Zapalenie nagłośni stanowi stan zagrożenia życia, który wymaga natychmiastowej interwencji medycznej w warunkach szpitalnych. Skuteczne leczenie opiera się na dwóch kluczowych celach terapeutycznych: zabezpieczeniu drożności dróg oddechowych oraz eliminacji czynnika infekcyjnego1. Szybkie pogorszenie stanu może nastąpić bez ostrzeżenia, dlatego pacjenci wymagają ostrożnego postępowania, unikając niepotrzebnej sedacji, wziewności czy działań powodujących pobudzenie1.
Pierwsza pomoc i stabilizacja stanu pacjenta
Pierwszym krokiem w leczeniu zapalenia nagłośni jest zapewnienie prawidłowego oddychania pacjenta. Tlen powinien być podawany delikatnie, bez przymusu, ponieważ wywołanie niepokoju może pogorszyć stan chorego2. Pacjentowi należy pozwolić przyjąć pozycję, w której czuje się komfortowo, unikając układania na płasko czy wymuszania określonej pozycji2.
W przypadku niewydolności oddechowej lub niedrożności dróg oddechowych niezbędna jest intubacja dotchawicza lub w ciężkich przypadkach krykotomia igłowa bądź tracheostomia3. Idealne warunki do interwencji w obrębie dróg oddechowych zapewnia sala operacyjna, gdzie można najpierw obejrzeć drogi oddechowe za pomocą laryngoskopu3.
Postępowanie u dzieci
Leczenie zapalenia nagłośni u dzieci wymaga szczególnej ostrożności ze względu na większe ryzyko całkowitej niedrożności dróg oddechowych. U dzieci ze stridorem należy unikać wszelkich interwencji mogących wywołać niepokój do czasu zabezpieczenia dróg oddechowych4. Zabezpieczenie dróg oddechowych może być bardzo trudne i powinno być wykonane przez doświadczony personel w sali operacyjnej4.
Rurka dotchawicza jest zazwyczaj wymagana do momentu stabilizacji pacjenta przez 24-48 godzin, a całkowity czas intubacji wynosi zwykle około 60 godzin zarówno u dzieci, jak i dorosłych4. W przypadku zatrzymania oddechowego przed zabezpieczeniem dróg oddechowych, wentylacja za pomocą maski może być ratującym życie środkiem tymczasowym4.
Postępowanie u dorosłych
Leczenie zapalenia nagłośni u dorosłych różni się znacząco od postępowania u dzieci. Dorośli często mają zapalenie obejmujące całą okolicę nadgłośniową5. Postęp w monitorowaniu, technologii i szkoleniu w zakresie laryngoskopii światłowodowej zmniejszył potrzebę pilnej intubacji lub tracheostomii5.
W przeciwieństwie do dzieci, dorośli mogą tolerować badania fizykalne, obrazowanie lub bardziej zachowawcze postępowanie bez natychmiastowego zagrożenia dla dróg oddechowych5. Intubacja światłowodowa u przytomnego pacjenta, gdy jest wykonywana w odpowiednich warunkach, ma wysoką skuteczność w mniej ciężkich przypadkach5.
Antybiotykoterapia
Po zabezpieczeniu dróg oddechowych należy niezwłocznie wdrożić antybiotykoterapię empiryczną. Infekcja wymaga szybkiego leczenia, dlatego lekarz może przepisać lek o szerokim spektrum działania od razu, nie czekając na wyniki posiewów krwi i tkanek6. Pierwszym lekiem z wyboru może być później zmieniony w zależności od tego, co wywołuje zapalenie nagłośni6.
Ceftriakson jest antybiotykiem pierwszego wyboru w leczeniu zapalenia nagłośni7. Ten lek z grupy cefalosporyn trzeciej generacji wykazuje szerokie spektrum działania przeciwko bakteriom Gram-ujemnym, niższą skuteczność przeciwko bakteriom Gram-dodatnim oraz wysoką skuteczność przeciwko opornym organizmom7. Zobacz więcej: Antybiotykoterapia w zapaleniu nagłośni – wybór i dawkowanie
Leczenie wspomagające
Leczenie wspomagające obejmuje podawanie płynów dożylnych do czasu, gdy pacjent będzie mógł ponownie normalnie połykać8. Kortykosteroidy mogą być stosowane w celu zmniejszenia obrzęku i skrócenia wymagań dotyczących intensywnej opieki5. Leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe są pomocne w łagodzeniu apatii, złego samopoczucia i gorączki związanych z zapaleniem nagłośni9.
Monitorowanie i opieka szpitalna
Po zabezpieczeniu dróg oddechowych pacjenci powinni być przyjęci na oddział intensywnej terapii, gdzie należy pobrać wymazy do posiewu po intubacji5. Ekstubację można rozważyć po wykazaniu przecieku wokół opróżnionego mankietu rurki dotchawiczej5.
Wszyscy pacjenci nieintubowani wymagają przyjęcia na oddział intensywnej terapii z zestawem do tracheostomii łatwo dostępnym5. Pielęgniarki powinny unikać układania dziecka na plecach i minimalizować niepotrzebne ruchy lub interwencje5. Zobacz więcej: Opieka szpitalna i monitorowanie w zapaleniu nagłośni
Rokowanie i czas powrotu do zdrowia
Po szybkim podjęciu leczenia większość osób może oczekiwać pełnego wyzdrowienia. Kluczowe jest jednak rozpoznanie objawów na wczesnym etapie, aby można było rozpocząć leczenie przed wystąpieniem trudności10. Po zabezpieczeniu dróg oddechowych i rozpoczęciu antybiotykoterapii stan zazwyczaj przestaje się pogarszać w ciągu 24 godzin11.
Śmiertelność u dzieci po intubacji lub kontroli dróg oddechowych spadła do mniej niż 1% dzięki zwiększonej świadomości klinicznej i ulepszonym protokołom, chociaż opóźnienia w transporcie lub diagnozie nadal przyczyniają się do zgonów3. U dorosłych śmiertelność z powodu zapalenia nagłośni może osiągnąć 7-10%, co jest znacznie wyższe niż u dzieci12.













