Sandimmun Neoral

Sandimmun Neoral to lek immunosupresyjny, czyli taki, który osłabia odpowiedź układu odpornościowego organizmu. Każda miękka kapsułka zawiera 50 mg cyklosporyny – substancji czynnej odpowiedzialnej za działanie leku. Kapsułki mają żółtobiały kolor, podłużny kształt i czerwony nadruk „NVR 50mg”.

Ten lek jest dostępny wyłącznie na receptę i może być przepisywany tylko przez lekarzy z odpowiednim doświadczeniem w prowadzeniu terapii immunosupresyjnej lub przeszczepianiu narządów. Wymaga regularnej kontroli lekarskiej i wykonywania badań laboratoryjnych w trakcie leczenia.

Sandimmun Neoral ma szerokie zastosowanie zarówno u pacjentów po przeszczepieniach, jak i w leczeniu niektórych chorób autoimmunologicznych.

Po przeszczepieniu narządów

Lek zapobiega odrzuceniu przeszczepionego narządu (nerki, wątroby, serca, płuc czy trzustki) przez układ odpornościowy pacjenta. Stosuje się go również w leczeniu odrzucania przeszczepu u osób, które wcześniej otrzymywały inne leki immunosupresyjne. Po przeszczepieniu szpiku kostnego lub komórek macierzystych lek zapobiega odrzuceniu przeszczepu oraz chorobie przeszczep przeciw gospodarzowi.

W chorobach autoimmunologicznych

Sandimmun Neoral jest stosowany w leczeniu ciężkich postaci różnych schorzeń, gdy konwencjonalne metody leczenia nie przynoszą efektów lub powodują nieakceptowalne działania niepożądane. Należą do nich: zapalenie błony naczyniowej oka zagrażające utratą wzroku, zespół nerczycowy (zarówno zależny od steroidów, jak i oporny na nie), ciężkie reumatoidalne zapalenie stawów, ciężka łuszczyca oraz ciężkie atopowe zapalenie skóry wymagające leczenia ogólnego.

Dawkowanie leku jest ściśle indywidualne i zawsze ustalane przez lekarza. Kapsułki należy połykać w całości, nie rozgryzając ich. Dobową dawkę dzieli się na dwie równe porcje, przyjmowane w regularnych odstępach czasu – rano i wieczorem. Bardzo ważne jest, aby przyjmować lek o stałych porach dnia i zawsze w takiej samej relacji do posiłków.

Dawkowanie w zależności od wskazania

Po przeszczepieniu narządów leczenie rozpoczyna się zazwyczaj od dawki 10-15 mg na kilogram masy ciała na dobę, którą następnie stopniowo zmniejsza się do dawki podtrzymującej wynoszącej około 2-6 mg/kg mc. na dobę. W endogennym zapaleniu błony naczyniowej oka początkowa dawka wynosi zwykle 5 mg/kg mc. na dobę. W zespole nerczycowym u dorosłych stosuje się początkowo 5 mg/kg mc. na dobę, a u dzieci 6 mg/kg mc. na dobę. W reumatoidalnym zapaleniu stawów zaczyna się od 3 mg/kg mc. na dobę, którą można stopniowo zwiększać. W łuszczycy i atopowym zapaleniu skóry dawka początkowa wynosi zwykle 2,5 mg/kg mc. na dobę.

Nigdy nie należy samodzielnie zmieniać dawki leku ani przerywać jego przyjmowania bez konsultacji z lekarzem.

Sandimmun Neoral nie może być stosowany przez osoby uczulone na cyklosporynę lub którykolwiek inny składnik leku. Niedozwolone jest również jednoczesne stosowanie preparatów zawierających ziele dziurawca oraz niektórych innych leków, takich jak bozentan, eteksylan dabigatranu czy aliskiren.

Regularna kontrola lekarska

Podczas leczenia konieczne jest regularne wykonywanie badań: czynności nerek, ciśnienia tętniczego krwi, parametrów wątrobowych oraz stężenia lipidów, potasu, magnezu i kwasu moczowego we krwi. Lekarz może również zlecać okresowe badanie stężenia cyklosporyny we krwi, aby upewnić się, że dawka leku jest odpowiednia.

Wpływ na nerki i wątrobę

Lek może negatywnie wpływać na czynność nerek – jest to częste działanie niepożądane, które zazwyczaj ustępuje po zmniejszeniu dawki. W przypadku znacznego pogorszenia czynności nerek lekarz dostosuje dawkę lub całkowicie odstawi lek. Sandimmun Neoral może również wpływać na wątrobę, dlatego konieczne jest monitorowanie jej pracy.

Zwiększone ryzyko zakażeń i nowotworów

Ponieważ lek osłabia układ odpornościowy, zwiększa się ryzyko różnego rodzaju zakażeń (bakteryjnych, wirusowych, grzybiczych) oraz rozwoju nowotworów, szczególnie skóry. Pacjenci powinni unikać nadmiernego nasłonecznienia i stosować środki ochronne z filtrem UV. Nie należy poddawać się terapii światłem UVB ani fotochemioterapii PUVA podczas leczenia.

Nadciśnienie tętnicze

W trakcie terapii należy regularnie kontrolować ciśnienie krwi. Jeśli wystąpi nadciśnienie, lekarz wdroży odpowiednie leczenie obniżające ciśnienie.

Szczepienia

Podczas stosowania leku skuteczność szczepień może być zmniejszona. Nie wolno podawać żywych szczepionek atenuowanych.

Sandimmun Neoral wchodzi w liczne interakcje z innymi lekami, które mogą zwiększać lub zmniejszać jego stężenie we krwi. Należy bezwzględnie poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, w tym tych dostępnych bez recepty oraz suplementach diety.

Leki zwiększające stężenie cyklosporyny

Do leków, które mogą zwiększać stężenie cyklosporyny należą między innymi: niektóre antybiotyki (erytromycyna, klarytromycyna, azytromycyna), leki przeciwgrzybicze (ketokonazol, flukonazol, itrakonazol), werapamil, diltiazem, amiodaron, metoklopramid oraz doustne środki antykoncepcyjne.

Leki zmniejszające stężenie cyklosporyny

Zmniejszenie stężenia mogą powodować: ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, fenobarbital oraz ziele dziurawca – tego ostatniego absolutnie nie wolno stosować podczas leczenia Sandimmun Neoral.

Wpływ na inne leki

Cyklosporyna może zwiększać stężenie wielu innych leków w organizmie, w tym statyn (leków obniżających cholesterol), digoksyny czy kolchicyny. Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu statyn – lekarz dostosuje ich dawkowanie lub czasowo je odstawi.

Sok grejpfrutowy

Spożywanie grejpfrutów lub soku grejpfrutowego zwiększa biodostępność cyklosporyny, dlatego należy ich unikać w trakcie leczenia.

Sandimmun Neoral nie powinien być stosowany w ciąży, chyba że potencjalne korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu. U kobiet w ciąży po przeszczepieniu narządów istnieje zwiększone ryzyko przedwczesnego porodu. Kobiety w ciąży lub planujące ciążę powinny omówić z lekarzem możliwości leczenia.

Cyklosporyna przenika do mleka matki, dlatego kobiety przyjmujące ten lek nie powinny karmić piersią. Należy podjąć decyzję o przerwaniu karmienia lub przerwaniu leczenia, biorąc pod uwagę znaczenie terapii dla matki.

Jak każdy lek, Sandimmun Neoral może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią. Wiele z nich zależy od dawki leku i może ustąpić po jej zmniejszeniu.

Bardzo częste działania niepożądane

Do najczęstszych należą: zaburzenia czynności nerek, drżenie, bóle głowy, nadmierne owłosienie (hirsutyzm) oraz zwiększone stężenie tłuszczów we krwi i nadciśnienie tętnicze.

Częste działania niepożądane

Często występują: nudności, wymioty, dyskomfort lub ból brzucha, biegunka, przerost dziąseł, zmniejszenie liczby białych krwinek, gorączka, uczucie zmęczenia, kurcze mięśni, drżenie, parestezje (mrowienie), trądzik oraz zaburzenia czynności wątroby.

Inne działania niepożądane

Mogą również wystąpić: zwiększone stężenie cukru, potasu lub kwasu moczowego we krwi, zmniejszone stężenie magnezu, drgawki, zaburzenia widzenia, uderzenia krwi do głowy, wrzody trawienne, zapalenie trzustki, wysypki skórne, zaburzenia miesiączkowania, obrzęki oraz zwiększenie masy ciała.

W razie wystąpienia jakichkolwiek niepokojących objawów należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem. Szczególnie ważne jest zgłoszenie objawów zakażenia, silnych bólów głowy, zaburzeń widzenia, drgawek czy znacznego pogorszenia czynności nerek.

Sandimmun Neoral może powodować zaburzenia neurologiczne i zaburzenia widzenia. Jeśli wystąpią takie objawy, należy zachować ostrożność podczas prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

Każda kapsułka zawiera 50 mg cyklosporyny oraz substancje pomocnicze, w tym 50 mg etanolu (alkoholu), 90,36 mg glikolu propylenowego oraz 202,5 mg uwodornionego oleju rycynowego. Otoczka kapsułki wykonana jest z żelatyny i zawiera dwutlenek tytanu oraz glicerol.

Lek należy przechowywać w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci, w temperaturze nieprzekraczającej 25°C, w oryginalnym opakowaniu chroniącym przed wilgocią. Kapsułki należy pozostawić w blistrze do chwili użycia. Po otwarciu blistra można wyczuć charakterystyczny zapach – jest to normalne i nie oznacza, że lek się zepsuł. Nie należy stosować leku po upływie terminu ważności widniejącego na opakowaniu.

Nie należy wyrzucać leków do kanalizacji ani domowych pojemników na odpadki. Niewykorzystany lek należy oddać do apteki, która zadba o jego prawidłowe zniszczenie. Takie postępowanie pomaga chronić środowisko naturalne.