Progastim

Progastim to lek zawierający omeprazol w dawce 20 mg, który należy do grupy leków nazywanych inhibitorami pompy protonowej. Substancja ta działa bezpośrednio w komórkach żołądka, gdzie skutecznie zmniejsza wydzielanie kwasu solnego. Działanie leku jest szybkie i zapewnia kontrolę objawów już po pierwszym przyjęciu, a maksymalne działanie osiągane jest po około czterech dniach regularnego stosowania. Lek podawany raz na dobę zapewnia skuteczną ochronę przez całą dobę – zarówno w dzień, jak i w nocy.

Progastim jest lekiem przepisywanym przez lekarza w leczeniu różnych schorzeń związanych z nadmiernym wydzielaniem kwasu żołądkowego. U dorosłych lek stosuje się w następujących przypadkach:

• Owrzodzenie dwunastnicy – zarówno w leczeniu aktywnych zmian, jak i zapobieganiu ich nawrotom.
• Owrzodzenie żołądka – w leczeniu oraz profilaktyce ponownego wystąpienia owrzodzeń.
• Zakażenie bakterią Helicobacter pylori – w skojarzeniu z odpowiednimi antybiotykami w celu wyeliminowania tej bakterii, która jest główną przyczyną choroby wrzodowej.
• Owrzodzenia związane ze stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) – zarówno w leczeniu, jak i zapobieganiu powstawaniu owrzodzeń u osób przyjmujących te leki.
• Refluksowe zapalenie przełyku – w leczeniu oraz długoterminowej terapii podtrzymującej po wygojeniu zmian.
• Objawowa choroba refluksowa przełyku – w łagodzeniu takich dolegliwości jak zgaga i zarzucanie kwaśnej treści żołądkowej.
• Zespół Zollingera-Ellisona – rzadkie schorzenie charakteryzujące się nadmiernym wydzielaniem kwasu żołądkowego.

U dzieci powyżej 1 roku życia o masie ciała co najmniej 10 kg lek stosuje się w leczeniu refluksowego zapalenia przełyku oraz w łagodzeniu objawów zgagi i zarzucania kwaśnej treści żołądkowej. U dzieci powyżej 4 lat i młodzieży Progastim może być również stosowany w skojarzeniu z antybiotykami w leczeniu owrzodzenia dwunastnicy wywołanego przez bakterię Helicobacter pylori.

Progastim należy przyjmować raz na dobę, najlepiej rano na czczo, popijając połową szklanki wody. Kapsułki należy połykać w całości – nie wolno ich żuć ani kruszyć, ponieważ zawierają specjalne powlekane peletki, które chronią substancję czynną przed zniszczeniem przez kwas żołądkowy.

Dawkowanie u dorosłych

Standardowa dawka w większości przypadków wynosi 20 mg raz na dobę. W zależności od schorzenia i jego nasilenia lekarz może dostosować dawkę:

• W owrzodzeniu dwunastnicy: zwykle 20 mg przez 2 tygodnie, w razie potrzeby przedłużone do 4 tygodni. W przypadkach opornych na leczenie dawka może zostać zwiększona do 40 mg.
• W owrzodzeniu żołądka: 20 mg przez 4 tygodnie, w razie potrzeby przedłużone do 8 tygodni.
• W profilaktyce nawrotów: zazwyczaj 20 mg na dobę, czasem wystarczająca może być dawka 10 mg.
• W refluksowym zapaleniu przełyku: 20 mg przez 4 tygodnie, w ciężkich przypadkach dawka może zostać zwiększona do 40 mg przez 8 tygodni.
• W zespole Zollingera-Ellisona: dawka początkowa 60 mg, następnie dostosowana indywidualnie przez lekarza.

Leczenie zakażenia Helicobacter pylori

W terapii eradykacyjnej bakterii Helicobacter pylori Progastim stosuje się zawsze w połączeniu z antybiotykami. Najczęstsze schematy leczenia trwają jeden tydzień i obejmują:

• 20 mg omeprazolu + 500 mg klarytromycyny + 1000 mg amoksycyliny – wszystkie leki dwa razy dziennie.
• 20 mg omeprazolu + 250-500 mg klarytromycyny + 400-500 mg metronidazolu – wszystkie leki dwa razy dziennie.
• 40 mg omeprazolu raz dziennie + 500 mg amoksycyliny + 400-500 mg metronidazolu – oba antybiotyki trzy razy dziennie.

Dawkowanie u dzieci

Dawkowanie u dzieci zależy od wieku i masy ciała. Lekarz dobierze odpowiednią dawkę indywidualnie dla dziecka, zazwyczaj w zakresie od 10 do 40 mg na dobę.

Dla osób mających trudności z połykaniem

Jeśli pacjent ma trudności z połykaniem kapsułek, można je otworzyć i połknąć zawartość bezpośrednio, popijając wodą, lub wymieszać peletki z nieco kwaśnym płynem (sok owocowy, mus jabłkowy) lub wodą niegazowaną. Zawiesinę należy wypić natychmiast po przygotowaniu. Ważne: Peletek nie wolno żuć, ponieważ mają specjalne powlekanie zabezpieczające substancję czynną.

Leku nie można stosować w następujących przypadkach:

• Jeśli jest się uczulonym na omeprazol, inne leki z grupy benzoimidazoli lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w leku.
• Podczas jednoczesnego przyjmowania nelfinawiru (leku stosowanego w leczeniu zakażenia wirusem HIV).

Przed rozpoczęciem leczenia Progastimem należy poinformować lekarza o wszystkich swoich schorzeniach, szczególnie dotyczących wątroby lub nerek.

Ważne sytuacje wymagające konsultacji lekarskiej

Przed rozpoczęciem leczenia należy wykluczyć obecność zmian nowotworowych żołądka, jeśli występują niepokojące objawy takie jak:

• Niezamierzona utrata masy ciała.
• Nawracające wymioty.
• Trudności w połykaniu.
• Wymioty z krwią lub smoliste stolce.

Długotrwałe stosowanie

Przy stosowaniu leku przez okres dłuższy niż rok należy pozostawać pod regularną kontrolą lekarską. Długotrwałe leczenie inhibitorami pompy protonowej może:

• Nieznacznie zwiększać ryzyko złamań kości, szczególnie u osób starszych i z innymi czynnikami ryzyka osteoporozy.
• Zmniejszać wchłanianie witaminy B12, co może być istotne u osób ze zmniejszonymi rezerwami tej witaminy.
• Prowadzić do obniżenia poziomu magnezu we krwi, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu digoksyny lub leków moczopędnych.

Zakażenia przewodu pokarmowego

Stosowanie leków zmniejszających wydzielanie kwasu żołądkowego może nieznacznie zwiększać ryzyko zakażeń bakteryjnych przewodu pokarmowego, takich jak Salmonella, Campylobacter czy Clostridium difficile.

Reakcje skórne

W bardzo rzadkich przypadkach omeprazol może wywoływać poważne reakcje skórne. Jeśli pojawią się zmiany skórne, szczególnie w miejscach narażonych na słońce, wraz z bólem stawów, należy natychmiast skontaktować się z lekarzem.

Sacharoza w składzie

Progastim zawiera sacharozę. Osoby z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami związanymi z nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem sacharazy-izomaltazy nie powinny przyjmować tego leku.

Progastim może wchodzić w interakcje z wieloma innymi lekami. Należy poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, w tym dostępnych bez recepty.

Leki, których nie należy łączyć z Progastimem

• Nelfinawir – jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane.
• Atazanawir – jednoczesne stosowanie nie jest zalecane, może znacząco zmniejszać skuteczność atazanawiru.
• Klopidogrel – nie zaleca się jednoczesnego stosowania, ponieważ omeprazol może zmniejszać działanie przeciwpłytkowe klopidogrelu.

Leki wymagające ostrożności

• Digoksyna – omeprazol może zwiększać stężenie digoksyny we krwi, co wymaga monitorowania.
• Warfaryna i inne leki przeciwzakrzepowe – może być konieczna kontrola parametrów krzepnięcia.
• Fenytoina – zalecana jest kontrola stężenia fenytoiny we krwi.
• Takrolimus – może być konieczna kontrola stężenia leku i funkcji nerek.
• Metotreksat – przy stosowaniu dużych dawek metotreksatu może być konieczne czasowe odstawienie omeprazolu.

Wpływ na wchłanianie innych leków

Omeprazol zmniejsza kwaśność w żołądku, co może wpływać na wchłanianie leków, których przyswajanie zależy od pH środowiska żołądkowego, takich jak ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol czy erlotynib.

Ciąża: Progastim może być stosowany podczas ciąży. Badania obejmujące ponad 1000 kobiet w ciąży nie wykazały niekorzystnego wpływu omeprazolu na przebieg ciąży ani zdrowie płodu.

Karmienie piersią: Omeprazol przenika do mleka kobiecego, jednak w dawkach terapeutycznych nie stwarza zagrożenia dla karmionego dziecka. Progastim może być stosowany podczas karmienia piersią.

Jak każdy lek, Progastim może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.

Działania niepożądane często występujące (u 1-10 pacjentów na 100)

• Bóle głowy.
• Ból brzucha.
• Zaparcie.
• Biegunka.
• Wzdęcie.
• Nudności i wymioty.
• Łagodne polipy dna żołądka.

Działania niepożądane niezbyt często występujące (u 1-10 pacjentów na 1000)

• Bezsenność.
• Zawroty głowy, uczucie kręcenia się w głowie.
• Mrowienie, senność.
• Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych.
• Wysypka, swędzenie, pokrzywka.
• Złe samopoczucie, obrzęki obwodowe.
• Złamania kości (przy długotrwałym stosowaniu).

Działania niepożądane rzadko występujące (u 1-10 pacjentów na 10 000)

• Zaburzenia krwi (leukopenia, małopłytkowość).
• Reakcje alergiczne (gorączka, obrzęk naczynioruchowy, wstrząs anafilaktyczny).
• Niskie stężenie sodu we krwi.
• Pobudzenie, splątanie, depresja.
• Zaburzenia smaku.
• Niewyraźne widzenie.
• Skurcz oskrzeli.
• Suchość w jamie ustnej, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, kandydoza przewodu pokarmowego.
• Zapalenie wątroby.
• Wypadanie włosów, nadwrażliwość na światło.
• Bóle stawów i mięśni.
• Zapalenie cewkowo-śródmiąższowe nerek.
• Zwiększona potliwość.

Działania niepożądane bardzo rzadko występujące (u mniej niż 1 pacjenta na 10 000)

• Agranulocytoza, pancytopenia.
• Agresja, omamy.
• Niewydolność wątroby, encefalopatia wątrobowa.
• Ciężkie reakcje skórne (rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna martwica naskórka).
• Osłabienie siły mięśniowej.
• Powiększenie piersi u mężczyzn (ginekomastia).

Działania niepożądane o częstości nieznanej

• Obniżenie poziomu magnezu we krwi (hipomagnezemia), które może prowadzić do obniżenia poziomu wapnia i potasu.
• Mikroskopowe zapalenie jelita grubego.
• Podostra postać skórna tocznia rumieniowatego.
• Ciężkie reakcje skórne (ostra uogólniona osutka krostkowa, zespół DRESS).

Kiedy skontaktować się z lekarzem?

Należy natychmiast skontaktować się z lekarzem, jeśli wystąpią:

• Objawy reakcji alergicznej (trudności w oddychaniu, obrzęk twarzy, warg, języka lub gardła).
• Ciężkie reakcje skórne (pęcherze, złuszczanie skóry, wysypka z gorączką).
• Objawy zapalenia wątroby (żółtaczka, ciemny mocz, jasne stolce, zmęczenie).
• Objawy niskiego poziomu magnezu (zmęczenie, tężyczka, majaczenie, zawroty głowy, zaburzenia rytmu serca).

W przypadku przyjęcia zbyt dużej dawki leku mogą wystąpić takie objawy jak nudności, wymioty, zawroty głowy, ból brzucha, biegunka i ból głowy. W razie podejrzenia przedawkowania należy skontaktować się z lekarzem. Leczenie przedawkowania jest objawowe.

Progastim należy przechowywać w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci. Lek należy przechowywać w temperaturze poniżej 30°C. Nie należy stosować leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na opakowaniu. Po każdym użyciu należy szczelnie zamknąć opakowanie (butelkę). Termin ważności leku wynosi 2 lata.

Progastim dostępny jest w postaci twardych kapsułek żelatynowych dojelitowych. Kapsułki mają nieprzezroczysty niebieski wieczko i nieprzezroczysty pomarańczowy korpus z oznaczeniem literą “O” na wieczku i cyfrą “20” na korpusie. Kapsułki wypełnione są białymi do beżowych mikropeletkami. Lek dostępny jest w opakowaniach po 14 lub 28 kapsułek w butelkach z polietylenu lub blistrach.

Nie należy wyrzucać leków do kanalizacji ani domowych pojemników na odpadki. Należy zapytać farmaceutę, jak usunąć leki, których się już nie używa. Takie postępowanie pomoże chronić środowisko.