Yasnal

Yasnal to lek dostępny wyłącznie na receptę, który zawiera substancję czynną donepezyl. Jest to specjalistyczny preparat przeznaczony dla osób zmagających się z problemami pamięci i funkcjonowania poznawczego związanymi z chorobą Alzheimera. Lek dostępny jest w dwóch mocach: tabletki powlekane po 5 mg oraz 10 mg donepezylu chlorowodorku.

Yasnal jest przepisywany pacjentom z łagodną do średnio ciężkiej postacią otępienia w przebiegu choroby Alzheimera. Choroba Alzheimera to schorzenie mózgu, które stopniowo wpływa na pamięć, myślenie i zdolność wykonywania codziennych czynności. Lek pomaga w łagodzeniu objawów tej choroby, choć nie zatrzymuje jej postępu.

Leczenie powinno być rozpoczęte i prowadzone przez lekarza specjalizującego się w rozpoznawaniu i leczeniu otępienia. Rozpoznanie musi być postawione zgodnie z obowiązującymi wytycznymi medycznymi.

Donepezyl, substancja czynna leku Yasnal, należy do grupy leków zwanych inhibitorami acetylocholinesterazy. W prostych słowach – lek ten zwiększa ilość ważnego przekaźnika nerwowego (acetylocholiny) w mózgu. U osób z chorobą Alzheimera poziom tego przekaźnika jest obniżony, co przyczynia się do problemów z pamięcią i myśleniem.

Donepezyl działa bardzo precyzyjnie – hamuje enzyme odpowiedzialny za rozkład acetylocholiny w mózgu, dzięki czemu więcej tego ważnego przekaźnika pozostaje dostępnych dla komórek nerwowych. Jest to działanie odwracalne i swoiste, co oznacza bezpieczniejszy profil terapeutyczny.

Lek przyjmuje się doustnie, raz dziennie, najlepiej wieczorem tuż przed snem. Jeśli jednak u pacjenta wystąpią problemy ze snem (nietypowe sny, koszmary, bezsenność), można rozważyć przyjmowanie leku rano.

Schemat dawkowania

Dawka początkowa: Leczenie zawsze rozpoczyna się od dawki 5 mg na dobę. Tę dawkę należy przyjmować przez co najmniej miesiąc, aby lekarz mógł ocenić skuteczność leczenia i aby organizm osiągnął odpowiedni, stały poziom leku we krwi.

Dawka podtrzymująca: Po miesiącu leczenia dawką 5 mg, lekarz może zdecydować o zwiększeniu dawki do 10 mg na dobę, jeśli uzna to za odpowiednie. Maksymalna zalecana dawka to 10 mg na dobę.

Ważne: Pokarm nie wpływa na wchłanianie leku, więc można go przyjmować niezależnie od posiłków.

Leczenie można kontynuować tak długo, jak długo pacjent odnosi z niego korzyści. Lekarz powinien regularnie oceniać, czy lek nadal pomaga. Gdy przestanie przynosić korzyści terapeutyczne, należy rozważyć jego odstawienie. Warto wiedzieć, że po przerwaniu leczenia korzystne efekty stopniowo zanikają.

Bardzo istotne jest, aby leczenie było prowadzone tylko wtedy, gdy możliwa jest regularna kontrola przyjmowania leku przez pacjenta – zwykle wymaga to wsparcia opiekuna.

Leku nie wolno stosować osobom z uczuleniem (nadwrażliwością) na donepezyl, substancje z grupy pochodnych piperydyny lub na którykolwiek inny składnik preparatu.

Dodatkowo, lek zawiera laktozę – osoby z nietolerancją laktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy powinny skonsultować się z lekarzem przed rozpoczęciem leczenia.

Choroby serca i układu krążenia

Yasnal może wpływać na pracę serca, szczególnie u osób z problemami kardiologicznymi. Lek może spowalniać akcję serca (bradykardia) i wywoływać zaburzenia rytmu serca. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z:

• Zespołem chorego węzła zatokowego.
• Zaburzeniami przewodnictwa w sercu.
• Niewyrównaną niewydolnością serca.
• Przebytym niedawno zawałem serca.
• Zaburzeniami elektrolitowymi (niski poziom potasu lub magnezu).

U takich pacjentów może być konieczne regularne monitorowanie pracy serca za pomocą badania EKG.

Omdlenia i napady drgawkowe

Jeśli u pacjenta wystąpią omdlenia lub napady drgawkowe, należy wziąć pod uwagę możliwość wystąpienia zaburzeń rytmu serca.

Choroby układu pokarmowego

Pacjenci z chorobą wrzodową w przeszłości lub przyjmujący jednocześnie leki przeciwzapalne (niesteroidowe leki przeciwzapalne – NLPZ) powinni być monitorowani pod kątem objawów choroby wrzodowej żołądka lub dwunastnicy.

Problemy oddechowe

Ostrożność należy zachować u osób z astmą lub przewlekłą obturacyjną chorobą płuc w wywiadzie.

Znieczulenie

Jeśli planowany jest zabieg chirurgiczny wymagający znieczulenia ogólnego, należy poinformować lekarza anestezjologa o przyjmowaniu leku Yasnal, ponieważ może on wpływać na działanie leków zwiotczających mięśnie stosowanych podczas operacji.

Choroby wątroby

U pacjentów z łagodną do umiarkowanej niewydolnością wątroby zwiększanie dawki powinno być dostosowane indywidualnie. Brak danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania u osób z ciężką niewydolnością wątroby.

Przed rozpoczęciem leczenia należy poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, w tym tych dostępnych bez recepty.

Leki wpływające na metabolizm Yasnalu

Niektóre leki mogą zwiększać stężenie donepezylu we krwi, w tym:

• Ketokonazol, itrakonazol (leki przeciwgrzybicze).
• Erytromycyna, klarytromycyna (antybiotyki).
• Fluoksetyna (lek przeciwdepresyjny).
• Chinidyna (lek przeciwarytmiczny).

Z kolei leki takie jak ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina oraz alkohol mogą zmniejszać stężenie donepezylu.

Leki wpływające na rytm serca

Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu leków, które mogą wydłużać odstęp QT w badaniu EKG, w tym:

• Niektórych leków przeciwarytmicznych (chinidyna, amiodaron, sotalol).
• Niektórych leków przeciwdepresyjnych (cytalopram, escytalopram, amitryptylina).
• Niektórych leków przeciwpsychotycznych (haloperidol, zyprazydon, pimozyd).
• Niektórych antybiotyków (lewofloksacyna, moksyfloksacyna).

Inne ważne interakcje

Yasnal może osłabiać działanie leków o właściwościach antycholinergicznych. Może również nasilać działanie niektórych leków znieczulających i leków wpływających na pracę mięśni.

Jak każdy lek, Yasnal może wywoływać działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.

Najczęstsze działania niepożądane

Do najczęściej zgłaszanych działań niepożądanych należą:

• Biegunka.
• Skurcze mięśni.
• Zmęczenie.
• Nudności i wymioty.
• Bezsenność.
• Przeziębienie.

Często występujące działania niepożądane

• Jadłowstręt (brak apetytu).
• Omamy (widzenie lub słyszenie rzeczy, które nie istnieją).
• Pobudzenie i agresywne zachowanie.
• Nietypowe sny i koszmary senne.
• Zawroty głowy.
• Bóle głowy.

Ważne: Omamy, nietypowe sny, koszmary, pobudzenie i zachowania agresywne zazwyczaj ustępują po zmniejszeniu dawki lub przerwaniu leczenia.

Rzadsze, ale poważne działania niepożądane

• Omdlenia – mogą wskazywać na zaburzenia rytmu serca.
• Napady drgawkowe.
• Zaburzenia rytmu serca (bradykardia, bloki przewodzenia).
• Krwawienie z przewodu pokarmowego, choroba wrzodowa.
• Zaburzenia czynności wątroby.

Bardzo rzadkie działania niepożądane

Bardzo rzadko zgłaszano wystąpienie złośliwego zespołu neuroleptycznego – potencjalnie zagrażającego życiu stanu charakteryzującego się wysoką gorączką, sztywnością mięśni, zaburzeniami świadomości. Wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.

Zaburzenia snu

Jeśli wystąpią problemy ze snem (nietypowe sny, koszmary, bezsenność), należy skonsultować się z lekarzem – może on zalecić przyjmowanie leku rano zamiast wieczorem.

Ciąża: Brak odpowiednich danych dotyczących stosowania donepezylu u kobiet w ciąży. Nie należy stosować leku Yasnal podczas ciąży, chyba że lekarz uzna to za bezwzględnie konieczne.

Karmienie piersią: Nie wiadomo, czy donepezyl przenika do mleka ludzkiego. Kobiety przyjmujące Yasnal nie powinny karmić piersią.

Yasnal ma niewielki lub umiarkowany wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Sama choroba Alzheimera może zaburzać te zdolności. Dodatkowo lek może powodować zmęczenie, zawroty głowy i skurcze mięśni, szczególnie na początku leczenia lub po zwiększeniu dawki.

Możliwość prowadzenia pojazdów lub obsługiwania maszyn przez pacjentów przyjmujących Yasnal powinna być regularnie oceniana przez lekarza prowadzącego.

Przedawkowanie inhibitorów cholinesterazy może prowadzić do tak zwanego przełomu cholinergicznego, objawiającego się:

• Silnymi nudnościami i wymiotami.
• Nadmiernym ślinieniem i poceniem.
• Spowolnieniem akcji serca.
• Obniżonym ciśnieniem tętniczym.
• Problemami z oddychaniem.
• Drgawkami.
• Postępującym osłabieniem mięśni.

W przypadku podejrzenia przedawkowania należy natychmiast skontaktować się z lekarzem lub zgłosić się do szpitala. Jako odtrutkę stosuje się atropinę podawaną dożylnie.

Lek należy przechowywać w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci. Nie wymaga specjalnych warunków przechowywania. Nie należy stosować leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na opakowaniu. Termin ważności oznacza ostatni dzień danego miesiąca.

Yasnal 5 mg: Każda tabletka zawiera 5 mg donepezylu chlorowodorku (co odpowiada 4,56 mg donepezylu) oraz 79,8 mg laktozy jako substancję pomocniczą. Tabletki są białe lub prawie białe, okrągłe i obustronnie wypukłe.

Yasnal 10 mg: Każda tabletka zawiera 10 mg donepezylu chlorowodorku (co odpowiada 9,12 mg donepezylu) oraz 159,6 mg laktozy jako substancję pomocniczą. Tabletki są żółtobrązowe, okrągłe i obustronnie wypukłe.

Obie moce zawierają również inne substancje pomocnicze: hydroksypropylocelulozę, celulozę mikrokrystaliczną, skrobię kukurydzianą, magnezu stearynian oraz składniki otoczki (tytanu dwutlenek, hypromelozę, makrogol).

Yasnal dostępny jest w blistrach zawierających 28 lub 84 tabletki powlekane.

Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione w tej charakterystyce, należy powiedzieć o tym lekarzowi lub farmaceucie. Działania niepożądane można zgłaszać bezpośrednio do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.

Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat bezpieczeństwa stosowania leku.