Wskazania do stosowania leku Mercaptopurinum VIS
Mercaptopurinum VIS to lek cytotoksyczny stosowany w leczeniu różnych schorzeń hematologicznych i autoimmunologicznych. W artykule omówimy szczegółowo, jakie schorzenia i dolegliwości leczy ten lek, jakie są jego wskazania oraz jakie środki ostrożności należy zachować podczas jego stosowania.
Spis treści
- Wskazania do stosowania
- Dawkowanie i sposób podawania
- Przeciwwskazania
- Środki ostrożności
- Działania niepożądane
- Słownik pojęć
- Podsumowanie
Wskazania do stosowania
Mercaptopurinum VIS jest stosowany w leczeniu następujących schorzeń:
- Ostra białaczka limfoblastyczna – nadmierny przyrost limfocytów, który prowadzi do zaburzeń w funkcjonowaniu układu odpornościowego[1].
- Ostra białaczka mieloblastyczna – nadmierny przyrost mieloblastów, czyli niedojrzałych krwinek białych, co prowadzi do zaburzeń w produkcji zdrowych krwinek[1].
- Przewlekła białaczka granulocytowa – nadmierny przyrost granulocytów, co prowadzi do zaburzeń w funkcjonowaniu układu odpornościowego[1].
- Wrzodziejące zapalenie jelita grubego – przewlekła choroba zapalna jelit, która prowadzi do powstawania wrzodów w jelicie grubym[1].
- Choroba Leśniowskiego-Crohna – przewlekła choroba zapalna jelit, która może dotyczyć całego przewodu pokarmowego[1].
Dawkowanie i sposób podawania
Mercaptopurinum VIS podaje się doustnie, najlepiej po posiłku. Dawkowanie zależy od rodzaju schorzenia oraz indywidualnych potrzeb pacjenta[1]:
- Dorośli i dzieci – zwykle stosowana dawka początkowa wynosi 2,5 mg/kg mc./dobę lub 50 do 75 mg/m² powierzchni ciała na dobę. W przypadku braku efektu terapeutycznego dawkę można zwiększyć do maksymalnie 5 mg/kg mc./dobę[1].
- Wrzodziejące zapalenie jelita grubego i choroba Leśniowskiego-Crohna – dawka wynosi 1 do 1,5 mg/kg mc./dobę[1].
- Pacjenci w podeszłym wieku – zaleca się monitorowanie czynności nerek i wątroby oraz dostosowanie dawki[1].
- Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby i nerek – konieczne może być zmniejszenie dawki[1].
Przeciwwskazania
Mercaptopurinum VIS nie powinien być stosowany w następujących przypadkach[1]:
- Ciąża – ze względu na ryzyko teratogenności i embriotoksyczności[2].
- Ciężka leukopenia – liczba krwinek białych mniejsza niż 1500/mikrolitrze[2].
- Ciężka trombocytopenia – liczba płytek mniejsza niż 75 000/mikrolitrze[2].
- Aplazja szpiku – zahamowanie czynności szpiku[2].
- Ciężka niewydolność nerek – GFR mniejszy niż 60 ml/min[2].
- Ciężka niewydolność wątroby – uszkodzenie wątroby[2].
- Nadwrażliwość – na 6-merkaptopurynę lub którąkolwiek substancję pomocniczą[2].
Środki ostrożności
Podczas stosowania leku Mercaptopurinum VIS należy zachować szczególną ostrożność[1]:
- Monitorowanie parametrów krwi – regularne badania morfologiczne krwi są konieczne, aby monitorować ewentualne zahamowanie czynności szpiku[1].
- Unikanie infekcji – ze względu na zwiększone ryzyko infekcji, pacjenci powinni unikać kontaktu z osobami chorymi[1].
- Monitorowanie czynności wątroby – regularne badania parametrów wątrobowych są konieczne, aby monitorować ewentualne uszkodzenie wątroby[1].
- Unikanie szczepionek zawierających żywe drobnoustroje – ze względu na osłabienie odpowiedzi immunologicznej[1].
Działania niepożądane
Mercaptopurinum VIS może powodować różne działania niepożądane, które są klasyfikowane według częstości występowania[1]:
- Bardzo często – leukopenia, trombocytopenia, nudności, wymioty, utrata apetytu, żółtaczka[1].
- Często – zapalenie błon śluzowych przewodu pokarmowego, biegunki, owrzodzenia jamy ustnej, zwiększenie stężenia amylazy, ostre zapalenie trzustki[1].
- Rzadko – nowotwory, w tym zespoły limfoproliferacyjne, rak skóry, mięsaki, rak szyjki macicy in situ[1].
- Bardzo rzadko – wyłysienie, rumień na dłoniach i stopach, przebarwienie, uczulenie na światło, zmęczenie, hipoglikemia wczesnoporanna, zmniejszona odporność na infekcje, gorączka polekowa, zapalenie płuc, półpasiec, zapalenie żył, reakcje z nadwrażliwości[1].
Słownik pojęć
- Ostra białaczka limfoblastyczna – nadmierny przyrost limfocytów, który prowadzi do zaburzeń w funkcjonowaniu układu odpornościowego.
- Ostra białaczka mieloblastyczna – nadmierny przyrost mieloblastów, czyli niedojrzałych krwinek białych, co prowadzi do zaburzeń w produkcji zdrowych krwinek.
- Przewlekła białaczka granulocytowa – nadmierny przyrost granulocytów, co prowadzi do zaburzeń w funkcjonowaniu układu odpornościowego.
- Wrzodziejące zapalenie jelita grubego – przewlekła choroba zapalna jelit, która prowadzi do powstawania wrzodów w jelicie grubym.
- Choroba Leśniowskiego-Crohna – przewlekła choroba zapalna jelit, która może dotyczyć całego przewodu pokarmowego.
- Leukopenia – mniejsza od normy liczba leukocytów (białych krwinek).
- Trombocytopenia – mniejsza od normy liczba płytek krwi.
- Aplazja szpiku – zahamowanie czynności szpiku kostnego.
- GFR – wskaźnik filtracji kłębuszkowej, miara funkcji nerek.
- Żółtaczka – zażółcenie skóry, błon śluzowych i białkówek oczu spowodowane zwiększonym stężeniem bilirubiny we krwi.
Podsumowanie
Mercaptopurinum VIS jest lekiem cytotoksycznym stosowanym w leczeniu różnych schorzeń hematologicznych i autoimmunologicznych. Główne wskazania do jego stosowania to ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka mieloblastyczna, przewlekła białaczka granulocytowa, wrzodziejące zapalenie jelita grubego oraz choroba Leśniowskiego-Crohna. Lek ten wymaga regularnego monitorowania parametrów krwi i wątroby oraz zachowania środków ostrożności, aby uniknąć poważnych działań niepożądanych.
| Wskazania | Ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka mieloblastyczna, przewlekła białaczka granulocytowa, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroba Leśniowskiego-Crohna |
| Dawkowanie | 2,5 mg/kg mc./dobę lub 50 do 75 mg/m² powierzchni ciała na dobę, maksymalnie 5 mg/kg mc./dobę |
| Przeciwwskazania | Ciąża, ciężka leukopenia, ciężka trombocytopenia, aplazja szpiku, ciężka niewydolność nerek, ciężka niewydolność wątroby, nadwrażliwość |
| Środki ostrożności | Monitorowanie parametrów krwi i wątroby, unikanie infekcji, unikanie szczepionek zawierających żywe drobnoustroje |
| Działania niepożądane | Leukopenia, trombocytopenia, nudności, wymioty, utrata apetytu, żółtaczka, zapalenie błon śluzowych przewodu pokarmowego, biegunki, owrzodzenia jamy ustnej, ostre zapalenie trzustki, nowotwory, wyłysienie, rumień, zmęczenie, hipoglikemia, zmniejszona odporność na infekcje, gorączka polekowa, zapalenie płuc, półpasiec, zapalenie żył, reakcje z nadwrażliwości |














