Opieka nad pacjentem ze struniakiem stanowi złożony proces wymagający zaangażowania wielospecjalistycznego zespołu medycznego oraz długoterminowego podejścia do zarządzania tym rzadkim nowotworem kości. Ze względu na specyfikę struniaka, który charakteryzuje się wysoką skłonnością do nawrotów oraz trudności w całkowitym usunięciu chirurgicznym, opieka nad pacjentem musi być kompleksowa i dostosowana do indywidualnych potrzeb12.
Wielospecjalistyczny zespół opieki
Skuteczna opieka nad pacjentem ze struniakiem wymaga współpracy różnych specjalistów medycznych. Zespół opieki obejmuje neurochirurgów, ortopedów onkologów, radiologów, patologów, onkologów medycznych oraz neurologów23. Dodatkowo istotną rolę odgrywają pielęgniarki specjalistyczne, pracownicy socjalni, fizjoterapeuci i terapeuci zajęciowi, którzy wspierają pacjenta w procesie rehabilitacji i powrotu do normalnego funkcjonowania34.
Pielęgniarki odgrywają kluczową rolę w opiece okołooperacyjnej, procesie zdrowienia i rehabilitacji. Monitorują stan pacjenta, edukują pacjentów i ich rodziny oraz informują pozostałych członków zespołu o postępach w leczeniu4. Koordynatorzy pielęgniarki pomagają pacjentom w nawigowaniu przez proces oceny i leczenia struniaka od początku do końca5.
Plany opieki po zakończeniu leczenia
Po zakończeniu leczenia struniaka ciało i umysł pacjenta nadal potrzebują czasu na regenerację. Narzędziem pomocnym w przygotowaniu się do tego etapu jest plan opieki po zakończeniu leczenia (survivorship care plan)1. Jest to szczegółowy, pisemny plan dostarczany po zakończeniu leczenia, dostosowany do indywidualnych potrzeb pacjenta1.
Kompletny plan opieki obejmuje pełną dokumentację leczenia struniaka, w tym badania diagnostyczne, raporty patologiczne i charakterystykę guza, szczegóły leczenia oraz informacje kontaktowe do ośrodków, w których pacjent był leczony7. Plan zawiera również harmonogram badań kontrolnych i obrazowania w celu upewnienia się, że struniak nie powrócił ani nie rozprzestrzenił się na inne części ciała7. Istotnym elementem są wskazówki dotyczące skutków ubocznych i wyzwań związanych z jakością życia, niezależnie od tego, czy są to problemy fizyczne, emocjonalne, poznawcze czy społeczne Zobacz więcej: Zarządzanie skutkami ubocznymi i jakością życia po leczeniu struniaka.
Długoterminowe monitorowanie
Ze względu na wysoką skłonność struniaka do lokalnych nawrotów, większość lekarzy zaleca dożywotni nadzór z wykorzystaniem rezonansu magnetycznego z kontrastem gadolinu i bez niego2. Struniak ma około 30-50% szans na nawrót5. Regularne badania kontrolne są kluczowe dla monitorowania nawrotów i zarządzania trwającymi skutkami ubocznymi leczenia8.
Pacjenci ze struniakiem, którzy przeszli leczenie, wymagają częstych wizyt kontrolnych ze względu na potencjalny nawrót tych nowotworów9. Nawet w przypadkach, gdy cały widoczny guz został usunięty, prawdopodobne jest, że mikroskopijne komórki struniaka pozostały podczas operacji10. Pacjenci mogą wymagać regularnych skanów MRI przez resztę życia, aby upewnić się, że nowotwór nie powrócił11.
Opieka paliatywna i wsparcie
Opieka paliatywna, czasami nazywana opieką wspierającą, jest zalecana dla wszystkich pacjentów onkologicznych od momentu diagnozy, przez wszystkie etapy leczenia i po jego zakończeniu12. Eksperci ds. struniaka zalecają, aby plany leczenia i opieki po zakończeniu terapii wszystkich pacjentów ze struniakiem obejmowały opiekę paliatywną12. Niezależnie od rodzaju leczenia struniaka, opieka paliatywna może pomóc w radzeniu sobie z bólem, problemami z mobilnością i funkcjonowaniem, zdrowiem psychicznym i emocjonalnym, odżywianiem, zmęczeniem i wieloma innymi problemami Zobacz więcej: Opieka paliatywna i wsparcie psychosocjalne w leczeniu struniaka.
Jakość życia i funkcjonowanie
Badanie Chordoma Survivorship Survey z 2021 roku wykazało, że pacjenci ze struniakiem często doświadczają problemów z równowagą lub mobilnością podczas i po leczeniu. Do 39% zgłasza problemy z równowagą, a do 40% doświadcza utraty mobilności w ramionach, dłoniach, nogach lub stopach14. Jeśli mobilność została dotknięta przez struniaka, istnieją sposoby radzenia sobie z doświadczanymi problemami i zarządzania nimi15.
Otrzymanie odpowiedniej opieki może poprawić funkcjonowanie fizyczne, zmniejszyć długość pobytów w szpitalu, zmniejszyć ryzyko urazów spowodowanych upadkami i poprawić ogólną jakość życia15. Współpraca z zespołem opieki, w tym lekarzami i pielęgniarkami leczącymi struniaka, specjalistą opieki paliatywnej lub lekarzem podstawowej opieki zdrowotnej w celu stworzenia planu zarządzania problemami jest kluczowa15.
Rehabilitacja i powrót do normalnego funkcjonowania
Rehabilitacja jest ważną częścią powrotu do zdrowia po operacji i odgrywa kluczową rolę w odzyskiwaniu utraconych funkcji12. Po operacji usunięcia struniaka pobyt w szpitalu wynosi zwykle 3-10 dni, po czym prawdopodobna jest rehabilitacja w szpitalu lub placówce specjalistycznej16. W niektórych przypadkach operacja usunięcia struniaka może wpłynąć na zdolność mówienia lub wykonywania codziennych czynności, lub zakłócić funkcje jelit lub pęcherza. W takich sytuacjach pacjent może zostać skierowany do fizjoterapeuty, terapeuty zajęciowego lub logopedy17.
Zespół rehabilitacyjny ściśle współpracuje z zespołem medycznym i chirurgicznym, aby zapewnić najlepszą możliwą regenerację6. Współpraca z dostawcami opieki zdrowotnej w celu stworzenia spersonalizowanego planu poprawy równowagi, siły i mobilności jest najlepszym sposobem radzenia sobie z wszelkimi wyzwaniami, które mogą się pojawić14.
Wsparcie dla pacjentów i rodzin
Życie po leczeniu struniaka może przynieść nowe wyzwania, ale pacjent nie musi stawić im czoła w pojedynkę7. Kiedy dziecko choruje na nowotwór, każdy członek rodziny potrzebuje wsparcia. Dbanie o siebie w tym trudnym czasie jest ważne18. Programy wsparcia mogą pomóc pacjentom i ich rodzinom poradzić sobie z wyzwaniami związanymi z diagnozą nowotworu16.
Kompleksowa opieka nad pacjentem ze struniakiem to długoterminowy proces wymagający ciągłego zaangażowania całego zespołu medycznego oraz wsparcia ze strony rodziny i bliskich. Dzięki odpowiednio zaplanowanej opiece, regularnemu monitorowaniu i kompleksowemu wsparciu pacjenci mogą osiągnąć lepszą jakość życia i optymalne wyniki leczenia.













