Syntarpen

Syntarpen to lek na receptę zawierający kloksacylinę – antybiotyk z grupy penicylin półsyntetycznych. Każda tabletka powlekana zawiera 500 mg substancji czynnej w postaci soli sodowej. Jest to specjalny rodzaj penicyliny, który został opracowany tak, aby skutecznie działał nawet na te bakterie gronkowcowe, które wykształciły odporność na zwykłą penicylinę. Tabletki mają białą barwę z dopuszczalnym jasnokremowym odcieniem, są okrągłe i obustronnie wypukłe.

Lek jest przeznaczony do leczenia zakażeń wywoływanych przez bakterie gronkowcowe. Jego działanie jest szczególnie skuteczne w następujących sytuacjach:

• Zakażenia skóry i tkanek miękkich – w tym czyraczność, czyli bolesne ropne zmiany skórne powodowane przez gronkowce.
• Zakażenia dolnych dróg oddechowych – gdy infekcja dotyczy oskrzeli czy płuc.
• Ropne powikłania pooparzeniowe i pooperacyjne – gdy po oparzeniach lub zabiegach chirurgicznych dochodzi do zakażenia bakteryjnego.
• Zakażenia kości i szpiku kostnego – głównie te powstałe po urazach. W tej sytuacji postać doustną leku podaje się w późniejszym etapie leczenia, gdy najcięższy okres choroby już minął.

Kloksacylina należy do grupy antybiotyków beta-laktamowych i działa bakteriobójczo, co oznacza, że nie tylko hamuje rozwój bakterii, ale faktycznie je niszczy. Mechanizm jej działania polega na zakłócaniu budowy ściany komórkowej bakterii – blokuje specjalny enzym zwany transpeptydazą, który jest niezbędny do tworzenia trwałych połączeń w ścianie komórkowej. Bez prawidłowej ściany komórkowej bakteria nie może przeżyć i ulega rozpadowi.

Szczególną zaletą kloksacyliny jest jej odporność na penicylinazy gronkowcowe – enzymy wytwarzane przez niektóre bakterie, które potrafią niszczyć zwykłą penicylinę. Dzięki temu lek skutecznie działa nawet na te szczepy gronkowców, które są oporne na tradycyjną penicylinę benzylową. Nie działa jednak na szczepy określane jako metycylinooporne.

Syntarpen wykazuje działanie przede wszystkim przeciwko bakteriom Gram-dodatnim, ze szczególnym uwzględnieniem gronkowców (Staphylococcus spp.). Jest to grupa bakterii, która najczęściej wywołuje zakażenia skóry, tkanek miękkich oraz kości. Lek działa także na:

• Paciorkowce beta-hemolizujące.
• Pneumokoki (Streptococcus pneumoniae) – bakterie wywołujące zapalenie płuc.
• Beztlenowe ziarniaki.
• Dwoinki z rodzaju Neisseria, w tym te wywołujące rzeżączkę i zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Warto wiedzieć, że mimo działania na różne bakterie w warunkach laboratoryjnych, w praktyce klinicznej Syntarpen stosuje się głównie w zakażeniach gronkowcowych. Nie jest skuteczny przeciwko pałeczkom Gram-ujemnym ani bakteriom z rodzaju Enterococcus.

Dawkowanie dla dorosłych i dzieci o masie ciała powyżej 20 kg

Standardowa dawka to 500 mg co 6 godzin, co oznacza przyjmowanie leku cztery razy dziennie w równych odstępach czasu. W bardzo ciężkich zakażeniach lekarz może zalecić podawanie kloksacyliny domięśniowo lub dożylnie zamiast tabletek.

Dawkowanie dla dzieci o masie ciała do 20 kg

U małych dzieci zaleca się podawanie kloksacyliny dożylnie, dlatego ta postać leku nie jest dla nich odpowiednia.

Czas trwania leczenia

Długość terapii zależy od ciężkości i rodzaju zakażenia. Zwykle lek należy przyjmować przez 2 do 4 dni po ustąpieniu objawów chorobowych. Nigdy nie należy przerywać leczenia wcześniej, nawet jeśli poczujemy się lepiej – przedwczesne przerwanie antybiotykoterapii może prowadzić do nawrotu zakażenia i rozwoju oporności bakterii.

Sposób przyjmowania

Bardzo ważne: Syntarpen należy przyjmować godzinę przed posiłkiem lub dwie godziny po posiłku. Jedzenie zmniejsza wchłanianie leku z przewodu pokarmowego, co może obniżyć jego skuteczność.

Pacjenci z problemami z nerkami

Osoby z niewydolnością nerek wymagają szczególnej ostrożności. Lekarz może zmniejszyć dawkę leku lub wydłużyć odstępy między kolejnymi dawkami, ponieważ u takich pacjentów lek jest wolniej wydalany z organizmu.

Leku nie wolno stosować, jeśli:

• Masz uczulenie na kloksacylinę, inne antybiotyki beta-laktamowe (w tym penicyliny i cefalosporyny) lub którykolwiek inny składnik leku.
• W przeszłości miałeś poważną reakcję alergiczną na którykolwiek antybiotyk z grupy penicylin lub cefalosporyn.

Reakcje alergiczne

Przed rozpoczęciem leczenia koniecznie poinformuj lekarza, jeśli kiedykolwiek miałeś reakcję uczuleniową na penicyliny, cefalosporyny lub inne leki. Bardzo rzadko mogą wystąpić ciężkie reakcje alergiczne, w tym wstrząs anafilaktyczny – stan zagrażający życiu, który wymaga natychmiastowej pomocy medycznej. Objawy takiej reakcji to: pokrzywka, silny świąd, obrzęk twarzy lub gardła, trudności w oddychaniu, gwałtowny spadek ciśnienia.

Alergia krzyżowa

Jeśli jesteś uczulony na cefalosporyny (inną grupę antybiotyków), możesz również wykazywać nadwrażliwość na kloksacylinę. To zjawisko nazywa się alergią krzyżową.

Długotrwałe stosowanie

Jeśli przyjmujesz lek przez dłuższy czas, lekarz powinien regularnie kontrolować:

• Czynność nerek – jak dobrze pracują Twoje nerki.
• Czynność wątroby – czy wątroba prawidłowo metabolizuje lek.
• Morfologię krwi – skład i liczbę komórek krwi.

Ryzyko nadkażenia

Podczas stosowania antybiotyków, zwłaszcza przez dłuższy czas, może dojść do nadmiernego rozwoju drobnoustrojów niewrażliwych na lek. Mogą to być na przykład grzyby drożdżakowe. Jeśli zauważysz objawy grzybicy (np. białe naloty w jamie ustnej, swędzenie okolic intymnych), natychmiast skontaktuj się z lekarzem – może być konieczne odstawienie antybiotyku i wdrożenie odpowiedniego leczenia.

Biegunka i zapalenie jelit

Jeśli w trakcie leczenia lub wkrótce po jego zakończeniu wystąpi u Ciebie ciężka, uporczywa biegunka, może to być objaw rzekomobłoniastego zapalenia okrężnicy – poważnego powikłania wywołanego przez bakterię Clostridium difficile. W takiej sytuacji należy natychmiast przerwać stosowanie leku i skontaktować się z lekarzem. Nie wolno stosować środków hamujących biegunkę (np. loperamidu), ponieważ może to pogorszyć stan.

Nietolerancja laktozy

Jedna tabletka Syntarpenu zawiera do 680 mg laktozy jednowodnej (cukru mlecznego). Jeśli masz rzadko występującą dziedziczną nietolerancję galaktozy, niedobór laktazy typu Lapp lub zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, nie powinieneś stosować tego leku.

Syntarpen może wchodzić w interakcje z innymi lekami, dlatego koniecznie poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych przez Ciebie lekach, w tym tych dostępnych bez recepty. Najważniejsze interakcje to:

Probenecyd

Lek stosowany w leczeniu dny moczanowej zwiększa stężenie kloksacyliny we krwi i wydłuża czas jej działania.

Doustne leki przeciwzakrzepowe

Kloksacylina nasila działanie leków rozrzedzających krew, co może zwiększać ryzyko krwawień. Jeśli przyjmujesz takie leki, lekarz może częściej kontrolować parametry krzepnięcia krwi.

Metotreksat

Lek stosowany w reumatologii i onkologii – kloksacylina może spowalniać jego wydalanie przez nerki, co prowadzi do zwiększenia stężenia metotreksatu we krwi i wzrostu jego toksyczności.

Doustne środki antykoncepcyjne

Bardzo ważne dla kobiet: Kloksacylina może zmniejszać skuteczność hormonalnych tabletek antykoncepcyjnych zawierających estrogeny. W czasie przyjmowania antybiotyku zaleca się stosowanie dodatkowych, niehormonalnych metod antykoncepcji (np. prezerwatyw), aby uniknąć nieplanowanej ciąży.

Inne antybiotyki

Kloksacylina działa synergicznie (wzmacniająco) z ampicyliną i kwasem fusydynowym, natomiast antagonistycznie (osłabiająco) z erytromycyną, tetracyklinami i chloramfenikolem.

Wpływ na badania laboratoryjne

Stosowanie kloksacyliny może wpływać na wyniki niektórych badań laboratoryjnych, w tym oznaczeń steroidów w moczu oraz może dawać fałszywie dodatnie wyniki testów na obecność glukozy w moczu.

Stosowanie w ciąży

Nie przeprowadzono wystarczającej liczby dobrze kontrolowanych badań u kobiet w ciąży. Syntarpen można podawać w czasie ciąży tylko wtedy, gdy lekarz uzna, że korzyści dla matki przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu. Decyzję o zastosowaniu leku zawsze powinien podjąć lekarz po dokładnej ocenie sytuacji.

Karmienie piersią

Kloksacylina przenika do mleka matki. Jeśli karmisz piersią i musisz przyjmować ten lek, należy zachować szczególną ostrożność, ponieważ może on powodować działania niepożądane u dziecka, takie jak:

• Reakcje uczuleniowe.
• Biegunkę.
• Zakażenia drożdżakowe (grzybicze).

Lekarz pomoże Ci podjąć decyzję, czy kontynuować karmienie piersią w czasie leczenia.

Nie ma bezpośrednich danych dotyczących wpływu kloksacyliny na zdolność prowadzenia pojazdów. Należy jednak pamiętać, że niektóre działania niepożądane leku, takie jak ból głowy, zawroty głowy, senność czy stan dezorientacji, mogą zaburzać koncentrację i sprawność psychomotoryczną. Jeśli odczuwasz takie objawy, nie prowadź pojazdów ani nie obsługuj maszyn wymagających pełnej sprawności.

Jak każdy lek, Syntarpen może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią. Większość z poniższych działań niepożądanych występuje bardzo rzadko.

Zaburzenia krwi

Bardzo rzadko może wystąpić:

• Przemijająca eozynofilia – zwiększona liczba eozynofili (rodzaju białych krwinek).
• Leukopenia i neutropenia – zmniejszenie liczby białych krwinek.
• Małopłytkowość – zmniejszenie liczby płytek krwi, co może prowadzić do łatwiejszego powstawania siniaków i krwawień.
• Agranulocytoza – bardzo niski poziom granulocytów.
• Niedokrwistość hemolityczna – rodzaj niedokrwistości związany z rozpadem czerwonych krwinek.

Reakcje alergiczne

Bardzo rzadko mogą wystąpić:

• Natychmiastowe reakcje alergiczne: pokrzywka, świąd, obrzęk naczynioruchowy (obrzęk twarzy, warg, języka), skurcz oskrzeli, spadek ciśnienia, zapaść naczyniowa. W skrajnych przypadkach możliwy jest wstrząs anafilaktyczny zagrażający życiu.
• Opóźnione reakcje alergiczne: gorączka, złe samopoczucie, pokrzywka, bóle mięśni i stawów, bóle brzucha, wysypki skórne (mogą pojawić się od 48 godzin do 2-4 tygodni po rozpoczęciu leczenia).

Jeśli zauważysz jakiekolwiek objawy reakcji alergicznej, natychmiast przerwij przyjmowanie leku i skontaktuj się z lekarzem lub zadzwoń pod numer alarmowy.

Zaburzenia układu nerwowego

Bardzo rzadko mogą wystąpić objawy neurotoksyczności, takie jak:

• Nadmierna ruchliwość.
• Pobudzenie i niepokój.
• Senność.
• Stan dezorientacji.
• Zawroty głowy.

Objawy te pojawiają się głównie u pacjentów z niewydolnością nerek otrzymujących duże dawki leku.

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Bardzo rzadko mogą wystąpić:

• Nudności i wymioty.
• Biegunka.
• Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – poważne powikłanie wymagające natychmiastowej interwencji lekarskiej.
• Zapalenie błony śluzowej jamy ustnej.
• Czarny język włochaty – nieszkodliwe, ale nieprzyjemne przebarwienie języka.

Zaburzenia wątroby

Bardzo rzadko może wystąpić:

• Podwyższona aktywność enzymów wątrobowych (aminotransferaz).
• Żółtaczka cholestatyczna – zażółcenie skóry i białek oczu związane z zaburzeniem odpływu żółci.
• Zapalenie wątroby.

Objawy te zwykle ustępują po odstawieniu leku.

Zaburzenia skóry

Bardzo rzadko mogą wystąpić:

• Wysypka i świąd.
• Pokrzywka.
• Rumień wielopostaciowy.
• Zespół Stevensa-Johnsona – ciężka reakcja skórna wymagająca hospitalizacji.
• Martwica toksyczno-rozpływna naskórka – bardzo poważne, zagrażające życiu schorzenie skóry.

Zaburzenia nerek

Bardzo rzadko mogą wystąpić:

• Bezmocz – brak wytwarzania moczu.
• Śródmiąższowe zapalenie nerek.
• Zaburzenia czynności kanalików nerkowych.

Objawami mogą być: wysypka, gorączka, obecność krwi lub białka w moczu. Występują najczęściej u pacjentów otrzymujących duże dawki leku lub z istniejącymi problemami z nerkami. Ustępują po odstawieniu leku.

Inne objawy

Bardzo rzadko mogą wystąpić: gorączka, ból i zawroty głowy – ustępują po odstawieniu leku.

Zgłaszanie działań niepożądanych

Jeśli zauważysz jakiekolwiek działania niepożądane, w tym niewymienione w tej informacji, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie. Działania niepożądane można zgłaszać bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (e-mail: adr@urpl.gov.pl). Zgłaszając działania niepożądane, możesz przyczynić się do zwiększenia bezpieczeństwa stosowania leku.

W przypadku przyjęcia zbyt dużej dawki leku należy natychmiast odstawić preparat i skontaktować się z lekarzem. Lekarz wdroży leczenie objawowe dostosowane do stanu pacjenta. Jeśli podejrzewasz przedawkowanie, niezwłocznie udaj się do najbliższego szpitala lub zadzwoń pod numer alarmowy.

Wchłanianie

Kloksacylina jest stabilna w środowisku kwaśnym żołądka, co umożliwia jej podawanie w postaci tabletek. Po przyjęciu tabletki lek wchłania się częściowo z przewodu pokarmowego – dlatego tak ważne jest przyjmowanie go na pusty żołądek, ponieważ posiłek zmniejsza wchłanianie. Po doustnym podaniu 500 mg maksymalne stężenie we krwi (8-12 µg/ml) osiągane jest po około godzinie.

Rozmieszczenie w organizmie

Kloksacylina wiąże się z białkami krwi w około 95%. Dobrze przenika do:

• Zmienionych zapalnie kości i stawów.
• Płynu opłucnowego (wokół płuc).
• Płynu maziowego (w stawach).
• Jam surowiczych.
• Ropy.

Lek przenika również przez łożysko do płodu oraz do mleka matki. Do płynu mózgowo-rdzeniowego kloksacylina przenika tylko wtedy, gdy występuje stan zapalny opon mózgowo-rdzeniowych.

Wydalanie

Okres półtrwania leku (czas, po którym stężenie we krwi zmniejsza się o połowę) wynosi 30 do 45 minut u osób ze zdrową funkcją nerek. U pacjentów z niewydolnością nerek wydłuża się do 1-2 godzin. Kloksacylina jest wydalana głównie przez nerki (około 40-60% dawki) oraz w niewielkiej ilości z żółcią (około 10%).

Lek należy przechowywać:

• W temperaturze do 25°C.
• W miejscu chronionym od światła i wilgoci.
• W oryginalnym opakowaniu.
• W miejscu niedostępnym i niewidocznym dla dzieci.

Okres ważności wynosi 3 lata. Nie stosuj leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na opakowaniu. Termin ważności oznacza ostatni dzień danego miesiąca.

Leków nie należy wyrzucać do kanalizacji ani domowych pojemników na odpadki. Zapytaj farmaceutę, jak usunąć leki, których już nie stosujesz. Te działania pomogą chronić środowisko.