Cipronex

Cipronex to nowoczesny lek przeciwbakteryjny zawierający cyprofloksacynę – substancję należącą do grupy fluorochinolonów. Każda tabletka powlekana zawiera 500 mg substancji czynnej w postaci chlorowodorku cyprofloksacyny. Preparat ma postać białych, podłużnych tabletek powlekanych z kreską dzielącą, co ułatwia podział dawki w razie potrzeby.

Lek działa bakteriobójczo, czyli niszczy bakterie wywołujące zakażenie. Mechanizm jego działania polega na blokowaniu ważnych enzymów bakteryjnych – topoizomerazy typu II oraz topoizomerazy IV. Te enzymy są niezbędne bakteriom do prawidłowego namnażania się i naprawy ich materiału genetycznego. Gdy Cipronex je hamuje, bakterie nie mogą się rozwijać i giną.

Cipronex jest przeznaczony do leczenia różnorodnych zakażeń bakteryjnych u dorosłych. Lek jest szczególnie skuteczny w zwalczaniu zakażeń wywołanych przez bakterie Gram-ujemne.

Zakażenia układu oddechowego

Cipronex stosuje się w leczeniu zakażeń dolnych dróg oddechowych, takich jak zaostrzenia przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP). Warto jednak pamiętać, że w tym wskazaniu powinien być używany dopiero wtedy, gdy inne standardowe antybiotyki okażą się nieodpowiednie. Lek pomaga również w leczeniu zakażeń płucno-oskrzelowych u osób z mukowiscydozą, rozstrzeniami oskrzeli oraz w pozaszpitalnym zapaleniu płuc.

Zakażenia górnych dróg oddechowych

Preparat jest skuteczny w przewlekłym ropnym zapaleniu ucha środkowego oraz w zaostrzeniach przewlekłego zapalenia zatok – zwłaszcza gdy zakażenie wywołane jest przez bakterie Gram-ujemne. Cipronex stosuje się także w złośliwym zapaleniu ucha zewnętrznego.

Zakażenia układu moczowego

To jedno z częstszych zastosowań leku. Cipronex pomaga w niepowikłanym ostrym zapaleniu pęcherza moczowego (choć tutaj również najlepiej używać go, gdy inne leki nie są odpowiednie), ostrym odmiedniczkowym zapaleniu nerek, powikłanych zakażeniach układu moczowego oraz bakteryjnym zapaleniu gruczołu krokowego.

Zakażenia układu płciowego

Lek jest skuteczny w rzeżączkowym zapaleniu cewki moczowej i zapaleniu szyjki macicy, zapaleniu jądra i najądrza oraz zapaleniu narządów miednicy mniejszej – gdy zakażenia te są wywołane przez wrażliwe szczepy bakterii Neisseria gonorrhoeae.

Zakażenia układu pokarmowego

Cipronex stosuje się w biegunce podróżnych oraz innych zakażeniach przewodu pokarmowego. Pomaga także w zakażeniach w obrębie jamy brzusznej.

Inne zakażenia

Preparat jest skuteczny w zakażeniach skóry i tkanek miękkich wywołanych przez bakterie Gram-ujemne, zakażeniach kości i stawów, a także w zapobieganiu inwazyjnym zakażeniom wywołanym przez Neisseria meningitidis. Cipronex stosuje się również w płucnej postaci wąglika – zarówno w zapobieganiu zakażeniu po kontakcie z bakteriami, jak i w leczeniu choroby.

U pacjentów z obniżoną odpornością (neutropenią) i gorączką lek może być stosowany w podejrzeniu zakażenia bakteryjnego.

U dzieci i młodzieży Cipronex stosuje się w ściśle określonych sytuacjach. Należą do nich zakażenia płucno-oskrzelowe wywołane przez Pseudomonas aeruginosa u pacjentów z mukowiscydozą, powikłane zakażenia układu moczowego i ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek oraz płucna postać wąglika.

Lek może być również użyty w innych ciężkich zakażeniach u dzieci, ale tylko wtedy, gdy uzna się to za absolutnie konieczne. Leczenie powinno być prowadzone przez lekarzy z doświadczeniem w leczeniu mukowiscydozy lub ciężkich zakażeń u młodych pacjentów.

Dawkowanie leku zależy od rodzaju i ciężkości zakażenia, wrażliwości bakterii na cyprofloksacynę oraz stanu zdrowia pacjenta – szczególnie czynności nerek.

Typowe dawkowanie u dorosłych

W większości zakażeń stosuje się od 500 mg do 750 mg dwa razy na dobę. Czas trwania leczenia różni się w zależności od rodzaju zakażenia:

• Zakażenia dolnych dróg oddechowych – zazwyczaj od 7 do 14 dni.
• Niepowikłane zapalenie pęcherza moczowego – 3 dni.
• Ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek – 7 dni.
• Bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego – od 2 do 6 tygodni w zależności od tego, czy jest to postać ostra czy przewlekła.
• Zakażenia kości i stawów – maksymalnie 3 miesiące.
• Płucna postać wąglika – 60 dni od potwierdzenia kontaktu z bakterią.

W niektórych przypadkach, jak rzeżączkowe zapalenie cewki moczowej, wystarczy jednorazowe podanie 500 mg.

Sposób przyjmowania

Tabletki należy popijać płynem, nie rozgryzać. Można je przyjmować z posiłkiem lub bez, choć na pusty żołądek substancja czynna wchłania się szybciej. Ważne: nie należy popijać tabletek mlekiem, jogurtem ani sokami owocowymi wzbogaconymi minerałami (np. sokiem pomarańczowym z dodatkiem wapnia), ponieważ zmniejsza to wchłanianie leku.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

U osób z problemami z nerkami konieczne jest dostosowanie dawki. Lekarz określi odpowiednią dawkę na podstawie wartości klirensu kreatyniny. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek dawka może być zmniejszona do 250-500 mg raz na dobę.

Osoby starsze

U pacjentów powyżej 65. roku życia dawkę dobiera się indywidualnie, biorąc pod uwagę ciężkość zakażenia i stan czynności nerek.

Leku nie można stosować w przypadku uczulenia na cyprofloksacynę, inne chinolony lub którykolwiek składnik preparatu. Bezwzględnie zabronione jest także jednoczesne podawanie Cipronek z tyzanidyną – lekiem stosowanym w leczeniu spastyczności mięśni. Takie połączenie może prowadzić do niebezpiecznego spadku ciśnienia krwi i nadmiernego uspokojenia.

Przed rozpoczęciem leczenia Cipronek należy poinformować lekarza o wszystkich chorobach, szczególnie jeśli w przeszłości występowały ciężkie działania niepożądane po stosowaniu chinolonów lub fluorochinolonów.

Zapalenie i zerwanie ścięgna

Cipronex, jak inne fluorochinolony, może powodować zapalenie ścięgna, a nawet jego zerwanie – najczęściej dotyczy to ścięgna Achillesa. Problem może wystąpić już w ciągu 48 godzin od rozpoczęcia leczenia lub nawet kilka miesięcy po jego zakończeniu. Ryzyko jest większe u osób starszych, z zaburzeniami czynności nerek, po przeszczepach narządów oraz u osób przyjmujących jednocześnie kortykosteroidy. Jeśli pojawi się ból, obrzęk lub stan zapalny ścięgna, należy natychmiast przerwać leczenie i skonsultować się z lekarzem.

Układ nerwowy

Lek może obniżać próg drgawkowy i wywoływać drgawki, szczególnie u osób z chorobami układu nerwowego. Mogą również wystąpić reakcje psychotyczne, depresja, a w rzadkich przypadkach – myśli samobójcze. W takich sytuacjach należy natychmiast przerwać stosowanie leku.

U niektórych pacjentów może rozwinąć się neuropatia obwodowa – uszkodzenie nerwów obwodowych objawiające się mrowieniem, drętwienieniem, pieczeniem, bólem lub osłabieniem. Jeśli pojawią się takie objawy, należy niezwłocznie poinformować lekarza.

Układ sercowo-naczyniowy

Cipronex może wydłużać odstęp QT w zapisie EKG, co zwiększa ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z wrodzonym zespołem długiego odstępu QT, zaburzeniami elektrolitowymi, chorobami serca oraz u osób starszych i kobiet.

Lek może zwiększać ryzyko tętniaka i rozwarstwienia aorty oraz niedomykalności zastawek serca. Pacjenci z dodatnim wywiadem rodzinnym w kierunku tych schorzeń, z chorobami tkanki łącznej (jak zespół Marfana), nadciśnieniem lub miażdżycą powinni stosować lek tylko po bardzo dokładnej ocenie korzyści i ryzyka. W razie nagłego bólu brzucha, klatki piersiowej, pleców, duszności lub obrzęków należy natychmiast zgłosić się do lekarza.

Zaburzenia poziomu cukru we krwi

U osób z cukrzycą Cipronex może powodować zarówno zbyt niski (hipoglikemia), jak i zbyt wysoki (hiperglikemia) poziom cukru we krwi. Dlatego chorzy na cukrzycę powinni regularnie kontrolować glikemię podczas leczenia.

Reakcje alergiczne i skórne

Lek może wywoływać reakcje nadwrażliwości, w tym ciężkie reakcje alergiczne zagrażające życiu. Cipronex zwiększa również wrażliwość skóry na światło słoneczne i promieniowanie UV – podczas leczenia należy unikać intensywnego nasłonecznienia i opalania.

Biegunka i zapalenie okrężnicy

Jeśli podczas lub po zakończeniu leczenia wystąpi ciężka, uporczywa biegunka, może to wskazywać na zapalenie okrężnicy związane ze stosowaniem antybiotyku. W takiej sytuacji należy natychmiast skontaktować się z lekarzem. Nie wolno stosować leków hamujących perystaltykę jelit.

Problemy z wątrobą i nerkami

Cipronex może wpływać na czynność wątroby – w rzadkich przypadkach prowadząc do niewydolności wątroby. Jeśli pojawią się objawy choroby wątroby (brak łaknienia, żółtaczka, ciemny mocz, świąd, ból brzucha), należy przerwać leczenie.

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczne jest dostosowanie dawki, aby uniknąć kumulacji leku w organizmie.

Cipronex może wchodzić w interakcje z wieloma innymi lekami, dlatego bardzo ważne jest poinformowanie lekarza o wszystkich przyjmowanych preparatach.

Leki zawierające wielowartościowe kationy

Produkty zawierające wapń, magnez, glin lub żelazo (np. leki zobojętniające sok żołądkowy, suplementy mineralne, sukralfat) zmniejszają wchłanianie Cipronek. Dlatego należy zachować odstęp czasowy – Cipronex przyjmujemy 1-2 godziny przed lub co najmniej 4 godziny po takich preparatach.

Teofilina

Jednoczesne stosowanie może prowadzić do zwiększenia stężenia teofiliny we krwi i wystąpienia jej działań toksycznych. Konieczne jest monitorowanie stężenia teofiliny i ewentualne zmniejszenie jej dawki.

Leki przeciwzakrzepowe

Cipronex może nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych (np. warfaryny). Podczas leczenia należy częściej kontrolować parametry krzepnięcia krwi (wartość INR).

Inne leki

Cipronex może wpływać na stężenie we krwi takich leków jak: metotreksat, cyklosporyna, ropinirol, klozapina, olanzapina, duloksetyna, agomelatyna, syldenafil i zolpidem. W przypadku jednoczesnego stosowania tych preparatów lekarz może zalecić odpowiednie monitorowanie lub modyfikację dawek.

Z ostrożności zaleca się unikanie stosowania Cipronek w czasie ciąży. Chociaż dostępne dane nie wskazują na szkodliwy wpływ na płód, badania na zwierzętach wykazały możliwość uszkodzenia chrząstek stawowych u młodych osobników.

Cyprofloksacyna przenika do mleka matki, dlatego nie należy stosować leku podczas karmienia piersią ze względu na ryzyko uszkodzenia chrząstek stawowych u niemowlęcia.

Jak każdy lek, Cipronex może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.

Najczęstsze działania niepożądane

Do najczęściej zgłaszanych należą nudności i biegunka. Mogą również wystąpić: bóle głowy, zawroty głowy, zaburzenia snu i smaku.

Ciężkie działania niepożądane wymagające natychmiastowej konsultacji lekarskiej

• Reakcje alergiczne: wysypka, świąd, pokrzywka, obrzęk twarzy lub gardła, trudności w oddychaniu, wstrząs anafilaktyczny.
• Problemy ze ścięgnami: nagły ból, obrzęk, trudności w poruszaniu stawem.
• Objawy neuropatii: mrowienie, drętwienie, pieczenie, ból, osłabienie.
• Zaburzenia psychiczne: omamy, splątanie, depresja, myśli samobójcze.
• Drgawki.
• Ciężka, uporczywa biegunka – może wskazywać na zapalenie okrężnicy.
• Objawy problemów z wątrobą: żółtaczka, ciemny mocz, ból brzucha, brak łaknienia.
• Zaburzenia rytmu serca: kołatanie serca, omdlenia.
• Nagły ból w klatce piersiowej, brzuchu lub plecach – może wskazywać na tętniaka lub rozwarstwienie aorty.

Inne działania niepożądane

Mogą wystąpić także: wymioty, bóle brzucha, wzdęcia, wysypka, bóle stawów i mięśni, zmęczenie, gorączka, zaburzenia widzenia, szumy uszne oraz zmiany w wynikach badań laboratoryjnych (np. podwyższona aktywność enzymów wątrobowych).

W bardzo rzadkich przypadkach zgłaszano długotrwałe, zaburzające sprawność i potencjalnie nieodwracalne działania niepożądane, które mogą utrzymywać się przez miesiące lub lata i wpływać na różne układy organizmu (mięśniowo-szkieletowy, nerwowy, psychiczny).

Cipronex należy przechowywać w temperaturze do 25°C, w suchym miejscu, chronić od światła. Lek powinien być przechowywany w miejscu niedostępnym i niewidocznym dla dzieci. Nie należy stosować leku po upływie terminu ważności podanego na opakowaniu. Termin ważności odnosi się do ostatniego dnia podanego miesiąca.

Substancją czynną leku jest cyprofloksacyna w postaci chlorowodorku. Każda tabletka powlekana 500 mg zawiera 500 mg cyprofloksacyny (co odpowiada 582 mg cyprofloksacyny chlorowodorku).

Substancje pomocnicze to: celuloza mikrokrystaliczna, karboksymetyloskrobia sodowa, krzemionka koloidalna bezwodna, magnezu stearynian (w rdzeniu tabletki) oraz hypromeloza, makrogol 6000, tytanu dwutlenek i talk (w otoczce tabletki).

Każda tabletka zawiera 2,227 mg sodu (mniej niż 1 mmol), co oznacza, że produkt jest praktycznie “wolny od sodu”.

Cipronex to skuteczny antybiotyk na receptę, stosowany w leczeniu różnorodnych zakażeń bakteryjnych. Lek wymaga odpowiedzialnego stosowania zgodnie z zaleceniami lekarza. Bardzo ważne jest dokładne przestrzeganie dawkowania, czasu trwania leczenia oraz zgłaszanie lekarzowi wszelkich niepokojących objawów. Nie należy przerywać leczenia wcześniej, nawet jeśli objawy ustąpią – może to prowadzić do nawrotu zakażenia i rozwoju oporności bakterii na antybiotyk.