Cabometyx

Cabometyx to nowoczesny lek przeciwnowotworowy stosowany w leczeniu zaawansowanego raka nerkowokomórkowego. Każda tabletka powlekana zawiera 20 mg substancji czynnej – kabozantynibu w postaci jabłczanu. Lek ten należy do grupy inhibitorów kinaz białkowych, które działają poprzez hamowanie procesów odpowiedzialnych za wzrost i rozprzestrzenianie się komórek nowotworowych.

Cabometyx jest przepisywany w dwóch głównych sytuacjach klinicznych. Po pierwsze, u pacjentów, którzy dopiero zaczynają leczenie zaawansowanego raka nerki i należą do grupy pośredniego lub niekorzystnego ryzyka. Po drugie, u osób, które wcześniej były leczone innymi terapiami celowanymi na czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego. Lek jest dostępny wyłącznie na receptę i powinien być przepisywany przez lekarza doświadczonego w leczeniu nowotworów.

Kabozantynib, substancja czynna leku Cabometyx, działa poprzez blokowanie wielu receptorów kinaz tyrozynowych – białek, które odgrywają kluczową rolę w rozwoju nowotworu. Lek hamuje przede wszystkim receptory MET i VEGF, które są odpowiedzialne za wzrost komórek nowotworowych, tworzenie nowych naczyń krwionośnych odżywiających guz oraz powstawanie przerzutów.

Dodatkowo kabozantynib blokuje szereg innych kinaz, takich jak AXL, RET, ROS1, KIT i inne. Dzięki temu kompleksowemu działaniu lek może skutecznie hamować wzrost guza, powodować jego zmniejszenie oraz zapobiegać powstawaniu przerzutów do innych narządów. Mechanizm ten został potwierdzony w licznych badaniach klinicznych, które wykazały wydłużenie czasu przeżycia pacjentów.

Zalecana dawka leku wynosi 60 mg raz na dobę. Tabletki należy połykać w całości, nie dzieląc ich ani nie rozkruszając. Bardzo ważne jest przestrzeganie zasad dotyczących posiłków – nie należy nic jeść przez co najmniej dwie godziny przed przyjęciem leku oraz przez godzinę po jego przyjęciu. Takie postępowanie zapewnia prawidłowe wchłanianie leku.

Leczenie należy kontynuować tak długo, jak pacjent odnosi korzyści kliniczne lub do momentu wystąpienia nietolerowanych działań niepożądanych. W przypadku wystąpienia problemów lekarz może zdecydować o czasowym przerwaniu podawania leku lub zmniejszeniu dawki – najpierw do 40 mg na dobę, a następnie do 20 mg na dobę. Szczególnie ważne jest staranne monitorowanie stanu pacjenta przez pierwsze osiem tygodni leczenia, kiedy najczęściej występują działania niepożądane.

Jeśli pacjent zapomni przyjąć dawkę, nie powinien jej przyjmować, jeśli do czasu przyjęcia kolejnej dawki pozostało mniej niż dwanaście godzin. Nigdy nie należy podwajać dawki w celu uzupełnienia pominiętej.

Jedynym bezwzględnym przeciwwskazaniem do stosowania leku jest uczulenie na kabozantynib lub którykolwiek inny składnik preparatu. Jeśli pacjent wie, że ma alergię na jakikolwiek składnik leku, musi o tym poinformować lekarza przed rozpoczęciem terapii.

Istnieją również sytuacje, w których lek należy stosować z szczególną ostrożnością lub w ogóle go nie stosować. Dotyczy to między innymi pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności nerek lub wątroby – w tych przypadkach bezpieczeństwo i skuteczność leku nie zostały dostatecznie zbadane. Również kobiety w ciąży oraz karmiące piersią nie powinny przyjmować tego leku ze względu na potencjalne ryzyko dla dziecka.

Podczas stosowania leku Cabometyx mogą wystąpić poważne powikłania, o których należy wiedzieć. Do najważniejszych należą perforacje i przetoki przewodu pokarmowego – są to przebicia lub nieprawidłowe połączenia w jelitach, które mogą być niebezpieczne dla życia. Szczególnie narażeni są pacjenci z chorobami zapalnymi jelit, przerzutami do przewodu pokarmowego lub powikłaniami po zabiegach chirurgicznych. Jeśli wystąpią silne bóle brzucha, gorączka lub inne niepokojące objawy, należy natychmiast skontaktować się z lekarzem.

Cabometyx może również zwiększać ryzyko zakrzepów w naczyniach krwionośnych, zarówno żylnych jak i tętniczych, w tym zatorowości płucnej czy zawału serca. Pacjenci z czynnikami ryzyka chorób sercowo-naczyniowych powinni być szczególnie uważnie monitorowani. Lek może także powodować krwotoki, w tym ciężkie krwawienia, dlatego osoby z krwawieniem w wywiadzie wymagają dokładnej oceny przed rozpoczęciem leczenia.

Bardzo ważne jest odpowiednie przygotowanie do zabiegów chirurgicznych. Leczenie należy przerwać co najmniej dwadzieścia osiem dni przed planowanym zabiegiem, w tym także zabiegiem stomatologicznym, ponieważ lek może utrudniać gojenie się ran. Decyzję o wznowieniu terapii podejmuje lekarz na podstawie oceny procesu gojenia.

Nadciśnienie tętnicze to częste działanie niepożądane, które wymaga regularnej kontroli. Ciśnienie krwi powinno być prawidłowo kontrolowane przed rozpoczęciem leczenia i regularnie mierzone w trakcie terapii. W razie potrzeby lekarz zaleci odpowiednie leki przeciwnadciśnieniowe.

Podczas stosowania leku Cabometyx mogą wystąpić różne działania niepożądane. Do najczęstszych, występujących u więcej niż jednego na dziesięciu pacjentów, należą: biegunka, nadciśnienie tętnicze, zmęczenie, nudności, zmniejszenie apetytu, zaburzenia smaku, zapalenie jamy ustnej, niedokrwistość, wymioty, zmniejszenie masy ciała, niestrawność oraz zaparcia.

Charakterystycznym działaniem niepożądanym jest zespół ręka-stopa, nazywany naukowo erytrodyzestezją dłoniowo-podeszwową. Objawia się on zaczerwienieniem, obrzękiem, bólem i złuszczaniem skóry na dłoniach i podeszwach stóp. W przypadku nasilenia tych objawów może być konieczne czasowe przerwanie leczenia lub zmniejszenie dawki.

W badaniach krwi mogą wystąpić nieprawidłowości takie jak: zmniejszenie liczby płytek krwi, białych krwinek, podwyższona aktywność enzymów wątrobowych oraz zaburzenia elektrolitów – obniżone stężenie wapnia, potasu, magnezu, fosforu czy sodu we krwi. Dlatego w trakcie leczenia konieczne są regularne badania kontrolne.

Rzadziej mogą wystąpić poważniejsze działania niepożądane, takie jak: ropnie, zakrzepy w naczyniach krwionośnych, krwawienia, zespół odwracalnej tylnej leukoencefalopatii (objawiający się napadami padaczkowymi, bólami głowy, zaburzeniami widzenia czy splątaniem), martwica kości szczęki czy cholestatyczne zapalenie wątroby. W przypadku wystąpienia jakichkolwiek niepokojących objawów należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.

Cabometyx może wchodzić w interakcje z innymi lekami, co może wpływać na jego działanie lub nasilać działania niepożądane. Szczególnie ważne jest unikanie jednoczesnego stosowania z silnymi inhibitorami enzymu CYP3A4, takimi jak ketokonazol, itrakonazol, erytromycyna, klarytromycyna czy sok grejpfrutowy. Leki te mogą zwiększać stężenie kabozantynibu we krwi.

Należy również unikać długotrwałego stosowania z silnymi induktorami CYP3A4, takimi jak fenytoina, karbamazepina, ryfampicyna, fenobarbital czy ziele dziurawca. Substancje te mogą zmniejszać skuteczność leku poprzez obniżenie jego stężenia we krwi.

Kabozantynib może wpływać na działanie innych leków przyjmowanych jednocześnie, szczególnie tych będących substratami glikoproteiny P, takich jak digoksyna, dabigatran czy kolchicyna. Może również wchodzić w interakcje z warfaryną – w takim przypadku konieczne jest częstsze monitorowanie wartości INR. Przed rozpoczęciem leczenia należy poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, w tym dostępnych bez recepty oraz suplementach diety.

Cabometyx nie powinien być stosowany podczas ciąży, chyba że stan kliniczny kobiety bezwzględnie tego wymaga. Badania na zwierzętach wykazały szkodliwy wpływ na rozwój płodu oraz działanie teratogenne, czyli mogące powodować wady rozwojowe. Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną antykoncepcję podczas leczenia oraz przez co najmniej cztery miesiące po jego zakończeniu.

Ponieważ doustne środki antykoncepcyjne mogą nie być wystarczająco skuteczne, zaleca się stosowanie dodatkowej metody zapobiegania ciąży, takiej jak metoda barierowa. Również partnerki mężczyzn przyjmujących lek muszą stosować antykoncepcję przez cały okres leczenia partnera oraz przez cztery miesiące po jego zakończeniu.

Matki przyjmujące Cabometyx muszą zaprzestać karmienia piersią podczas leczenia oraz przez co najmniej cztery miesiące po jego zakończeniu ze względu na możliwe zagrożenie dla dziecka. Lek może również wpływać na płodność zarówno u mężczyzn, jak i kobiet. Osoby planujące potomstwo powinny przed rozpoczęciem leczenia skonsultować się z lekarzem i rozważyć możliwość zachowania płodności.

Cabometyx wywiera niewielki wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Należy jednak pamiętać, że w trakcie leczenia mogą wystąpić zmęczenie i osłabienie, które mogą wpływać na koncentrację i szybkość reakcji. W związku z tym zaleca się zachowanie ostrożności podczas prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn, szczególnie na początku leczenia lub po zmianie dawki.

Każda tabletka powlekana Cabometyx 20 mg zawiera substancję czynną – jabłczan kabozantynibu w ilości odpowiadającej 20 mg kabozantynibu. Tabletki są okrągłe, żółte, z wytłoczonym napisem “XL” po jednej stronie i “20” po drugiej stronie.

Lek zawiera również substancje pomocnicze, w tym laktozę bezwodną w ilości 15,54 mg w każdej tabletce. Pacjenci z nietolerancją laktozy powinni poinformować o tym lekarza przed rozpoczęciem leczenia. Inne substancje pomocnicze to: celuloza mikrokrystaliczna, hydroksypropyloceluloza, sodu kroskarmeloza, krzemionka koloidalna bezwodna, magnezu stearynian. Otoczka tabletki zawiera: hipromelozę, dwutlenek tytanu, trioctan glicerolu oraz tlenek żelaza żółty.

Lek należy przechowywać w miejscu niedostępnym i niewidocznym dla dzieci. Nie wymaga specjalnych warunków przechowywania. Okres ważności wynosi trzy lata – nie należy stosować leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na opakowaniu. Niewykorzystane resztki produktu należy usunąć zgodnie z lokalnymi przepisami.

Cabometyx 20 mg jest dostępny w blistrach zawierających 28 tabletek powlekanych (4 blistry po 7 tabletek) lub w butelkach zawierających 30 tabletek powlekanych. Nie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie.