Solian

Solian to lek przeciwpsychotyczny w postaci tabletek zawierających 100 mg amisulprydu jako substancji czynnej. Jest to nowoczesny preparat stosowany w leczeniu schizofrenii – zarówno w ostrych zaostrzeniach choroby, jak i w długotrwałej terapii podtrzymującej. Lek działa wybiórczo na receptory dopaminowe w mózgu, co pozwala skutecznie kontrolować objawy choroby przy jednoczesnym zmniejszeniu ryzyka niektórych działań niepożądanych charakterystycznych dla starszych leków przeciwpsychotycznych.

Lek jest przeznaczony dla osób zmagających się ze schizofrenią. Pomaga w leczeniu różnych objawów tej choroby. Po pierwsze, skutecznie radzi sobie z tak zwanymi objawami pozytywnymi – czyli urojeniami (fałszywymi przekonaniami, których nie można skorygować), omamami (doznaniami, których w rzeczywistości nie ma, np. słyszeniem głosów) oraz zaburzeniami myślenia. Po drugie, lek jest również pomocny w przypadku objawów negatywnych, takich jak zobojętnienie emocjonalne, wycofanie się z kontaktów społecznych czy brak motywacji do działania. Solian może być stosowany także u pacjentów, u których przeważają właśnie te negatywne objawy choroby.

Każda tabletka Solian 100 mg zawiera 100 mg amisulprydu – substancji odpowiedzialnej za działanie lecznicze. Tabletki mają charakterystyczny wygląd: są białe lub prawie białe, okrągłe i płaskie, z wytłoczonym napisem „AMI 100″ po jednej stronie oraz linią podziału po drugiej stronie, co umożliwia podzielenie tabletki na dwie równe części, jeśli lekarz zaleci mniejszą dawkę.

Oprócz substancji czynnej, tabletki zawierają substancje pomocnicze niezbędne do prawidłowego wytworzenia leku: karboksymetyloskrobię sodową, laktozę jednowodną, celulozę mikrokrystaliczną, hypromelozę oraz stearynian magnezu. Ważne jest, aby osoby z nietolerancją laktozy wiedziały o jej obecności w składzie – w takim przypadku należy skonsultować się z lekarzem przed rozpoczęciem leczenia.

Amisulpryd, substancja czynna leku Solian, działa w bardzo specyficzny sposób. Wiąże się wybiórczo z określonymi receptorami dopaminowymi w mózgu – głównie z receptorami typu D2 i D3. Dopamina to neuroprzekaźnik, czyli substancja chemiczna, która przekazuje sygnały między komórkami nerwowymi. U osób chorych na schizofrenię jej układ jest zaburzony.

Interesującą cechą amisulprydu jest to, że działa nieco inaczej w zależności od zastosowanej dawki. W większych dawkach blokuje receptory dopaminowe głównie w tak zwanym układzie limbicznym mózgu (odpowiedzialnym za emocje), co pomaga w opanowaniu objawów pozytywnych, takich jak urojenia czy omamy. W mniejszych dawkach działa nieco inaczej – zwiększa uwalnianie dopaminy w niektórych obszarach mózgu, co pomaga w łagodzeniu objawów negatywnych, takich jak apatia czy wycofanie społeczne.

Co ważne, amisulpryd nie oddziałuje na wiele innych receptorów w mózgu (serotoninowe, histaminowe, cholinergiczne), co może tłumaczyć mniejsze nasilenie niektórych działań niepożądanych w porównaniu z innymi lekami przeciwpsychotycznymi.

Dawkowanie leku Solian zawsze ustala lekarz indywidualnie, dostosowując je do potrzeb pacjenta i nasilenia objawów choroby. Lek przyjmuje się doustnie, popijając wodą.

Dawkowanie w ostrych zaostrzeniach choroby

W przypadku nagłego pogorszenia stanu i nasilenia objawów psychotycznych zwykle stosuje się dawki od 400 do 800 mg na dobę. W szczególnych sytuacjach lekarz może zwiększyć dawkę do maksymalnie 1200 mg na dobę. Nie zaleca się przekraczania tej dawki ze względu na bezpieczeństwo.

Dawkowanie w leczeniu długotrwałym

Po ustabilizowaniu stanu pacjenta lekarz zazwyczaj zmniejsza dawkę do najmniejszej skutecznej, która pozwala utrzymać poprawę.

Dawkowanie przy przewadze objawów negatywnych

Jeśli u pacjenta dominują objawy negatywne (apatia, wycofanie, brak motywacji), stosuje się mniejsze dawki – od 50 do 300 mg na dobę.

Częstotliwość przyjmowania

Gdy dawka dobowa przekracza 400 mg, lek należy przyjmować dwa razy dziennie – rano i wieczorem. Przy mniejszych dawkach lekarz może zalecić przyjmowanie leku raz dziennie.

Specjalne sytuacje

Osoby starsze: U pacjentów w podeszłym wieku może być konieczne zmniejszenie dawki, szczególnie jeśli występują problemy z nerkami. Lek należy stosować ostrożnie ze względu na ryzyko nadmiernego uspokojenia i spadków ciśnienia.

Problemy z nerkami: Osoby z niewydolnością nerek wymagają zmniejszenia dawki. Jeśli klirens kreatyniny (wskaźnik funkcji nerek) wynosi 30-60 ml/min, dawkę zmniejsza się do połowy normalnej dawki. Jeśli wynosi 10-30 ml/min, dawkę zmniejsza się do jednej trzeciej. U osób z ciężką niewydolnością nerek lek nie powinien być stosowany.

Problemy z wątrobą: U osób z zaburzeniami czynności wątroby zazwyczaj nie ma potrzeby zmiany dawkowania, ponieważ lek jest wydalany głównie przez nerki.

Dzieci i młodzież: Lek nie jest zalecany do stosowania u osób poniżej 18. roku życia. Całkowicie przeciwwskazany jest u dzieci przed okresem dojrzewania.

Istnieją sytuacje, w których stosowanie leku Solian jest bezwzględnie zabronione:

• Uczulenie na amisulpryd lub inne składniki leku. Jeśli w przeszłości wystąpiła reakcja alergiczna na ten lek, nie wolno go ponownie stosować.
• Nowotwory zależne od prolaktyny. Amisulpryd zwiększa stężenie hormonu zwanego prolaktyną, dlatego nie może być stosowany u osób z guzami przysadki typu prolactinoma ani z rakiem piersi.
• Guz chromochłonny nadnerczy. Jest to rzadki nowotwór wydzielający hormony, przy którym stosowanie amisulprydu jest niebezpieczne.
• Dzieci przed okresem dojrzewania. Bezpieczeństwo stosowania u najmłodszych nie zostało ustalone.
• Jednoczesne stosowanie z niektórymi innymi lekami. Amisulpryd nie może być łączony z lewodopą (lekiem stosowanym w chorobie Parkinsona) ani z wieloma lekami, które mogą wywoływać zaburzenia rytmu serca, takimi jak niektóre leki przeciwarytmiczne, niektóre antybiotyki, leki przeciwmalaryczne czy inne leki przeciwpsychotyczne.

Problemy z wątrobą

Podczas stosowania amisulprydu zgłaszano przypadki ciężkich uszkodzeń wątroby. Jeśli podczas leczenia pojawią się objawy takie jak silne osłabienie, brak apetytu, nudności, wymioty, ból brzucha lub żółtaczka (ожółknięcie skóry i białek oczu), należy natychmiast skontaktować się z lekarzem.

Złośliwy zespół neuroleptyczny

Jest to rzadkie, ale bardzo poważne powikłanie, które może wystąpić podczas stosowania leków przeciwpsychotycznych. Objawia się wysoką gorączką, sztywnością mięśni, zaburzeniami świadomości i zaburzeniami w pracy układu autonomicznego (część układu nerwowego kontrolująca automatyczne funkcje organizmu). Może prowadzić do uszkodzenia mięśni i niewydolności nerek. Jeśli pojawią się takie objawy, należy natychmiast przerwać stosowanie leku i udać się do szpitala.

Zaburzenia rytmu serca

Amisulpryd może wydłużać tak zwany odstęp QT w zapisie EKG (elektrokardiogram – badanie elektrycznej aktywności serca). Zwiększa to ryzyko niebezpiecznych zaburzeń rytmu serca. Przed rozpoczęciem leczenia lekarz może zlecić badanie EKG, szczególnie u osób z chorobami serca, niskim tętnem, zaburzeniami elektrolitów (soli mineralnych) we krwi lub przyjmujących inne leki wpływające na rytm serca.

Udar mózgu i zwiększone ryzyko zgonu u osób starszych z otępieniem

Badania wykazały, że starsze osoby z otępieniem leczone lekami przeciwpsychotycznymi mają zwiększone ryzyko udaru mózgu i zgonu. Amisulpryd nie jest przeznaczony do leczenia zaburzeń zachowania związanych z otępieniem.

Zakrzepy krwi

Podczas stosowania leków przeciwpsychotycznych, w tym amisulprydu, zgłaszano przypadki zakrzepicy żylnej (tworzenia się skrzepów krwi w żyłach), w tym zatorowości płucnej (przemieszczenia skrzepu do płuc), która może być śmiertelna. Należy zachować szczególną ostrożność u osób z czynnikami ryzyka zakrzepicy.

Cukrzyca

U niektórych pacjentów leczonych amisulprydem obserwowano podwyższone stężenie cukru we krwi. Osoby z cukrzycą lub z ryzykiem jej rozwoju powinny regularnie kontrolować poziom glukozy we krwi podczas leczenia.

Padaczka

Amisulpryd może obniżać próg drgawkowy, dlatego osoby z padaczką w wywiadzie powinny być szczególnie uważnie obserwowane podczas leczenia.

Choroba Parkinsona

Amisulpryd może nasilać objawy choroby Parkinsona, dlatego u takich pacjentów należy go stosować tylko wtedy, gdy leczenie neuroleptykiem jest absolutnie konieczne.

Rak piersi

Ponieważ amisulpryd podnosi poziom prolaktyny, należy zachować ostrożność u osób z rakiem piersi w wywiadzie osobistym lub rodzinnym.

Odstawianie leku

Nie należy nagle przerywać przyjmowania amisulprydu, ponieważ może to spowodować objawy odstawienia, takie jak nudności, wymioty, bezsenność czy nawrót objawów psychotycznych. Lek należy odstawiać stopniowo, zgodnie z zaleceniami lekarza.

Amisulpryd może wchodzić w interakcje z wieloma innymi lekami, dlatego bardzo ważne jest, aby poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, w tym tych dostępnych bez recepty oraz suplementach diety.

Leki całkowicie przeciwwskazane

Nie wolno łączyć amisulprydu z lewodopą (stosowaną w chorobie Parkinsona) oraz z lekami, które mogą wywoływać groźne zaburzenia rytmu serca, takimi jak niektóre leki przeciwarytmiczne, niektóre antybiotyki, leki przeciwmalaryczne czy inne leki przeciwpsychotyczne.

Leki niewskazane do łączenia

Alkohol: Amisulpryd nasila działanie alkoholu na ośrodkowy układ nerwowy. Podczas leczenia należy unikać spożywania alkoholu.

Leki wpływające na rytm serca: Unikać należy łączenia z innymi lekami, które mogą wydłużać odstęp QT lub powodować bradykardię (zwolnienie akcji serca).

Leki powodujące hipokaliemię: Leki moczopędne, leki przeczyszczające i niektóre steroidy mogą obniżać poziom potasu we krwi, co zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca.

Leki wymagające ostrożności

Należy zachować ostrożność przy łączeniu amisulprydu z innymi lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy (środki nasenne, uspokajające, przeciwbólowe, leki przeciwhistaminowe), lekami obniżającymi ciśnienie krwi oraz klozapiną (innym lekiem przeciwpsychotycznym).

Jak każdy lek, Solian może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią. Poniżej przedstawiono najważniejsze z nich.

Bardzo częste działania niepożądane (mogą dotyczyć więcej niż 1 na 10 osób)

• Objawy pozapiramidowe: Drżenie, sztywność mięśni, spowolnienie ruchów, nadmierne ślinienie się, uczucie wewnętrznego niepokoju zmuszającego do ciągłego ruchu, mimowolne ruchy. Te objawy są zazwyczaj łagodne i mogą ustąpić po podaniu leków przeciwparkinsonowskich bez konieczności przerywania leczenia amisulprydem.
• Bezsenność: Trudności z zasypianiem lub utrzymaniem snu.

Częste działania niepożądane (mogą dotyczyć do 1 na 10 osób)

• Podwyższone stężenie prolaktyny: Może powodować mlekotok (wydzielanie mleka z piersi), zaburzenia miesiączkowania, powiększenie piersi u mężczyzn, zaburzenia erekcji.
• Lęk, pobudzenie, zaburzenia orgazmu.
• Senność, niewyraźne widzenie.
• Zaparcia, nudności, wymioty, suchość w jamie ustnej.
• Zwiększenie masy ciała.

Rzadsze, ale poważne działania niepożądane

• Zaburzenia krwi: Zmniejszenie liczby białych krwinek (leukopenia, neutropenia), w bardzo rzadkich przypadkach – agranulocytoza (ciężki niedobór białych krwinek).
• Zaburzenia rytmu serca: Wydłużenie odstępu QT, groźne zaburzenia rytmu serca.
• Zakrzepica żylna: Tworzenie się skrzepów krwi w żyłach, możliwość zatorowości płucnej.
• Późna dyskineza: Mimowolne, rytmiczne ruchy, głównie języka i twarzy, które mogą wystąpić po długotrwałym stosowaniu leku.
• Napady padaczkowe.
• Uszkodzenie wątroby.
• Łagodne guzy przysadki typu prolactinoma.

Kiedy natychmiast skontaktować się z lekarzem?

Należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza w przypadku wystąpienia:

• Wysokiej gorączki, sztywności mięśni, zaburzeń świadomości (możliwy złośliwy zespół neuroleptyczny).
• Niewyjaśnionych infekcji lub gorączki (możliwe zaburzenia krwi).
• Silnego osłabienia, braku apetytu, bólu brzucha, żółtaczki (możliwe uszkodzenie wątroby).
• Objawów zakrzepicy: ból, obrzęk, zaczerwienienie nogi, duszność, ból w klatce piersiowej.
• Nagłych zaburzeń widzenia lub silnych bólów głowy (możliwy guz przysadki).

Ciąża

Bezpieczeństwo stosowania amisulprydu w ciąży nie zostało w pełni ustalone. Lek przenika przez łożysko i może wpływać na dziecko. Nie zaleca się stosowania amisulprydu w ciąży, chyba że korzyści dla matki wyraźnie przewyższają potencjalne ryzyko dla dziecka. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas leczenia.

U noworodków, których matki przyjmowały leki przeciwpsychotyczne w trzecim trymestrze ciąży, mogą wystąpić objawy odstawienia lub objawy pozapiramidowe, takie jak drżenie, sztywność mięśni, senność, problemy z oddychaniem czy trudności w karmieniu. Jeśli kobieta przyjmowała amisulpryd w czasie ciąży, noworodek powinien być uważnie obserwowany.

Karmienie piersią

Amisulpryd przenika do mleka kobiecego w znacznych ilościach. Nie ma wystarczających danych o wpływie na niemowlęta. Należy podjąć decyzję, czy przerwać karmienie piersią, czy zrezygnować z leczenia amisulprydem, biorąc pod uwagę znaczenie leczenia dla matki i korzyści z karmienia piersią dla dziecka.

Amisulpryd może powodować senność i niewyraźne widzenie. Osoby prowadzące pojazdy lub obsługujące maszyny powinny być świadome tego ryzyka i zachować szczególną ostrożność, szczególnie na początku leczenia lub po zmianie dawki.

W przypadku przyjęcia zbyt dużej dawki leku mogą wystąpić: zawroty głowy, nadmierne uspokojenie, spadek ciśnienia krwi, nasilone objawy pozapiramidowe, a w cięższych przypadkach – śpiączka. Zgłaszano przypadki zgonów, głównie gdy amisulpryd był przyjmowany łącznie z innymi lekami psychotropowymi.

W razie przedawkowania należy natychmiast skontaktować się z lekarzem lub udać do szpitala. Nie istnieje swoista odtrutka na amisulpryd. Leczenie polega na podtrzymywaniu podstawowych funkcji życiowych i monitorowaniu parametrów, w tym czynności serca. Hemodializa (oczyszczanie krwi) nie jest skuteczna w usuwaniu amisulprydu z organizmu.

Lek należy przechowywać w miejscu niedostępnym i niewidocznym dla dzieci. Nie wymaga specjalnych warunków przechowywania. Nie stosować leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na opakowaniu. Termin ważności oznacza ostatni dzień danego miesiąca. Okres ważności leku wynosi 3 lata.

Leków nie należy wyrzucać do kanalizacji ani domowych pojemników na odpadki. Należy zapytać farmaceutę, jak usunąć leki, których się już nie używa. Takie postępowanie pomoże chronić środowisko naturalne.