Zolaxa Rapid

Zolaxa Rapid to nowoczesny lek zawierający olanzapinę w postaci tabletek, które szybko rozpuszczają się w jamie ustnej. Produkt ten należy do grupy leków przeciwpsychotycznych i jest stosowany w leczeniu poważnych zaburzeń psychicznych. Każda tabletka zawiera określoną dawkę olanzapiny – w tym przypadku 5 mg substancji czynnej. Charakterystyczną cechą tego preparatu jest jego forma – tabletki barwy żółtej, okrągłe i obustronnie wypukłe, które nie wymagają popijania wodą, ponieważ rozpuszczają się bezpośrednio w ustach.

Lek ten jest przepisywany przez lekarza w kilku istotnych sytuacjach klinicznych. Przede wszystkim Zolaxa Rapid jest wskazany w leczeniu schizofrenii – poważnej choroby psychicznej, która wpływa na sposób myślenia, odczuwania i zachowania. Produkt wykazuje skuteczność zarówno w początkowej fazie leczenia, jak i w długotrwałej terapii podtrzymującej u pacjentów, którzy dobrze odpowiedzieli na leczenie.

Kolejnym wskazaniem do stosowania leku są średnio nasilone i ciężkie epizody manii – stany charakteryzujące się nadmiernie podniesionym nastrojem, zwiększoną energią i nieracjonalnym zachowaniem. U pacjentów, którzy dobrze zareagowali na leczenie olanzapiną podczas epizodu manii, lek może być również stosowany w celu zapobiegania nawrotom choroby afektywnej dwubiegunowej, czyli choroby charakteryzującej się przemiennymi stanami manii i depresji.

Substancją czynną leku jest olanzapina w dawce 5 mg w jednej tabletce. Jest to związek chemiczny należący do grupy atypowych leków przeciwpsychotycznych, który działa na różne układy receptorów w mózgu, wpływając na przekaźnictwo nerwowe.

Oprócz substancji czynnej, tabletka zawiera również substancje pomocnicze, które nadają jej odpowiednią formę i właściwości. Wśród nich znajduje się aspartam (E 951) w ilości 0,35 mg na tabletkę – jest to sztuczny słodzik, który jest źródłem fenyloalaniny. Ta informacja jest szczególnie ważna dla osób cierpiących na fenyloketonurię, ponieważ produkt może być dla nich szkodliwy. Inne substancje pomocnicze to celuloza mikrokrystaliczna, krospowidon, aromat mięty pieprzowej oraz magnezu stearynian.

Dawkowanie leku jest zawsze ustalane indywidualnie przez lekarza i zależy od rodzaju choroby oraz stanu klinicznego pacjenta. W przypadku schizofrenii zalecana dawka początkowa wynosi 10 mg na dobę. Podczas leczenia epizodu manii dawka początkowa to 15 mg na dobę w monoterapii (gdy lek jest stosowany samodzielnie) lub 10 mg na dobę w terapii skojarzonej z innymi lekami.

W zależności od odpowiedzi organizmu na leczenie, lekarz może dostosować dawkę w zakresie od 5 mg do 20 mg na dobę. Zwiększanie dawki powinno odbywać się nie częściej niż co 24 godziny i tylko po dokładnej ocenie stanu zdrowia pacjenta. Ważne jest, aby nie przerywać leczenia nagle – w przypadku planowanego zakończenia terapii należy stopniowo zmniejszać dawkę produktu.

Sposób przyjmowania tabletek

Tabletkę należy umieścić w jamie ustnej, gdzie szybko się rozpuści w ślinie i może być łatwo połknięta. Nie trzeba jej popijać wodą, choć można również rozpuścić tabletkę bezpośrednio przed podaniem w pełnej szklance wody lub innego napoju, takiego jak sok pomarańczowy, sok jabłkowy, mleko czy kawa. Tabletka jest krucha, dlatego należy ją zażywać bezpośrednio po otwarciu blistra. Lek można przyjmować niezależnie od posiłków, ponieważ pokarm nie wpływa na jego wchłanianie.

Istnieją sytuacje, w których stosowanie tego leku jest całkowicie zabronione. Przede wszystkim nie wolno przyjmować Zolaxa Rapid w przypadku nadwrażliwości (alergii) na olanzapinę lub na którąkolwiek inną substancję zawartą w leku. Reakcje alergiczne mogą objawiać się wysypką, swędzeniem, obrzękiem twarzy lub trudnościami w oddychaniu.

Kolejnym bezwzględnym przeciwwskazaniem jest stwierdzenie u pacjenta ryzyka wystąpienia jaskry z wąskim kątem przesączania. Jest to poważne schorzenie oczu, które może prowadzić do utraty wzroku, a olanzapina może pogorszyć ten stan.

Podczas stosowania Zolaxa Rapid należy zachować szczególną ostrożność w wielu sytuacjach. Poprawa stanu klinicznego może nastąpić dopiero po kilku dniach lub tygodniach leczenia, dlatego w tym czasie pacjent powinien być dokładnie monitorowany przez lekarza.

Osoby w podeszłym wieku z otępieniem

Nie zaleca się stosowania olanzapiny u pacjentów z objawami psychozy lub zaburzeniami zachowania spowodowanymi otępieniem, ponieważ badania wykazały dwukrotne zwiększenie ryzyka zgonu w tej grupie pacjentów w porównaniu do osób przyjmujących placebo. Dodatkowo, odnotowano trzykrotne zwiększenie częstości występowania zdarzeń naczyniowo-mózgowych, takich jak udar czy przemijający napad niedokrwienny.

Choroba Parkinsona

U pacjentów z chorobą Parkinsona nie zaleca się stosowania olanzapiny w leczeniu psychozy wywołanej przyjmowaniem leków przeciwparkinsonowskich. Badania wykazały, że u tych osób bardzo często dochodzi do nasilenia objawów choroby oraz występowania omamów.

Hiperglikemia i cukrzyca

Podczas leczenia olanzapiną może dojść do zwiększenia poziomu cukru we krwi, a w niektórych przypadkach do rozwoju lub nasilenia objawów cukrzycy. W związku z tym zaleca się regularne wykonywanie pomiarów stężenia glukozy we krwi – przed rozpoczęciem leczenia, po 12 tygodniach od rozpoczęcia terapii, a następnie raz w roku. Pacjenci powinni być obserwowani pod kątem objawów hiperglikemii, takich jak nadmierne pragnienie, częste oddawanie moczu, zwiększony apetyt i osłabienie.

Przyrost masy ciała

Jednym z częstych działań niepożądanych olanzapiny jest zwiększenie masy ciała. Należy regularnie kontrolować masę ciała – przed rozpoczęciem leczenia, po 4, 8 i 12 tygodniach od rozpoczęcia terapii, a następnie raz na kwartał. Istotne klinicznie zwiększenie masy ciała (o co najmniej 7%) występowało bardzo często u pacjentów leczonych olanzapiną.

Zmiany stężenia lipidów

U pacjentów leczonych olanzapiną obserwowano niepożądane zmiany w stężeniu tłuszczów we krwi (cholesterolu i triglicerydów). Należy regularnie badać stężenie lipidów – przed rozpoczęciem leczenia, po 12 tygodniach od rozpoczęcia terapii, a następnie co 5 lat.

Złośliwy zespół neuroleptyczny

Rzadko może wystąpić złośliwy zespół neuroleptyczny – stan potencjalnego zagrożenia życia, który objawia się bardzo wysoką gorączką, sztywnością mięśni, zaburzeniami świadomości oraz objawami niestabilności autonomicznego układu nerwowego. W przypadku wystąpienia takich objawów należy natychmiast przerwać stosowanie wszystkich leków przeciwpsychotycznych i skontaktować się z lekarzem.

Inne ważne informacje

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek, u osób z napadami drgawkowymi w wywiadzie, u pacjentów z przerostem gruczołu krokowego oraz u osób przyjmujących leki wpływające na wydłużenie odstępu QT w badaniu EKG. Olanzapina może wywoływać senność i zawroty głowy, dlatego należy zachować ostrożność podczas prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

Olanzapina może wchodzić w interakcje z innymi lekami, co może wpływać na jej działanie lub nasilać działania niepożądane. Palenie tytoniu i karbamazepina (lek przeciwpadaczkowy) mogą przyspieszać metabolizm olanzapiny, prowadząc do zmniejszenia jej stężenia we krwi. Z kolei fluvoksamina (lek przeciwdepresyjny) znacząco hamuje metabolizm olanzapiny, co może prowadzić do zwiększenia jej stężenia.

Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego spożywania alkoholu lub stosowania leków hamujących aktywność ośrodkowego układu nerwowego, ponieważ może to nasilić działanie uspokajające olanzapiny. Węgiel aktywny zmniejsza wchłanianie olanzapiny, dlatego powinien być podawany co najmniej 2 godziny przed lub po przyjęciu leku.

Olanzapina może wykazywać działanie antagonistyczne wobec leków stosowanych w chorobie Parkinsona. Nie zaleca się jednoczesnego stosowania olanzapiny z tymi lekami u pacjentów z chorobą Parkinsona i otępieniem.

Jak każdy lek, Zolaxa Rapid może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią. Najczęściej zgłaszanymi objawami niepożądanymi są senność, zwiększenie masy ciała, zawroty głowy oraz zwiększenie stężenia cholesterolu, glukozy i triglicerydów we krwi.

Bardzo częste działania niepożądane (mogą wystąpić u więcej niż 1 na 10 osób)

• Senność.
• Zwiększenie masy ciała.
• Zwiększenie stężenia cholesterolu we krwi.
• Zwiększenie stężenia glukozy we krwi.
• Zwiększenie stężenia triglicerydów we krwi.

Często występujące działania niepożądane (mogą wystąpić u mniej niż 1 na 10 osób)

• Eozynofilia (zwiększona liczba eozynofili we krwi).
• Zwiększenie apetytu.
• Cukromocz (obecność cukru w moczu).
• Zawroty głowy.
• Akatyzja (uczucie wewnętrznego niepokoju i niemożności usiedzenia w miejscu).
• Parkinsonizm (objawy przypominające chorobę Parkinsona – drżenie, sztywność mięśni, spowolnienie ruchów).
• Dyskineza (mimowolne ruchy).
• Niedociśnienie ortostatyczne (spadek ciśnienia przy zmianie pozycji z leżącej na stojącą).
• Działanie antycholinergiczne – suchość w ustach, zaparcia.
• Przemijające zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych.
• Wysypka.
• Osłabienie, zmęczenie.
• Obrzęki.
• Gorączka.

Rzadsze, ale poważne działania niepożądane

Niezbyt często może wystąpić rozwój lub nasilenie cukrzycy, sporadycznie związane z kwasicą ketonową lub śpiączką. Rzadko mogą wystąpić napady drgawkowe, złośliwy zespół neuroleptyczny, zapalenie wątroby, zapalenie trzustki czy zakrzepica żył. Bardzo rzadko zgłaszano nagłą śmierć sercową.

W przypadku wystąpienia jakichkolwiek niepokojących objawów należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem. Szczególnie ważne jest zgłaszanie objawów takich jak bardzo wysoka gorączka, sztywność mięśni, zaburzenia świadomości, objawy związane z wysokim poziomem cukru we krwi czy objawy zakrzepicy.

Kobiety w wieku rozrodczym powinny poinformować lekarza o zajściu w ciążę lub planowaniu ciąży w czasie leczenia olanzapiną. Ze względu na ograniczone doświadczenie stosowania u kobiet w ciąży, lek powinien być stosowany tylko wtedy, gdy spodziewane korzyści dla matki przeważają nad potencjalnym ryzykiem dla płodu.

Noworodki, których matki przyjmowały olanzapinę w trzecim trymestrze ciąży, mogą być narażone na działania niepożądane, w tym objawy pozapiramidowe (drżenie, sztywność mięśni) lub objawy odstawienia o różnym nasileniu. Dlatego należy starannie kontrolować stan noworodków po urodzeniu.

Nie zaleca się karmienia piersią podczas przyjmowania olanzapiny, ponieważ substancja czynna przenika do mleka kobiecego i może wpływać na niemowlę.

W przypadku przyjęcia zbyt dużej dawki leku najczęściej występują objawy takie jak przyspieszone bicie serca, pobudzenie lub agresywność, zaburzenia mowy, różne objawy pozapiramidowe oraz obniżony poziom świadomości, który może wahać się od uspokojenia do śpiączki włącznie.

Nie istnieje swoista odtrutka przeciwko olanzapinie. W przypadku podejrzenia przedawkowania należy natychmiast skontaktować się z lekarzem lub pogotowiem ratunkowym. Leczenie polega głównie na postępowaniu objawowym i monitorowaniu czynności życiowych. Nie należy prowokować wymiotów. W szpitalu może być zastosowane płukanie żołądka lub podanie węgla aktywnego.

Lek należy przechowywać w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci. Nie stosować leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na opakowaniu. Termin ważności oznacza ostatni dzień podanego miesiąca. Produkt nie wymaga specjalnych warunków przechowywania.

Leków nie należy wyrzucać do kanalizacji ani do domowych pojemników na odpadki. Należy zapytać farmaceutę, jak usunąć leki, których się już nie używa. Takie postępowanie pomoże chronić środowisko.

Zolaxa Rapid to skuteczny lek przeciwpsychotyczny zawierający olanzapinę, stosowany w leczeniu schizofrenii oraz stanów manii w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej. Jego wygodna forma tabletek rozpuszczających się w jamie ustnej ułatwia przyjmowanie, szczególnie pacjentom mającym trudności z połykaniem. Lek wymaga przepisania przez lekarza i regularnego monitorowania stanu zdrowia podczas terapii, ze szczególnym uwzględnieniem masy ciała, poziomu cukru i tłuszczów we krwi. Należy ściśle przestrzegać zaleceń lekarza dotyczących dawkowania i nie przerywać leczenia bez konsultacji z lekarzem.