Indeks substancji czynnych
na litery “Ci”
Substancje czynne mogą mieć różne pochodzenie – od związków syntetycznych, przez naturalne ekstrakty roślinne, po witaminy i minerały wspierające organizm. Jeśli chcesz szybko sprawdzić, jak działa dany składnik i w jakich sytuacjach znajduje zastosowanie, skorzystaj z naszego indeksu. Znajdziesz tu jasne opisy właściwości, działania i zastosowania poszczególnych substancji.
- syntetyczne i biologiczne
Ciała ketonowe (BHB, acetooctan, aceton) to alternatywne paliwo produkowane przez wątrobę podczas postu lub diety ketogenicznej. Przekraczają barierę krew–mózg, zmniejszają stres oksydacyjny i hamują stan zapalny. Mają udokumentowane zastosowanie w padaczce; ich rola w chorobach serca i neurodegeneracyjnych jest intensywnie badana.
- surowce roślinne
Cibora jadalna (chufa, tiger nut) to bulwiasta roślina bogata w błonnik, kwas oleinowy, witaminy C i E oraz minerały. Mleczko czufa jest naturalnie bezlaktozowe i bezglutenowe. Badania sugerują korzystny wpływ na cholesterol, mikrobiotę jelit i wrażliwość insulinową. Zalecana porcja to 25–30 g dziennie.
- surowce roślinne
Cibora orzechowa (Cyperus esculentus) to bulwa bogata w błonnik, kwas oleinowy, flawonoidy i witaminę E. Badania kliniczne potwierdzają jej działanie prebiotyczne, obniżające cholesterol i wspierające kontrolę glikemii. Wyciąg z kłącza cibory orzechowej stosuje się w suplementach diety.
- surowce roślinne
Cibora papirusowa (Cyperus papyrus) to roślina o udokumentowanych historycznych zastosowaniach leczniczych – od leczenia przetok i owrzodzeń po tradycyjne preparaty afrykańskie. Ekstrakt z łodyg i liści stosowany jest współcześnie w kosmetykach jako składnik nawilżający i wzmacniający barierę skórną.
- surowce roślinne
Ciecierzyca dostarcza błonnika, białka, flawonoidów i bioaktywnych peptydów, które wspierają kontrolę glukozy, poziom cholesterolu i zdrowie układu pokarmowego. Jedna szklanka (164 g) pokrywa ok. połowę dziennego zapotrzebowania na błonnik pokarmowy.
- syntetyczne i biologiczne
Cilgawimab to przeciwciało monoklonalne wykorzystywane w zapobieganiu i leczeniu COVID-19, zwłaszcza u osób z grup ryzyka ciężkiego przebiegu choroby. Podawany domięśniowo przez personel medyczny.
Ciltakabtagen autoleucel to zaawansowana terapia CAR-T dla dorosłych z opornym lub nawrotowym szpiczakiem mnogim, wykorzystująca genetycznie zmodyfikowane limfocyty T do precyzyjnego niszczenia nowotworu.
Cimikoksyb to selektywny inhibitor COX-2 stosowany w weterynarii, głównie u psów, w leczeniu bólu, stanów zapalnych i gorączki, z mniejszym ryzykiem działań niepożądanych przewodu pokarmowego niż klasyczne NLPZ.
- syntetyczne i biologiczne
Cipaglukozydaza alfa to enzymatyczny lek stosowany w terapii późnej postaci choroby Pompego u dorosłych. Ogranicza odkładanie glikogenu w mięśniach i poprawia funkcjonowanie, podawany ze stabilizatorem enzymu.
- syntetyczne i biologiczne
Cisatrakurium to lek stosowany do kontrolowanego zwiotczenia mięśni szkieletowych podczas operacji i w intensywnej terapii, ułatwiający prowadzenie wentylacji mechanicznej u pacjentów dorosłych i dzieci.
- syntetyczne i biologiczne
Cisplatyna to cytostatyk stosowany w terapii wielu nowotworów, m.in. jajnika, jądra i płuca. Działa poprzez zaburzanie podziału komórek nowotworowych i wymaga ścisłego nadzoru lekarskiego.
- surowce roślinne
Cissus czerwonograniasty to roślina ajurwedyjska bogata w flawonoidy, triterpenoidy i witaminę C. Wstępne badania wskazują na wsparcie zdrowia stawów i kości. Krótkotrwałe stosowanie (do 8–10 tygodni) jest uznawane za prawdopodobnie bezpieczne; może wchodzić w interakcję z lekami obniżającymi cukier.
- surowce roślinne
Cistanche salsa to pustynna roślina z Azji Środkowej, stosowana w tradycyjnej medycynie chińskiej od ponad 2000 lat. Jej główne składniki aktywne – fenyloetanoidowe glikozydy (echinakozyd, akteozydy) – wykazują właściwości antyoksydacyjne, neuroprotekcyjne i przeciwzapalne potwierdzone w badaniach laboratoryjnych i na zwierzętach.
- syntetyczne i biologiczne
Citalopram to lek z grupy SSRI stosowany w leczeniu depresji i zaburzeń lękowych, działający poprzez zwiększenie poziomu serotoniny w mózgu i poprawę nastroju.
- syntetyczne i biologiczne
Citral to główny składnik aktywny olejku z trawy cytrynowej, badany pod kątem działania przeciwzapalnego, przeciwdrobnoustrojowego i przeciwutleniającego. Szybko się metabolizuje i nie kumuluje w tkankach, ale powyżej 0,1% może uczulać skórę.
- syntetyczne i biologiczne
Citriodiol to naturalny repelent z olejku eukaliptusa cytrynowego, bogaty w PMD (ok. 71%). Zakłóca zmysł węchu owadów, chroniąc przed komarami, kleszczami i meszkami nawet przez kilka godzin. Cechuje się niską toksycznością i może być stosowany przez kobiety w ciąży oraz dzieci od 6. miesiąca życia.
- syntetyczne i biologiczne
Citronelol to naturalny składnik olejków eterycznych różanych i geranium, stosowany w kosmetyce i perfumerii. Badania na zwierzętach i w komórkach wskazują na działanie przeciwzapalne, przeciwbólowe i przeciwgrzybicze, ale brakuje danych z badań klinicznych na ludziach. Może uczulać skórę.
