Levosert

Levosert to system terapeutyczny domaciczny, który umieszcza się w macicy. Zawiera on 52 mg lewonorgestrelu – hormonu z grupy progestagenów, który uwalnia się stopniowo przez długi okres czasu. Na początku stosowania system uwalnia około 20 mikrogramów lewonorgestrelu na dobę, a po 8 latach dawka ta zmniejsza się do około 6,5 mikrogramów dziennie. Średnia szybkość uwalniania hormonu wynosi około 13,5 mikrogramów na dobę przez cały 8-letni okres stosowania.

System Levosert ma kształt litery T i jest wykonany z materiałów bezpiecznych dla organizmu. Składa się z białego lub prawie białego cylindra zawierającego hormon, który jest pokryty specjalną membraną regulującą jego uwalnianie. Do systemu dołączone są cienkie nitki, które służą do jego późniejszego usunięcia.

Levosert jest stosowany w dwóch głównych sytuacjach:

• Jako środek antykoncepcyjny – zapewnia bardzo skuteczną ochronę przed ciążą przez okres do 8 lat.
• W leczeniu nadmiernych krwawień miesiączkowych – pomaga kobietom, które cierpią z powodu zbyt obfitych miesiączek. W tym wskazaniu system działa przez 5 lat.

Produkt jest szczególnie polecany kobietom, które borykają się z nadmiernymi krwawieniami miesiączkowymi i jednocześnie potrzebują skutecznej antykoncepcji.

Działanie systemu Levosert opiera się głównie na lokalnym uwalnianiu hormonu bezpośrednio w macicy. Dzięki temu możliwe jest stosowanie bardzo małych dawek, które działają tam, gdzie są potrzebne. Levosert działa na kilka sposobów:

• Zapobiega nadmiernemu wzrostowi błony śluzowej macicy – to główny mechanizm zmniejszający obfitość krwawień miesiączkowych.
• Zagęszcza śluz w szyjce macicy – dzięki temu plemniki nie mogą przedostać się do macicy, co zapobiega zapłodnieniu.
• U niektórych kobiet hamuje owulację – czyli uwalnianie komórki jajowej z jajnika.
• Sama obecność systemu w macicy również wpływa na działanie antykoncepcyjne.

W przypadku kobiet z nadmiernymi krwawieniami miesiączkowymi, Levosert powoduje znaczące zmniejszenie utraty krwi – średnio o 88% po 3 miesiącach stosowania i o 82% po roku. To z kolei pomaga podnieść poziom hemoglobiny we krwi i poprawia ogólne samopoczucie.

Levosert należy do najskuteczniejszych metod antykoncepcji. W dużych badaniach klinicznych wskaźnik niepowodzeń (wskaźnik Pearla) wynosił zaledwie 0,15 po pierwszym roku stosowania i 0,18 po ósmym roku. Oznacza to, że na 1000 kobiet stosujących Levosert przez rok, w ciążę zachodzi mniej niż 2 kobiety. To wynik porównywalny z najskuteczniejszymi metodami antykoncepcji dostępnymi na rynku.

System Levosert może założyć tylko wykwalifikowany pracownik służby zdrowia – lekarz ginekolog lub położna z odpowiednim przeszkoleniem. Zabieg wykonuje się w gabinecie lekarskim i trwa kilka minut.

Najlepszym momentem na założenie systemu jest pierwsze 7 dni cyklu miesiączkowego (licząc od pierwszego dnia miesiączki). Wtedy system zapewnia natychmiastową ochronę antykoncepcyjną i nie trzeba stosować dodatkowych środków antykoncepcyjnych. Jeśli założenie następuje w innym momencie cyklu, przez kolejne 7 dni należy dodatkowo stosować prezerwatywy lub powstrzymać się od stosunków płciowych.

Po porodzie system można założyć nie wcześniej niż 6 tygodni po urodzeniu dziecka, gdy macica wróci do normalnych rozmiarów. Po poronieniu w pierwszym trymestrze ciąży system można założyć natychmiast.

Przed założeniem lekarz przeprowadzi dokładne badanie, aby upewnić się, że nie ma przeciwwskazań do stosowania systemu. Po 4-6 tygodniach od założenia należy zgłosić się na kontrolę, aby sprawdzić, czy system znajduje się we właściwym miejscu.

W zależności od wskazań:

• Antykoncepcja – system działa przez 8 lat. Przed upływem tego okresu należy go usunąć lub wymienić na nowy.
• Nadmierne krwawienia miesiączkowe – system działa przez 5 lat. Jeśli po tym czasie objawy nie wróciły, lekarz może rozważyć dalsze stosowanie, jednak maksymalnie do 8 lat.

Po upływie odpowiedniego czasu lekarz usunie stary system, delikatnie pociągając za nitki. Jeśli chcesz kontynuować stosowanie tej metody, nowy system można założyć od razu po usunięciu starego.

Systemu nie wolno stosować w następujących sytuacjach:

• Jeśli jesteś w ciąży lub podejrzewasz, że możesz być w ciąży.
• Jeśli masz obecnie lub miałaś w przeszłości stany zapalne narządów miednicy, które często się powtarzają.
• Jeśli masz zakażenie dolnych dróg rodnych lub macicy.
• Jeśli w ciągu ostatnich 3 miesięcy miałaś zakażenie macicy po poronieniu.
• Jeśli masz zapalenie lub zmiany przedrakowe szyjki macicy.
• Jeśli masz lub podejrzewasz raka szyjki macicy, trzonu macicy lub piersi.
• Jeśli masz chorobę wątroby, w tym nowotwór wątroby.
• Jeśli masz wrodzone lub nabyte nieprawidłowości w budowie macicy, w tym mięśniaki zniekształcające jamę macicy.
• Jeśli masz niezdiagnozowane, nietypowe krwawienia z macicy.
• Jeśli jesteś uczulona na lewonorgestrel lub inne składniki produktu.

Badania kontrolne

Przed założeniem systemu lekarz przeprowadzi szczegółowe badanie, w tym badanie ginekologiczne, pomiar ciśnienia tętniczego i tętna. Ważne jest również regularne wykonywanie badań przesiewowych szyjki macicy (cytologia) oraz piersi, odpowiednio do twojego wieku.

Perforacja macicy

W rzadkich przypadkach podczas zakładania system może przebić ścianę macicy. Ryzyko to jest większe u kobiet karmiących piersią oraz u kobiet, u których system zakłada się w ciągu 36 tygodni po porodzie. Jeśli odczuwasz silny ból lub ciągłe krwawienie po założeniu systemu, natychmiast skontaktuj się z lekarzem.

Infekcje narządów miednicy

Zakażenia narządów miednicy występują najczęściej w pierwszym miesiącu po założeniu systemu. Jeśli zauważysz objawy infekcji (ból w podbrzuszu, gorączka, nietypowe upławy), jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem. W przypadku nawracających infekcji system należy usunąć.

Wypadnięcie systemu

Czasami system może wypaść z macicy – dzieje się to u mniej niż 4% kobiet. Objawami mogą być nietypowe krwawienie lub ból. Możesz sama sprawdzać nitki systemu – powinny być wyczuwalne w pochwie. Jeśli nie czujesz nitek lub masz jakiekolwiek wątpliwości, skontaktuj się z lekarzem i w międzyczasie stosuj dodatkową antykoncepcję (np. prezerwatywy).

Ciąża pozamaciczna

Chociaż ryzyko zajścia w ciążę podczas stosowania Levosert jest bardzo małe, jeśli do tego dojdzie, istnieje zwiększone ryzyko, że będzie to ciąża pozamaciczna (gdy zarodek rozwija się poza macicą, najczęściej w jajowodzie). Jeśli zauważysz brak miesiączki połączony z silnym bólem w podbrzuszu, natychmiast zgłoś się do lekarza.

Torbiele jajników

U około 5-10% kobiet stosujących Levosert mogą pojawić się łagodne torbiele jajników. Większość z nich nie daje objawów i zanika samoistnie w ciągu 2-3 miesięcy. Czasami mogą powodować ból w miednicy lub podczas stosunku.

Jak każdy lek, Levosert może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdej pacjentki one wystąpią. Większość działań niepożądanych pojawia się w pierwszych miesiącach stosowania i z czasem ustępuje.

Bardzo częste działania niepożądane (u więcej niż 1 na 10 kobiet)

• Zmiany w krwawieniach miesiączkowych – plamienie, skąpe lub nieregularne krwawienia, a nawet całkowity brak miesiączki. Po roku stosowania u około 20% kobiet nie występuje miesiączka, a po 8 latach – u około 40%. To normalne i bezpieczne zjawisko.
• Łagodne torbiele jajników – zazwyczaj zanikają same bez leczenia.

Częste działania niepożądane (u 1 do 10 kobiet na 100)

• Zakażenia bakteryjne lub grzybicze pochwy.
• Obniżony nastrój, nerwowość, zmniejszone libido (popęd płciowy).
• Bóle głowy, migrena, zawroty głowy.
• Ból brzucha, nudności, wzdęcia.
• Trądzik, wypadanie włosów, nadmierne owłosienie, świąd skóry.
• Ból pleców.
• Ból w miednicy, bolesne miesiączkowanie, upławy, tkliwość lub ból piersi, dyskomfort podczas stosunku.
• Ból lub krwawienie podczas zakładania systemu.
• Wzrost masy ciała.

Rzadsze działania niepożądane

Rzadziej mogą wystąpić: reakcje alergiczne (wysypka, pokrzywka, obrzęk), stany przedomdleniowe, omdlenia, wymioty, zapalenie błony śluzowej macicy lub szyjki macicy, obrzęki.

Jeśli zauważysz jakiekolwiek niepokojące objawy, zwłaszcza silny ból brzucha z gorączką, ciężką depresję, uporczywe krwawienia lub objawy ciąży, natychmiast skontaktuj się z lekarzem.

Niektóre leki mogą wpływać na działanie lewonorgestrelu:

• Leki przeciwpadaczkowe (np. fenobarbital, fenytoina, karbamazepina) – mogą osłabiać działanie hormonu.
• Niektóre leki przeciwzakaźne (np. gryzeofulwina, ryfampicyna, ryfabutyna) – również mogą zmniejszać skuteczność.
• Leki przeciwgrzybicze (np. itrakonazol, ketokonazol) – mogą zwiększać stężenie lewonorgestrelu w organizmie.

Jednak ze względu na miejscowe działanie systemu Levosert, wpływ tych interakcji na skuteczność antykoncepcyjną nie jest uważany za szczególnie istotny. Mimo to zawsze informuj lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach.

Nie wolno stosować systemu Levosert, jeśli jesteś w ciąży lub podejrzewasz ciążę. Jeśli zajdziesz w ciążę podczas stosowania systemu, natychmiast skontaktuj się z lekarzem. System należy jak najszybciej usunąć, ponieważ może zwiększać ryzyko poronienia, przedwczesnego porodu lub infekcji.

Karmienie piersią – Levosert można stosować podczas karmienia piersią. Lewonorgestrel przenika do mleka matki w bardzo małych ilościach, które nie stanowią zagrożenia dla dziecka. Jednak pamiętaj, że zakładanie systemu u kobiet karmiących wiąże się z nieco większym ryzykiem perforacji macicy, dlatego należy odczekać co najmniej 6 tygodni po porodzie.

Levosert nie wpływa na płodność po jego usunięciu. Możliwość zajścia w ciążę wraca niemal natychmiast po wyjęciu systemu. Jeśli planujesz ciążę, możesz usunąć system w dowolnym momencie.

System Levosert należy przechowywać w oryginalnym opakowaniu, w temperaturze pokojowej, z dala od światła. Nie należy używać systemu po upływie terminu ważności podanego na opakowaniu. Termin ważności wynosi 5 lat od daty produkcji.

Po usunięciu system należy przekazać do utylizacji zgodnie z lokalnymi przepisami dotyczącymi odpadów medycznych. Nie wyrzucaj zużytego systemu do zwykłych śmieci.