Stosowany zewnętrznie nawilża skórę, wzmacnia włosy i łagodzi podrażnienia. Nie zastępuje kremów z filtrem UV.
