Przeciwwskazania do stosowania leku Methotrexat-Ebewe
Lek Methotrexat-Ebewe jest stosowany w leczeniu różnych schorzeń, w tym nowotworów złośliwych, łuszczycy oraz chorób autoimmunologicznych. Jednakże, istnieją pewne przeciwwskazania, które uniemożliwiają jego stosowanie. W tym artykule omówimy, kiedy nie należy przyjmować tego leku oraz jakie są potencjalne ryzyka związane z jego stosowaniem.
Spis treści
- Kiedy nie stosować leku Methotrexat-Ebewe
- Ostrzeżenia i środki ostrożności
- Zalecane badania kontrolne
- Słownik pojęć
- Podsumowanie
Kiedy nie stosować leku Methotrexat-Ebewe
Istnieje kilka sytuacji, w których stosowanie leku Methotrexat-Ebewe jest przeciwwskazane:
- Nadwrażliwość – Jeśli pacjent ma uczulenie na metotreksat lub którykolwiek z pozostałych składników leku[1].
- Ciężkie zaburzenia czynności wątroby – Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby[1].
- Ciężkie zaburzenia czynności nerek – Stosowanie leku jest przeciwwskazane u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek[1].
- Zaburzenia wytwarzania krwinek – Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z zaburzeniami czynności szpiku kostnego, takimi jak leukopenia, małopłytkowość czy niedokrwistość[1].
- Ciężkie i (lub) czynne zakażenia – Stosowanie leku jest przeciwwskazane u pacjentów z ciężkimi i/lub czynnymi zakażeniami[1].
- Zapalenie jamy ustnej – Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z zapaleniem jamy ustnej, owrzodzeniem jamy ustnej i/lub rozpoznaną czynną chorobą wrzodową żołądka lub dwunastnicy[1].
- Świeże rany chirurgiczne – Lek nie powinien być stosowany u pacjentów ze świeżymi ranami chirurgicznymi[1].
- Nadużywanie alkoholu – Lek nie powinien być stosowany u pacjentów, którzy spożywają duże ilości alkoholu, mają poalkoholową chorobę wątroby lub inną chorobę wątroby[1].
- Obniżona odporność – Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z obniżoną odpornością[1].
- Karmienie piersią – Lek nie powinien być stosowany podczas karmienia piersią[1].
- Ciąża – Lek nie powinien być stosowany w ciąży, jeśli pacjentka stosuje go we wskazaniach nieonkologicznych[1].
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem leczenia lekiem Methotrexat-Ebewe, należy omówić z lekarzem następujące kwestie:
- Zmiany w obrazie krwi – Pacjenci z nieprawidłowymi wartościami wskaźników hematologicznych, zwłaszcza po radioterapii lub stosowaniu innych cytostatyków, powinni być szczególnie monitorowani[2].
- Radioterapia – Pacjenci poddawani radioterapii powinni być monitorowani pod kątem działań niepożądanych[2].
- Cukrzyca – Pacjenci z cukrzycą leczoną insuliną powinni być monitorowani pod kątem działań niepożądanych[2].
- Zaburzenia czynności płuc – Pacjenci z zaburzeniami czynności płuc powinni być monitorowani pod kątem działań niepożądanych[2].
- Choroby nerek lub wątroby – Pacjenci z chorobami nerek lub wątroby powinni być monitorowani pod kątem działań niepożądanych[2].
- Odwodnienie – Pacjenci odwodnieni lub z biegunką, wymiotami lub zapaleniem jamy ustnej powinni być monitorowani pod kątem działań niepożądanych[2].
- Wrzodziejące zapalenie jamy ustnej – Pacjenci z wrzodziejącym zapaleniem jamy ustnej powinni być monitorowani pod kątem działań niepożądanych[2].
- Wrzodziejące zapalenie okrężnicy – Pacjenci z wrzodziejącym zapaleniem okrężnicy powinni być monitorowani pod kątem działań niepożądanych[2].
- Zły stan ogólny – Pacjenci w złym stanie ogólnym powinni być monitorowani pod kątem działań niepożądanych[2].
- Półpasiec, gruźlica, wirusowe zapalenie wątroby – Pacjenci z półpaścem, gruźlicą lub wirusowym zapaleniem wątroby (typu B lub C) powinni być monitorowani pod kątem działań niepożądanych[2].
- Gromadzenie się płynu – Pacjenci z wodobrzuszem lub wysiękiem opłucnowym powinni być monitorowani pod kątem działań niepożądanych[2].
Zalecane badania kontrolne
W celu odpowiednio wczesnego wykrycia działań niepożądanych, lekarz musi przeprowadzać badania kontrolne i laboratoryjne:
- Badania krwi – Przed rozpoczęciem leczenia oraz w trakcie jego trwania, lekarz zleci badania krwi w celu sprawdzenia liczby krwinek oraz czynności wątroby i nerek[2].
- Badania obrazowe – Lekarz może zalecić badania obrazowe w celu kontrolowania stanu wątroby i płuc[2].
- Badania czynności płuc – W razie potrzeby, lekarz może zalecić badania czynności płuc[2].
- Badania stężenia metotreksatu – Lekarz może zlecić badania stężenia metotreksatu w surowicy[2].
Słownik pojęć
- Metotreksat – Lek cytostatyczny z grupy antymetabolitów, hamujący namnażanie szybko dzielących się komórek.
- Leukopenia – Zmniejszenie liczby krwinek białych we krwi.
- Małopłytkowość – Zmniejszenie liczby płytek krwi.
- Niedokrwistość – Zmniejszenie liczby krwinek czerwonych we krwi.
- Wodobrzusze – Gromadzenie się płynu w jamie brzusznej.
- Wysięk opłucnowy – Gromadzenie się płynu w przestrzeni między płucami a klatką piersiową.
- Postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia (PML) – Rzadkie, poważne zakażenie mózgu.
Podsumowanie
Stosowanie leku Methotrexat-Ebewe jest przeciwwskazane w przypadku nadwrażliwości na metotreksat, ciężkich zaburzeń czynności wątroby i nerek, zaburzeń wytwarzania krwinek, ciężkich zakażeń, zapalenia jamy ustnej, świeżych ran chirurgicznych, nadużywania alkoholu, obniżonej odporności, karmienia piersią oraz ciąży we wskazaniach nieonkologicznych. Przed rozpoczęciem leczenia należy omówić z lekarzem wszelkie istniejące schorzenia oraz przeprowadzić odpowiednie badania kontrolne.
| Przeciwwskazania | Nadwrażliwość, ciężkie zaburzenia czynności wątroby i nerek, zaburzenia wytwarzania krwinek, ciężkie zakażenia, zapalenie jamy ustnej, świeże rany chirurgiczne, nadużywanie alkoholu, obniżona odporność, karmienie piersią, ciąża we wskazaniach nieonkologicznych |
| Ostrzeżenia | Zmiany w obrazie krwi, radioterapia, cukrzyca, zaburzenia czynności płuc, choroby nerek lub wątroby, odwodnienie, wrzodziejące zapalenie jamy ustnej, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, zły stan ogólny, półpasiec, gruźlica, wirusowe zapalenie wątroby, gromadzenie się płynu |
| Zalecane badania | Badania krwi, badania obrazowe, badania czynności płuc, badania stężenia metotreksatu |














