Actrapid Penfill

Actrapid Penfill to roztwór do wstrzykiwań zawierający insulinę ludzką o stężeniu 100 jednostek międzynarodowych w każdym mililitrze. Jeden wkład zawiera 3 ml roztworu, co odpowiada 300 jednostkom międzynarodowym insuliny. Insulina ludzka zawarta w tym leku jest otrzymywana w procesie rekombinacji DNA w drożdżach Saccharomyces cerevisiae, co oznacza, że jest to insulina identyczna z naturalną insuliną produkowaną przez ludzki organizm.

Preparat dostępny jest w postaci wkładów (Penfill) przeznaczonych do stosowania z systemami podawania insuliny firmy Novo Nordisk oraz igłami NovoFine lub NovoTwist. Jest to insulina szybkodziałająca, stosowana w leczeniu cukrzycy.

Actrapid Penfill jest wskazany w leczeniu cukrzycy u dorosłych, dzieci i młodzieży. Może być stosowany zarówno samodzielnie, jak i w skojarzeniu z insulinami o pośrednim czasie działania lub insulinami długodziałającymi. Preparat ten jest szczególnie odpowiedni do podawania przed planowanymi posiłkami lub przekąskami zawierającymi węglowodany.

Insulina ludzka zawarta w Actrapid Penfill działa poprzez obniżenie stężenia glukozy we krwi. Mechanizm ten polega na ułatwieniu wychwytu glukozy przez komórki mięśni i tkanki tłuszczowej, gdzie insulina wiąże się z odpowiednimi receptorami na powierzchni komórek. Dodatkowo insulina hamuje uwalnianie glukozy z wątroby, co również przyczynia się do obniżenia poziomu cukru we krwi.

Actrapid jest insuliną szybkodziałającą. Początek jej działania występuje w ciągu pół godziny od podania, maksymalne działanie pojawia się między 1,5 a 3,5 godziny po wstrzyknięciu, a całkowity czas działania utrzymuje się przez około 7-8 godzin. Dzięki temu profilowi działania preparat jest idealny do kontrolowania wzrostu poziomu cukru we krwi po posiłkach.

Dawkowanie Actrapid Penfill jest ustalane indywidualnie przez lekarza i zależy od potrzeb pacjenta. Zazwyczaj indywidualne zapotrzebowanie na insulinę wynosi od 0,3 do 1,0 jednostki międzynarodowej na kilogram masy ciała na dobę. Wstrzyknięcie insuliny powinno być wykonane do 30 minut przed planowanym posiłkiem lub przekąską zawierającą węglowodany.

Sposób podawania

Actrapid Penfill podaje się we wstrzyknięciu podskórnym. Można wykonać wstrzyknięcie w okolicę brzucha, udo, okolicę pośladkową lub okolicę mięśnia naramiennego. Bardzo ważne jest regularne zmienianie miejsc wstrzyknięć w obrębie tego samego obszaru, aby zmniejszyć ryzyko wystąpienia zmian w tkance podskórnej. Wstrzyknięcie w okolicę brzucha zapewnia szybsze wchłanianie insuliny niż w przypadku wstrzyknięcia w inne miejsca.

Po wstrzyknięciu igła powinna pozostać pod skórą przez co najmniej 6 sekund, aby mieć pewność, że wstrzyknięta została cała dawka insuliny. Igłę należy wprowadzić w uniesiony fałd skóry, co zmniejsza ryzyko niezamierzonego podania insuliny domięśniowo.

Dostosowanie dawki w szczególnych sytuacjach

Dostosowanie dawki może być konieczne w wielu sytuacjach. Zwiększona aktywność fizyczna lub zmiana diety mogą wymagać zmiany dawki insuliny. Również choroby współistniejące, zwłaszcza zakażenia i stany gorączkowe, zwykle zwiększają zapotrzebowanie na insulinę. Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby mogą wymagać mniejszych dawek insuliny, dlatego u tych osób zaleca się szczególnie staranne monitorowanie stężenia glukozy we krwi.

Actrapid Penfill nie może być stosowany u osób z nadwrażliwością na insulinę ludzką lub którykolwiek składnik preparatu. Ponadto nie wolno wstrzykiwać insuliny w przypadku wystąpienia hipoglikemii (zbyt niskiego poziomu cukru we krwi) lub jej podejrzenia.

Ryzyko hipoglikemii

Najpoważniejszym ryzykiem związanym ze stosowaniem insuliny jest hipoglikemia, czyli zbyt niski poziom cukru we krwi. Może ona wystąpić, gdy dawka insuliny jest zbyt duża w stosunku do zapotrzebowania organizmu. Hipoglikemia może być spowodowana pominięciem posiłku, nieplanowanym dużym wysiłkiem fizycznym lub nieprawidłowym dawkowaniem.

Objawy hipoglikemii zwykle pojawiają się nagle i mogą obejmować zimne poty, chłodną bladą skórę, uczucie zmęczenia, nerwowość lub drżenie, niepokój, stan splątania, zaburzenia koncentracji, senność, silne uczucie głodu, zaburzenia widzenia, ból głowy, nudności i kołatanie serca. Ciężka hipoglikemia może prowadzić do utraty przytomności, drgawek, a w skrajnych przypadkach do trwałego upośledzenia czynności mózgu lub śmierci.

Ryzyko hiperglikemii

Nieodpowiednie dawkowanie lub przerwanie leczenia może prowadzić do hiperglikemii, czyli zbyt wysokiego poziomu cukru we krwi, oraz cukrzycowej kwasicy ketonowej. Pierwsze objawy hiperglikemii pojawiają się stopniowo w ciągu kilku godzin lub dni i obejmują zwiększone pragnienie, częstsze oddawanie moczu, nudności, wymioty, senność, zaczerwienioną suchą skórę, suchość w ustach, utratę apetytu oraz zapach acetonu w wydychanym powietrzu. Nieleczona hiperglikemia może stanowić zagrożenie życia.

Zmiany w miejscu wstrzyknięcia

Bardzo istotne jest ciągłe zmienianie miejsca wstrzyknięcia w obrębie jednego obszaru. Wielokrotne wstrzykiwanie insuliny w to samo miejsce może prowadzić do lipodystrofii (zmian w tkance tłuszczowej pod skórą, które mogą przejawiać się jako zagłębienia lub uwypuklenia) oraz amyloidozy skórnej (odkładanie się nieprawidłowych białek w skórze). Wstrzyknięcie insuliny w obszar dotkniięty takimi zmianami może opóźnić wchłanianie insuliny i pogorszyć kontrolę poziomu cukru we krwi.

Zmiana stosowanej insuliny

Zmiana typu lub rodzaju insuliny powinna odbywać się wyłącznie pod ścisłą kontrolą lekarza. Zmiana stężenia, rodzaju, pochodzenia lub metody wytwarzania insuliny może spowodować potrzebę zmiany dawki. Pacjenci zmieniający leczenie z innej insuliny na Actrapid mogą wymagać większej liczby wstrzyknięć na dobę lub zmiany dawki. Objawy zapowiadające hipoglikemię mogą ulec zmianie lub stać się mniej nasilone po zmianie insuliny.

Wiele leków ma wpływ na metabolizm glukozy i może zmieniać zapotrzebowanie na insulinę. Niektóre leki mogą zmniejszać zapotrzebowanie na insulinę, do których należą doustne leki przeciwcukrzycowe, inhibitory monoaminooksydazy, leki blokujące receptory beta-adrenergiczne, inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę, salicylany, steroidy anaboliczne i sulfonamidy.

Z kolei inne leki mogą zwiększać zapotrzebowanie na insulinę, takie jak doustne leki antykoncepcyjne, leki tiazydowe, glikokortykosteroidy, hormony tarczycy, sympatykomimetyki, hormon wzrostu i danazol. Oktreotyd i lanreotyd mogą zarówno zwiększać, jak i zmniejszać zapotrzebowanie na insulinę.

Szczególną uwagę należy zwrócić na leki blokujące receptory beta-adrenergiczne, ponieważ mogą one maskować objawy hipoglikemii. Również alkohol może nasilać lub zmniejszać hipoglikemizujące działanie insuliny.

Nie ma ograniczeń w stosowaniu insuliny w leczeniu cukrzycy w okresie ciąży, ponieważ insulina nie przenika przez barierę łożyskową. Zarówno zbyt niski, jak i zbyt wysoki poziom cukru we krwi u matki zwiększają ryzyko uszkodzenia płodu i jego śmierci. Dlatego w okresie ciąży lub jej planowania zalecana jest zwiększona kontrola stężenia glukozy we krwi i monitorowanie stanu zdrowia pacjentki.

Zapotrzebowanie na insulinę zwykle zmniejsza się w pierwszym trymestrze ciąży i stopniowo zwiększa się w drugim i trzecim trymestrze. Po porodzie zapotrzebowanie na insulinę zazwyczaj szybko wraca do wartości sprzed ciąży.

Actrapid Penfill może być bezpiecznie stosowany podczas karmienia piersią. Leczenie insuliną matek karmiących piersią nie stwarza zagrożenia dla dziecka, jednak może być konieczne dostosowanie dawki insuliny.

Najczęstsze działania niepożądane

Hipoglikemia jest najczęściej zgłaszanym działaniem niepożądanym podczas leczenia insuliną. Jej częstość występowania zmienia się w zależności od grupy pacjentów, wielkości dawki i stopnia kontroli poziomu cukru we krwi.

Reakcje w miejscu wstrzyknięcia

W miejscu wstrzyknięcia mogą wystąpić reakcje, których objawami są ból, zaczerwienienie, pokrzywka, stan zapalny, zasinienie, obrzęk i świąd. Reakcje te są zwykle przemijające i ustępują w ciągu kilku dni lub tygodni. Ciągła zmiana miejsca wstrzyknięcia w obrębie jednego obszaru zmniejsza ryzyko wystąpienia takich reakcji.

Inne działania niepożądane

Na początku leczenia insuliną mogą wystąpić zaburzenia widzenia i obrzęki, które zazwyczaj są przemijające. Szybka poprawa kontroli poziomu cukru we krwi może być związana ze stanem określanym jako ostra neuropatia bólowa, która zwykle przemija samoistnie.

Bardzo rzadko mogą wystąpić uogólnione reakcje nadwrażliwości, które obejmują uogólnioną wysypkę skórną, świąd, poty, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, obrzęk naczynioruchowy, trudności w oddychaniu, kołatanie serca i spadek ciśnienia krwi. Takie reakcje mogą stanowić zagrożenie życia.

Hipoglikemia może osłabić zdolność koncentracji i wydłużyć czas reakcji, co stanowi ryzyko podczas prowadzenia pojazdów lub obsługiwania maszyn. Jest to szczególnie ważne u pacjentów, u których objawy zapowiadające hipoglikemię są słabo nasilone lub nie występują, lub u których hipoglikemia występuje często. W takich przypadkach należy rozważyć, czy możliwe jest bezpieczne prowadzenie pojazdów.

Przed otwarciem wkłady należy przechowywać w lodówce w temperaturze od 2°C do 8°C. Nie wolno zamrażać preparatu. Okres ważności nieotwartego opakowania wynosi 30 miesięcy.

Podczas stosowania lub jako zapas doraźny wkład może być przechowywany maksymalnie przez 6 tygodni w temperaturze poniżej 30°C. Nie należy przechowywać w lodówce ani zamrażać. Wkład należy przechowywać w opakowaniu zewnętrznym w celu ochrony przed światłem.

Nie stosować preparatu, jeśli roztwór nie jest przezroczysty, bezbarwny i wodnisty. Nie wolno stosować Actrapid Penfill, jeśli był zamrożony.

Igły należy wyrzucać po każdym wstrzyknięciu. Igieł, wkładów oraz systemów podawania insuliny nie wolno udostępniać innym osobom ze względu na ryzyko przeniesienia zakażeń. Wkładów nie należy ponownie napełniać.

Przed każdym wstrzyknięciem należy sprawdzić etykietę, aby uniknąć przypadkowego podania niewłaściwej insuliny. Pacjenci powinni zawsze mieć przy sobie produkty zawierające cukier na wypadek wystąpienia hipoglikemii.

Substancją czynną jest insulina ludzka. Jeden mililitr roztworu zawiera 100 jednostek międzynarodowych insuliny ludzkiej, co odpowiada 3,5 mg. Jeden wkład zawiera 3 ml roztworu, co odpowiada 300 jednostkom międzynarodowym.

Substancje pomocnicze to chlorek cynku, glicerol, metakrezol, wodorotlenek sodu (do dostosowania pH), kwas solny (do dostosowania pH) oraz woda do wstrzykiwań. Preparat zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) na dawkę, co oznacza, że jest praktycznie wolny od sodu.