Substancje czynne
Schorzenia
Poradniki
Zapytaj farmaceutę
Kalkulatory
InterakcjeIndeks substancji czynnych
na litery “Tr”
Substancje czynne mogą mieć różne pochodzenie – od związków syntetycznych, przez naturalne ekstrakty roślinne, po witaminy i minerały wspierające organizm. Jeśli chcesz szybko sprawdzić, jak działa dany składnik i w jakich sytuacjach znajduje zastosowanie, skorzystaj z naszego indeksu. Znajdziesz tu jasne opisy właściwości, działania i zastosowania poszczególnych substancji.
- syntetyczne i biologiczne
Trimetyloglicyna (TMG, betaina) to naturalny donor grup metylowych, który obniża homocysteinę, wspiera metylację DNA i może poprawiać wydolność fizyczną. Dawki 4–6 g/dobę obniżają homocysteinę o ok. 1–2 μmol/L, ale wyższe dawki mogą podnosić LDL. Jako lek stosowana w homocystynurii, jako suplement – w dawkach 2–3 g/dobę.
- syntetyczne i biologiczne
Trimetylosiloksykrzemian to silikonowa żywica pomocnicza tworząca wodoodporny, elastyczny film na skórze. Stosuje się go w kremach ochronnych, filtrach UV, preparatach barierowych i plastrach transdermalnych. Panel CIR potwierdził jego bezpieczeństwo przy stężeniach stosowanych w produktach gotowych.
- syntetyczne i biologiczne
Tripeptyd miedziowy (GHK-Cu) to naturalny kompleks peptydowo-miedziowy obecny w ludzkim osoczu. Stymuluje produkcję kolagenu i elastyny, przyspiesza gojenie ran, działa przeciwzapalnie i antyoksydacyjnie. Stosowany w dermokosmetyce w stężeniach 0,05–1%, m.in. w serumach przeciwstarzeniowych i preparatach na wypadanie włosów.
- Tripeptyd-1
Opis w przygotowaniu
- Tripeptyd-10 Cytrulina
Opis w przygotowaniu
- Tripeptyd-2
Opis w przygotowaniu
- syntetyczne i biologiczne
Tripeptyd-32 (Chronolux®) to syntetyczny peptyd kosmetyczny aktywujący geny CLOCK i PER1, które synchronizują naprawę skóry z rytmem dobowym. Wspiera produkcję kolagenu, wzmacnia barierę naskórkową i pomaga wyrównać koloryt. Stosowany miejscowo w kremach i serum przeciwstarzeniowych.
- syntetyczne i biologiczne
Tripeptyd-38 to syntetyczny peptyd kosmetyczny stymulujący produkcję kolagenu, fibronektyny i kwasu hialuronowego w skórze. Badania kliniczne potwierdzają redukcję zmarszczek i poprawę nawilżenia oraz elastyczności skóry po regularnym stosowaniu.
- syntetyczne i biologiczne
Triprolidyna to lek przeciwhistaminowy stosowany w łagodzeniu objawów alergii i przeziębienia, takich jak katar, kichanie czy obrzęk błony śluzowej nosa. Często łączona z innymi substancjami.
- Tris-bifenylotriazyna (nano)
Opis w przygotowaniu
- syntetyczne i biologiczne
Trisiloksan drometrizolu to fotostabilny filtr UV pochłaniający promieniowanie UVA i UVB. Dzięki wysokiej masie cząsteczkowej nie wnika przez skórę do krwiobiegu. Stosowany w kremach przeciwsłonecznych, często łączony z innymi filtrami dla szerszej ochrony.
- syntetyczne i biologiczne
Tristearynian sorbitanu (E492) to lipofily emulgator niejonowy stosowany jako substancja pomocnicza w lekach, kosmetykach i żywności. Stabilizuje emulsje, kremy i maści, a jego bezpieczeństwo potwierdziły EFSA i JECFA w ramach ustalonych wartości ADI.
- syntetyczne i biologiczne
Trójfosforan pentasodu (STPP) to substancja pomocnicza w lekach, kosmetykach i żywności. Wiąże jony metali, buforuje pH na poziomie 9,0–10,0 i stabilizuje formuły tabletek, zawiesin i systemów kontrolowanego uwalniania. W UE jest dopuszczony jako dodatek do żywności E451(i).
- syntetyczne i biologiczne
Trójglicerydy to główny tłuszcz krwi – norma wynosi poniżej 150 mg/dl. Podwyższony poziom zwiększa ryzyko chorób serca i zapalenia trzustki. Dietą i ruchem można go skutecznie obniżyć, a przy dużych wartościach lekarz dobiera leki.
- syntetyczne i biologiczne
Trójglicerydy kaprylowo-kaprynowe to składnik leków, suplementów i kosmetyków – nośnik substancji czynnych, emollient i rozpuszczalnik. Pozyskiwane z oleju kokosowego, uznane za bezpieczne przez FDA (GRAS) i ocenione przez CIR. Stosowane doustnie, zewnętrznie i w żywieniu medycznym.
- syntetyczne i biologiczne
Trójglicerydy kwasu kaprylowego (MCT C8) to szybko metabolizowany tłuszcz średniołańcuchowy z oleju kokosowego. Dostarczają energii i ciał ketonowych, stosowane są w żywieniu medycznym, suplementach diety oraz dermokosmetykach jako emolient i nośnik składników aktywnych.
- syntetyczne i biologiczne
Trójtlenek arsenu to lek o działaniu przeciwnowotworowym, stosowany w terapii ostrej białaczki promielocytowej, wymagający ścisłego monitorowania i indywidualnego dostosowania dawkowania.
- syntetyczne i biologiczne
Trokserutyna wspiera naczynia krwionośne, łagodzi obrzęki, uczucie ciężkości nóg i żylaki w przewlekłej niewydolności żylnej. Stosowana miejscowo i doustnie, często w preparatach złożonych.
- syntetyczne i biologiczne
Tromantadyna to lek przeciwwirusowy, wykorzystywany miejscowo w leczeniu opryszczki. Łagodzi pierwsze objawy zakażenia, takie jak mrowienie, ból i swędzenie, oferując wygodną aplikację w formie żelu.
- syntetyczne i biologiczne
Trombina ludzka to enzym wspierający krzepnięcie krwi, szeroko wykorzystywany w medycynie do miejscowego tamowania krwawień podczas zabiegów chirurgicznych u dorosłych i dzieci.
- Trometamol
Opis w przygotowaniu
- syntetyczne i biologiczne
Tropikamid stosowany w okulistyce umożliwia szybkie rozszerzenie źrenic, ułatwiając badania diagnostyczne i przygotowanie do zabiegów. Wymaga ostrożności u dzieci, seniorów i osób z chorobami oczu.
- syntetyczne i biologiczne
Tropolon to związek badawczy o właściwościach chelatujących metale, hamujący tyrozynazę i wykazujący aktywność przeciwwirusową oraz przeciwnowotworową w badaniach in vitro. Nie jest zarejestrowanym lekiem ani suplementem dostępnym w aptece.
- surowce roślinne
Truskawka zwyczajna jest bogata w witaminę C, antocyjany i kwas elagowy. Jej ekstrakt i koncentrat soku stosuje się w suplementach diety. Wstępne badania wskazują na właściwości antyoksydacyjne i przeciwzapalne, ale dowody kliniczne są ograniczone. Może wchodzić w interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi.
- surowce roślinne
Trybula leśna zawiera lignany, flawonoidy i kumaryny o udokumentowanej aktywności w badaniach laboratoryjnych, jednak nie ma potwierdzonych wskazań klinicznych. Nie posiada oficjalnego statusu leczniczego. Wymaga ostrożności – jest toksyczna w ciąży i łatwa do pomylenia z trującym szalejem.
- Trypeptyd-56
Opis w przygotowaniu
Trypsyna to enzym proteolityczny stosowany w leczeniu ran, oparzeń i stanów zapalnych. Działa przeciwzapalnie, oczyszcza martwe tkanki i redukuje obrzęki, wspomagając regenerację i gojenie tkanek.
- syntetyczne i biologiczne
Tryptorelina to skuteczny analog hormonu GnRH stosowany w leczeniu raka prostaty, endometriozy i przedwczesnego dojrzewania, działający poprzez blokowanie produkcji hormonów płciowych.
- surowce roślinne
Trzcina cukrowa dostarcza policosanole, polifenole i flawonoidy o potencjalnym działaniu na profil lipidowy i właściwościach antyoksydacyjnych. Sok zawiera ok. 15% sacharozy – nie jest odpowiedni dla diabetyków. Wyciąg z trzciny wchodzi w skład suplementów diety dostępnych w aptece.
- surowce roślinne
Trzcina karka (Phragmites australis) to surowiec zielarski z długą historią w medycynie chińskiej. Zawiera flawonoidy, triterpeny i witaminy A, C oraz z grupy B. Badania przedkliniczne sugerują działanie przeciwzapalne i przeciwutleniające, ale brak solidnych danych klinicznych u ludzi. Nie stosować w ciąży i podczas karmienia piersią.
- surowce roślinne
Trzmielina europejska (Euonymus europaeus) jest rośliną silnie toksyczną – wszystkie jej części, w tym wyciąg z kwiatów, mogą być niebezpieczne. Historycznie używano kory jako środka przeczyszczającego i żółciopędnego, lecz współczesne źródła odradzają stosowanie tej rośliny w jakiejkolwiek formie domowej.