Xifaxan

Xifaxan to lek zawierający ryfaksyminę, antybiotyk działający miejscowo w przewodzie pokarmowym. Dzięki temu, że praktycznie nie wchłania się do organizmu (poniżej 1%), działa bezpośrednio w jelitach, tam gdzie jest najbardziej potrzebny. Preparat dostępny jest w postaci różowych, powlekanych tabletek zawierających 200 mg substancji czynnej.

Lek został stworzony z myślą o leczeniu różnych schorzeń przewodu pokarmowego. U osób dorosłych i młodzieży powyżej 12 roku życia stosuje się go przy zakażeniach jelitowych wywołanych bakteriami wrażliwymi na ryfaksyminę oraz w przypadku biegunki podróżnych. Warto wiedzieć, że nie należy go stosować, gdy biegunka przebiega z gorączką lub obecnością krwi w stolcu, a także gdy liczba nieuformowanych stolców przekracza 8 na dobę.

U dorosłych pacjentów Xifaxan znajduje również zastosowanie w leczeniu encefalopatii wątrobowej, czyli zaburzenia funkcji mózgu związanego z chorobami wątroby. Ponadto preparat jest skuteczny w objawowej, niepowikłanej chorobie uchyłkowej jelita grubego u osób stosujących dietę bogatą w błonnik.

Substancja czynna leku, ryfaksymina, należy do grupy antybiotyków zwanych ryfamycynami. Działa ona poprzez trwałe związanie się z bakteryjnym enzymem odpowiedzialnym za produkcję materiału genetycznego bakterii. W ten sposób hamuje wytwarzanie białek bakteryjnych, co prowadzi do ich eliminacji. Ryfaksymina wykazuje szerokie spektrum działania przeciwko wielu rodzajom bakterii, zarówno tlenowych jak i beztlenowych, które odpowiadają za zakażenia jelit.

Ogromną zaletą tego leku jest jego miejscowe działanie. Ponieważ ryfaksymina praktycznie nie wchłania się z przewodu pokarmowego do krwi, pozostaje w jelitach, gdzie bezpośrednio zwalcza bakterie wywołujące chorobę. Dzięki temu minimalizuje się ryzyko działań niepożądanych typowych dla antybiotyków przyjmowanych doustnie, które wchłaniają się do organizmu.

Sposób dawkowania zależy od rodzaju schorzenia. W przypadku zakażeń jelitowych u osób powyżej 12 roku życia zalecana dawka to od 200 mg (jedna tabletka) co 8 godzin do 400 mg (dwie tabletki) co 8-12 godzin. Przy biegunce podróżnych stosuje się 200 mg co 8 godzin przez 3 dni – ważne jest, aby nie przedłużać terapii powyżej tego okresu.

W encefalopatii wątrobowej dorośli pacjenci przyjmują 400 mg (dwie tabletki) co 8 godzin, przy czym leczenie nie powinno trwać dłużej niż 7 dni. W chorobie uchyłkowej jelita grubego zaleca się 400 mg co 12 godzin przez 7 dni. W razie potrzeby można powtarzać takie cykle co miesiąc, maksymalnie przez rok.

Tabletki można przyjmować niezależnie od posiłków, popijając szklanką wody. Nie należy ich rozgryzać ani kruszyć. Pojedynczy okres leczenia nie powinien przekraczać 7 dni, a każde ponowne włączenie terapii musi być poprzedzone co najmniej 30-dniową przerwą.

Xifaxan nie może być stosowany przez osoby uczulone na ryfaksyminę, inne antybiotyki z grupy ryfamycyn lub którąkolwiek substancję pomocniczą preparatu. Przeciwwskazaniem jest również niedrożność jelit, nawet częściowa, oraz ciężkie wrzodziejące uszkodzenia przewodu pokarmowego.

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek oraz u osób przyjmujących leki przeciwkrzepliwe, takie jak warfaryna. W takich przypadkach konieczne jest ścisłe monitorowanie parametrów krzepnięcia krwi.

Jak każdy lek, Xifaxan może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią. Warto wiedzieć, że wiele objawów ze strony układu pokarmowego może być związanych z samą chorobą, a nie z lekiem.

Do najczęstszych działań niepożądanych należą: napięcie powłok brzusznych, ból brzucha, zaparcie, biegunka, wzdęcia, nudności i wymioty. Często występuje również gorączka. Niezbyt często mogą pojawić się: ból w górnej części brzucha, niestrawność, suchość w jamie ustnej, zawroty głowy, ból głowy czy senność.

W rzadkich przypadkach mogą wystąpić ciężkie reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka. Są to poważne stany wymagające natychmiastowego przerwania leczenia i konsultacji lekarskiej. Jeśli zauważysz jakiekolwiek niepokojące objawy skórne podczas przyjmowania leku, niezwłocznie skontaktuj się z lekarzem.

Pacjenci powinni być świadomi, że ryfaksymina może powodować czerwonawe zabarwienie moczu – jest to normalne zjawisko i nie powinno budzić niepokoju.

Nie zaleca się stosowania Xifaxanu w okresie ciąży ze względu na ograniczone dane dotyczące bezpieczeństwa u kobiet w ciąży. Badania na zwierzętach wykazały pewne przejściowe wpływy na rozwój kości u płodów, choć ich znaczenie dla ludzi nie jest do końca poznane.

Nie wiadomo, czy ryfaksymina przenika do mleka kobiecego, dlatego w przypadku konieczności stosowania leku podczas karmienia piersią należy podjąć decyzję o przerwaniu karmienia lub zaprzestaniu przyjmowania leku, biorąc pod uwagę korzyści dla matki i dziecka.

Przed rozpoczęciem stosowania Xifaxanu poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach. Szczególnie istotne jest jednoczesne stosowanie leków przeciwkrzepliwych, takich jak warfaryna – w takim przypadku konieczne jest regularne monitorowanie parametrów krzepnięcia krwi i ewentualne dostosowanie dawki.

Ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu cyklosporyny, która może znacząco zwiększyć wchłanianie ryfaksyminy. Jeśli przyjmujesz węgiel aktywny, ryfaksymina powinna być podana co najmniej 2 godziny po jego zażyciu.

Lek należy przechowywać w miejscu niedostępnym i niewidocznym dla dzieci. Nie wymaga specjalnych warunków przechowywania. Nie należy stosować leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na opakowaniu. Termin ważności oznacza ostatni dzień danego miesiąca.

Jeśli objawy biegunki utrzymują się dłużej niż 24-48 godzin lub ulegają nasileniu, należy przerwać stosowanie leku i skontaktować się z lekarzem w celu wdrożenia innego leczenia. Nie należy stosować leku, jeśli biegunka przebiega z gorączką lub obecnością krwi w stolcu – takie objawy mogą wskazywać na poważniejsze zakażenie wymagające innego podejścia terapeutycznego.

Xifaxan zawiera mniej niż 1 mmol sodu w dwóch tabletkach, co oznacza, że jest praktycznie wolny od sodu i może być bezpiecznie stosowany przez osoby na diecie niskosodowej.