Zinnat

Zinnat to lek przeciwbakteryjny zawierający cefuroksym w postaci cefuroksymu aksetylu. Każda tabletka powlekana dostarcza 250 mg substancji czynnej, która po przyjęciu przekształca się w aktywną formę antybiotyku. Lek należy do grupy cefalosporyn drugiej generacji i jest stosowany wyłącznie na receptę w leczeniu różnorodnych zakażeń bakteryjnych.

Lek jest przeznaczony do leczenia zakażeń bakteryjnych u dorosłych oraz dzieci od trzeciego miesiąca życia. Zinnat skutecznie pomaga w walce z następującymi schorzeniami:

• Ostre paciorkowcowe zapalenie gardła i migdałków – bolesne zakażenie gardła i migdałków wywoływane przez bakterie paciorkowce.
• Bakteryjne zapalenie zatok przynosowych – stan zapalny błony śluzowej zatok, któremu towarzyszą bóle głowy, zatoki i ucisk w okolicy twarzy.
• Ostre zapalenie ucha środkowego – schorzenie szczególnie częste u dzieci, objawiające się bólem ucha i gorączką.
• Zaostrzenie przewlekłej obturacyjnej choroby płuc – nagłe pogorszenie objawów u osób z przewlekłymi problemami oddechowymi.
• Zapalenie pęcherza moczowego – zakażenie dolnych dróg moczowych powodujące ból przy oddawaniu moczu i częste parcie.
• Odmiedniczkowe zapalenie nerek – poważniejsze zakażenie układu moczowego obejmujące nerki.
• Niepowikłane zakażenia skóry i tkanek miękkich – różnego rodzaju infekcje skórne, takie jak zapalenie tkanki łącznej czy zakażenia ran.
• Wczesna postać choroby z Lyme (borelioza) – zakażenie przenoszone przez kleszcze.

Po przyjęciu tabletki cefuroksymu aksetylu, substancja ta jest przekształcana przez enzymy organizmu w aktywną formę – cefuroksym. Ten antybiotyk działa poprzez zakłócanie budowy ścian komórkowych bakterii. Przyczepia się do specjalnych białek bakteryjnych i przerywa proces tworzenia ich ochronnej otoczki. W efekcie komórki bakteryjne nie mogą się prawidłowo rozwijać i ostatecznie giną. Dzięki temu organizm może skuteczniej walczyć z zakażeniem.

Bardzo ważne jest przyjmowanie tabletek Zinnat bezpośrednio po posiłku – to zapewnia optymalne wchłanianie leku z przewodu pokarmowego. Tabletek nie należy rozdrabniać ani rozgryzać, trzeba je połykać w całości, popijając wodą.

Dawkowanie u dorosłych i dzieci ważących ponad 40 kg

Standardowe dawkowanie wynosi 250 mg dwa razy dziennie w przypadku większości zakażeń, takich jak zapalenie gardła i migdałków, zapalenie zatok, zapalenie pęcherza moczowego czy zakażenia skóry. W cięższych zakażeniach, takich jak ostre zapalenie ucha środkowego, zaostrzenie przewlekłej obturacyjnej choroby płuc lub choroba z Lyme, zalecana dawka to 500 mg dwa razy dziennie. Leczenie choroby z Lyme trwa zazwyczaj 14 dni, ale może być wydłużone do 21 dni w zależności od decyzji lekarza.

Dawkowanie u dzieci ważących poniżej 40 kg

U dzieci dawka jest ustalana na podstawie masy ciała. W przypadku większości zakażeń wynosi ona od 10 do 15 mg na kilogram masy ciała dwa razy dziennie, ale nie więcej niż 250 mg na dawkę. Lekarz dokładnie określi właściwą dawkę dla dziecka, biorąc pod uwagę rodzaj zakażenia i masę ciała.

Czas trwania leczenia

Typowe leczenie trwa zazwyczaj 7 dni, choć w zależności od rodzaju zakażenia może być krótsze (5 dni) lub dłuższe (do 10 dni). Bardzo istotne jest kontynuowanie leczenia przez cały zalecany okres, nawet jeśli objawy ustąpią wcześniej. Przedwczesne przerwanie antybiotykoterapii może prowadzić do powrotu zakażenia i rozwoju oporności bakterii.

Problemy z nerkami

Cefuroksym jest wydalany głównie przez nerki, dlatego u osób z zaburzeniami ich funkcji może być konieczne zmniejszenie dawki. Jeśli klirens kreatyniny (wskaźnik wydolności nerek) wynosi mniej niż 30 ml na minutę, lekarz dostosuje schemat dawkowania – zazwyczaj będzie to ta sama dawka, ale podawana rzadziej, na przykład raz na dobę zamiast dwa razy. U osób poddawanych hemodializie należy podać dodatkową dawkę po zakończeniu zabiegu.

Osoby starsze

U starszych pacjentów z prawidłową funkcją nerek nie jest konieczne dostosowywanie dawki. Jednak ponieważ wraz z wiekiem często pogarsza się wydolność nerek, lekarz może zlecić badania i odpowiednio zmodyfikować leczenie.

Istnieją sytuacje, w których stosowanie tego antybiotyku jest bezwzględnie zabronione:

• Uczulenie na cefuroksym lub którykolwiek inny składnik leku.
• Stwierdzona wcześniej nadwrażliwość na antybiotyki z grupy cefalosporyn.
• Ciężkie reakcje alergiczne w przeszłości na jakikolwiek antybiotyk beta-laktamowy, czyli penicyliny, monobaktamy lub karbapenemy. Dotyczy to szczególnie reakcji anafilaktycznych, które są bardzo poważnymi, zagrażającymi życiu reakcjami alergicznymi.

Reakcje alergiczne

Szczególną ostrożność należy zachować, jeśli w przeszłości wystąpiły jakiekolwiek reakcje alergiczne na penicyliny lub inne antybiotyki beta-laktamowe. Istnieje bowiem ryzyko wystąpienia uczulenia krzyżowego – oznacza to, że osoby uczulone na penicyliny mogą być również uczulone na cefalosporyny. W rzadkich przypadkach mogą wystąpić bardzo poważne reakcje alergiczne, w tym wstrząs anafilaktyczny, który może być zagrożeniem dla życia. Jeśli podczas przyjmowania leku pojawią się objawy alergii, takie jak wysypka, świąd, obrzęk twarzy, trudności w oddychaniu czy zawroty głowy, należy natychmiast przerwać stosowanie leku i skontaktować się z lekarzem lub wezwać pomoc medyczną.

Ciężkie reakcje skórne

W związku z przyjmowaniem cefuroksymu mogą wystąpić bardzo rzadkie, ale poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy toksyczna nekroliza naskórka. Są to ciężkie stany, w których dochodzi do rozległego uszkodzenia skóry i błon śluzowych. Jeśli podczas leczenia pojawią się zmiany skórne, pęcherze, złuszczanie skóry lub inne niepokojące objawy ze strony skóry, należy natychmiast przerwać przyjmowanie leku i zgłosić się do lekarza.

Reakcja Jarischa-Herxheimera w chorobie z Lyme

Podczas leczenia boreliozy może wystąpić tak zwana reakcja Jarischa-Herxheimera. Jest to przejściowe nasilenie objawów wynikające z masowego rozpadu bakterii pod wpływem antybiotyku. Może objawiać się gorączką, dreszczami, bólami mięśni i nasileniem wysypki. Jest to normalna reakcja organizmu na leczenie i zazwyczaj ustępuje samoistnie. Mimo że może być nieprzyjemna, nie wymaga przerywania terapii.

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe i nadmierny wzrost innych mikroorganizmów

Jak każdy antybiotyk, cefuroksym może zakłócić naturalną równowagę bakteryjną w organizmie. Może to prowadzić do namnażania się drożdżaków z rodzaju Candida, objawiającego się najczęściej kandydozą jamy ustnej lub pochwy. Długotrwałe stosowanie antybiotyku może również spowodować nadmierny wzrost innych niewrażliwych drobnoustrojów. Szczególnie niepokojące jest namnożenie bakterii Clostridioides difficile, która może wywołać rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego – poważne schorzenie objawiające się ciężką biegunką. Jeśli podczas lub po zakończeniu leczenia wystąpi uporczywa biegunka, należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem. Nie należy samodzielnie stosować leków hamujących perystaltykę jelit, ponieważ mogą one pogorszyć sytuację.

Zinnat może wchodzić w interakcje z niektórymi innymi lekami, dlatego zawsze należy poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych preparatach:

• Leki zmniejszające kwaśność soku żołądkowego (na przykład leki przeciw zgadze) mogą zmniejszyć wchłanianie cefuroksymu, co obniża jego skuteczność.
• Probenecyd, lek stosowany w leczeniu dny moczanowej, znacznie zwiększa stężenie cefuroksymu we krwi i wydłuża czas jego działania.
• Jednoczesne stosowanie z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi może zwiększyć ryzyko krwawień – lekarz może zlecić częstsze kontrole krzepnięcia krwi.

Ciąża

Doświadczenie w stosowaniu cefuroksymu u kobiet w ciąży jest ograniczone. Badania na zwierzętach nie wykazały szkodliwego wpływu na ciążę czy rozwój płodu, jednak ze względu na ostrożność lek powinien być przepisywany kobietom w ciąży tylko wtedy, gdy spodziewane korzyści wyraźnie przeważają nad potencjalnym ryzykiem. Decyzję o zastosowaniu antybiotyku zawsze podejmuje lekarz po dokładnej ocenie stanu pacjentki.

Karmienie piersią

Cefuroksym przenika do pokarmu kobiecego, ale w niewielkich ilościach. Przy stosowaniu dawek terapeutycznych nie oczekuje się poważnych działań niepożądanych u niemowlęcia, jednak nie można całkowicie wykluczyć ryzyka wystąpienia biegunki lub zakażenia grzybiczego jamy ustnej u dziecka. Lekarz oceni, czy korzyści z karmienia piersią przeważają nad potencjalnym ryzykiem i podejmie decyzję o kontynuowaniu lub przerwaniu karmienia na czas leczenia.

Zinnat może powodować zawroty głowy. Jeśli wystąpi ten objaw, należy zachować szczególną ostrożność podczas prowadzenia pojazdów, obsługiwania maszyn lub wykonywania innych czynności wymagających pełnej koncentracji i sprawności psychofizycznej.

Jak każdy lek, Zinnat może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią. Najczęstsze z nich to:

Bardzo częste i częste działania niepożądane

• Nadmierny wzrost drożdżaków Candida – może objawiać się białym nalotem w jamie ustnej lub świądem w okolicy narządów płciowych.
• Eozynofilia – zwiększona liczba eozynofili we krwi, wykrywana w badaniach laboratoryjnych.
• Ból głowy.
• Zawroty głowy.
• Dolegliwości żołądkowo-jelitowe: biegunka, nudności, ból brzucha, wymioty.
• Przemijające zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych w badaniach krwi.

Rzadsze, ale poważne działania niepożądane

• Ciężkie reakcje alergiczne, w tym wstrząs anafilaktyczny – objawy to nagły obrzęk twarzy i gardła, trudności w oddychaniu, szybkie bicie serca, spadek ciśnienia krwi.
• Zespół Kounisa – ostry skurcz tętnic wieńcowych wywołany reakcją alergiczną, który może prowadzić do zawału serca.
• Poważne reakcje skórne: zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka, reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi.
• Rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego – ciężka biegunka, często z krwią i śluzem, któremu towarzyszy ból brzucha i gorączka.
• Zaburzenia krwi: małopłytkowość (zmniejszona liczba płytek krwi), leukopenia (zmniejszona liczba białych krwinek), niedokrwistość hemolityczna.
• Żółtaczka i zapalenie wątroby.

Jeśli wystąpią jakiekolwiek niepokojące objawy, szczególnie ciężka biegunka, reakcje skórne, obrzęki czy trudności w oddychaniu, należy natychmiast skontaktować się z lekarzem.

Przyjęcie zbyt dużej dawki leku może prowadzić do poważnych następstw neurologicznych, w tym encefalopatii (zaburzenia funkcji mózgu), drgawek, a nawet śpiączki. Ryzyko to jest szczególnie wysokie u osób z niewydolnością nerek, u których dawka nie została odpowiednio zmniejszona. W przypadku podejrzenia przedawkowania należy natychmiast skontaktować się z lekarzem lub zgłosić się do szpitala. W razie konieczności stężenie leku we krwi można zmniejszyć za pomocą hemodializy.

Każda tabletka powlekana Zinnat 250 mg zawiera 250 mg cefuroksymu w postaci cefuroksymu aksetylu. Tabletki są białe, mają kształt kapsułki i są gładkie z jednej strony, z wytłoczonym napisem „GX ES7″ z drugiej strony. Oprócz substancji czynnej zawierają substancje pomocnicze, takie jak celuloza mikrokrystaliczna, które nadają tabletce właściwą formę i zapewniają jej stabilność. Otoczka tabletek zawiera między innymi niewielką ilość benzoesanu sodu.

Lek należy przechowywać w temperaturze nieprzekraczającej 30 stopni Celsjusza, w oryginalnym opakowaniu, w miejscu niedostępnym i niewidocznym dla dzieci. Nie należy stosować leku po upływie terminu ważności podanego na opakowaniu. Termin ważności odnosi się do ostatniego dnia danego miesiąca.

Zinnat zawiera bardzo niewielką ilość sodu – produkt uznaje się za praktycznie wolny od sodu, co jest istotne dla osób stosujących dietę niskosodową. Lek może wpływać na wyniki niektórych badań laboratoryjnych, na przykład może wystąpić dodatni odczyn Coombsa, który może zakłócać próbę krzyżową krwi przed transfuzją. Zawsze należy poinformować personel medyczny o przyjmowaniu antybiotyku przed wykonywaniem badań.