Działania niepożądane leku Optiray 240: Co warto wiedzieć?

Spis treści

• Wprowadzenie
• Częstość występowania działań niepożądanych
• Opis działań niepożądanych
• Reakcje alergiczne
• Działania neurotoksyczne
• Działania nefrotoksyczne
• Inne działania niepożądane
• Słownik pojęć
• Materiały źródłowe

Wprowadzenie

Optiray 240 to środek kontrastowy zawierający jod, stosowany w różnych badaniach radiologicznych, takich jak angiografia, flebografia, urografia oraz tomografia komputerowa. Jak każdy lek, Optiray 240 może powodować działania niepożądane, które mogą być łagodne, umiarkowane, a w rzadkich przypadkach poważne lub zagrażające życiu^[1].

Częstość występowania działań niepożądanych

Działania niepożądane leku Optiray 240 są klasyfikowane według częstości występowania:

• Bardzo często (≥1/10): uczucie gorąca
• Często (≥1/100 do <1/10): ból, nudności
• Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100): pokrzywka, zaczerwienienie skóry, swędzenie, zawroty głowy, ból głowy, zaburzenie smaku, zaburzenia czucia, wymioty, kichanie, wysokie ciśnienie krwi
• Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000): omdlenie, zawroty głowy, nieostre widzenie, pulsujące tętno, niskie ciśnienie krwi, nagłe zaczerwienienie twarzy, skurcze krtani, obrzęk i zwężenie dróg oddechowych, trudności z oddychaniem, zapalenie wewnątrz nosa, kaszel, podrażnienie gardła, suchość w jamie ustnej, wysypka, parcie na mocz, obrzęk twarzy, dreszcze, niekontrolowane drżenie, uczucie zimna
• Bardzo rzadko (<1/10 000): ciężka reakcja uczuleniowa, dezorientacja, niepokój, nerwowość, utrata przytomności, drętwienie, paraliż, senność, osłupienie, zaburzenia głosu, zaburzenia mowy, zmniejszona wrażliwość dotyku lub odczuwania, alergiczne zapalenie oczu, dzwonienie w uszach, nieregularne bicie serca, ból w klatce piersiowej, zmiany aktywności serca, choroba zakłócająca przepływ krwi przez mózg, wysokie ciśnienie krwi, zapalenie żył, rozszerzenie naczyń krwionośnych, nagromadzenie płynu w płucach, ból gardła, niska zawartość tlenu we krwi, bóle brzucha, zapalenie ślinianek, obrzęk języka, trudności w połykaniu, zwiększone wydzielanie śliny, najczęściej bolesny, silny obrzęk głębokich warstw skóry, zwiększona potliwość, kurcze mięśni, ostra niewydolność nerek, nietrzymanie moczu, krew w moczu, osłabione oddawanie moczu, obrzęk tkanek, reakcje w miejscu wstrzyknięcia, złe lub nietypowe samopoczucie, zmęczenie, ospałość
• Nieznane: ciężka reakcja alergiczna ze wstrząsem, przejściowo niedoczynna tarczyca, napady drgawek, krótkotrwałe zaburzenia pracy mózgu (encefalopatia), zaburzenie ruchu, utrata pamięci, chwilowa ślepota, zatrzymanie akcji serca, zagrażające życiu nieregularne bicie serca, dodatkowe uderzenia serca, skurcze tętnic serca, silne bicie serca, niebieskie zabarwienie skóry (sinica), wstrząs, zakrzep krwi lub skurcz w naczyniu krwionośnym, bladość, zatrzymanie oddechu, astma, obkurczone drogi oddechowe, zmniejszona zdolność do wydawania głosu, biegunka, ciężka reakcja obejmująca skórę, krew i narządy wewnętrzne (reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi), czerwona, łuszcząca się, rozległa wysypka z guzkami pod skórą i pęcherzami, zagrażająca życiu reakcja z objawami grypopodobnymi i bolesną wysypką / pęcherzami na skórze, ustach, oczach i genitaliach, brak lub bolesne albo trudne oddawanie moczu, niedoczynność tarczycy u noworodków, gorączka^[2].

Opis działań niepożądanych

Działania niepożądane leku Optiray 240 mogą być różnorodne i obejmować różne układy organizmu. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis najczęściej występujących działań niepożądanych:

Reakcje alergiczne

Reakcje alergiczne mogą być łagodne do umiarkowanych, objawiające się wysypką, świądem, pokrzywką i nieżytem nosa. W poważniejszych przypadkach mogą wystąpić reakcje anafilaktyczne, takie jak wstrząs anafilaktyczny, zatrzymanie akcji serca i oddychania, skurcz krtani, obrzęk naczynioruchowy, niedrożność krtani lub obrzęk płuc^[1]. W przypadku wystąpienia takich objawów, należy natychmiast skontaktować się z lekarzem.

Działania neurotoksyczne

Po podaniu środka kontrastowego dotętniczo mogą wystąpić działania neurotoksyczne, takie jak zaburzenia wzroku, dezorientacja, porażenia, drgawki lub napady. Są to zazwyczaj reakcje przejściowe, ustępujące samoistnie w przeciągu od kilku godzin do kilku dni^[1]. U pacjentów z zaburzoną czynnością bariery krew-mózg istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia tych reakcji.

Działania nefrotoksyczne

U pacjentów z wcześniejszymi uszkodzeniami nerek lub dysfunkcją nerek mogą wystąpić reakcje nefrotoksyczne, przejawiające się zwiększeniem stężenia kreatyniny w surowicy. W większości przypadków są to przejściowe działania niepożądane, jednak w pojedynczych przypadkach może dojść do ostrej niewydolności nerek^[1].

Inne działania niepożądane

Inne działania niepożądane mogą obejmować:

• Reakcje w miejscu wstrzyknięcia: wysypki, obrzmienie, stan zapalny i obrzęk, które mogą wystąpić z powodu wynaczynienia środka kontrastowego.
• Reakcje kardiologiczne: dusznica bolesna, zmiany w zapisie EKG, arytmia, zaburzenia przewodzenia i skurcz naczyń wieńcowych i zakrzepica.
• Reakcje pochodzenia błędnikowego: zawroty głowy lub omdlenia.
• Reakcje skórne: wysypki, zaczerwienienie, swędzenie, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, nadpotliwość.
• Reakcje układu oddechowego: kaszel, podrażnienie gardła, duszność, skurcz oskrzeli, astma.
• Reakcje układu pokarmowego: nudności, wymioty, suchość w jamie ustnej, ból brzucha, biegunka.
• Reakcje układu moczowego: parcie na mocz, nietrzymanie moczu, hematuria, bolesne oddawanie moczu.

Słownik pojęć

• Środek kontrastowy – substancja stosowana w diagnostyce obrazowej, która poprawia widoczność struktur wewnętrznych ciała na obrazach radiologicznych.
• Wstrząs anafilaktyczny – ciężka, zagrażająca życiu reakcja alergiczna, która może prowadzić do zatrzymania akcji serca i oddychania.
• Encefalopatia – zaburzenie funkcji mózgu, które może objawiać się dezorientacją, halucynacjami, zaburzeniami widzenia, ślepotą, drgawkami, utratą koordynacji, utratą ruchu po jednej stronie ciała, problemami z mową i utratą przytomności.
• Nefrotoksyczność – toksyczne działanie na nerki, które może prowadzić do ich uszkodzenia lub niewydolności.
• Paraliż – utrata zdolności do ruchu w wyniku uszkodzenia układu nerwowego.
• Sinica – niebieskie zabarwienie skóry spowodowane niską zawartością tlenu we krwi.
• Hematuria – obecność krwi w moczu.

Materiały źródłowe

• [1]: Charakterystyka produktu leczniczego
• [2]: Ulotka leku