Jak prawidłowo dawkować lek Ultravist?

Ultravist to środek kontrastowy stosowany w diagnostyce rentgenowskiej. W artykule omówimy szczegółowo, jak i kiedy dawkować ten lek, aby zapewnić jego skuteczność i bezpieczeństwo.

Spis treści

• Wskazania do stosowania
• Dawkowanie i sposób podawania
• Środki ostrożności
• Możliwe działania niepożądane
• Słownik pojęć

Wskazania do stosowania

Ultravist jest przeznaczony wyłącznie do diagnostyki. Może być stosowany do podawania dożylnego, dotętniczego oraz do jam ciała. Jest używany w różnych badaniach, takich jak tomografia komputerowa (TK), arteriografia, wenografia, cyfrowa angiografia subtrakcyjna (DSA), urografia dożylna, endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna (ERCP), artrografia oraz mammografia ze wzmocnieniem kontrastowym^[1].

Dawkowanie i sposób podawania

Dawkowanie Ultravist zależy od wieku, masy ciała pacjenta, problemu diagnostycznego oraz techniki badania. Poniżej przedstawiono zalecane dawki dla różnych procedur diagnostycznych:

Angiografia konwencjonalna

• Angiografia łuku aorty: od 50 do 80 ml Ultravist 300
• Angiografia selektywna: od 6 do 15 ml Ultravist 300
• Aortografia piersiowa: od 50 do 80 ml Ultravist 300/370
• Aortografia brzuszna: od 40 do 60 ml Ultravist 300
• Arteriografia kończyn górnych: od 8 do 12 ml Ultravist 300
• Arteriografia kończyn dolnych: od 20 do 30 ml Ultravist 300
• Angiokardiografia komór serca: od 40 do 60 ml Ultravist 370
• Angiokardiografia tętnic wieńcowych: od 5 do 8 ml Ultravist 370
• Wenografia kończyn górnych: od 15 do 30 ml Ultravist 300
• Wenografia kończyn dolnych: od 30 do 60 ml Ultravist 300

Tomografia komputerowa (TK)

Ultravist należy podawać w jednorazowym wstrzyknięciu dożylnym, najlepiej przy użyciu automatycznej strzykawki. Zalecane dawki to:

• TK całego ciała: 80-150 ml Ultravist 300
• TK czaszki: od 1,0 do 2,0 ml/kg mc. Ultravist 300 lub od 1,0 do 1,5 ml/kg mc. Ultravist 370

Urografia dożylna

W przypadku noworodków, niemowląt i dzieci dawki są dostosowane do wieku i masy ciała:

• Noworodki: 1,2 g I/kg mc. = 4,0 ml/kg mc. Ultravist 300 lub 3,2 ml/kg mc. Ultravist 370
• Niemowlęta: 1,0 g I/kg mc. = 3,0 ml/kg mc. Ultravist 300 lub 2,7 ml/kg mc. Ultravist 370
• Dzieci: 0,5 g I/kg mc. = 1,5 ml/kg mc. Ultravist 300 lub 1,4 ml/kg mc. Ultravist 370
• Młodzież i dorośli: 0,3 g I/kg mc. = 1,0 ml/kg mc. Ultravist 300 lub 0,8 ml/kg mc. Ultravist 370

Podawanie do jam ciała

• Artrografia: od 5 do 15 ml Ultravist 300/370
• ERCP: dawkę dobiera się w zależności od problemu diagnostycznego oraz rozmiarów badanej okolicy
• Mammografia ze wzmocnieniem kontrastowym: 1,5 ml/kg mc. Ultravist 300/370

Środki ostrożności

Przed podaniem Ultravist należy ogrzać do temperatury ciała, co korzystnie wpływa na tolerancję oraz zmniejsza lepkość cieczy, ułatwiając wstrzykiwanie^[1]. Należy również upewnić się, że pacjent jest dobrze nawodniony, aby zminimalizować ryzyko uszkodzenia nerek^[2].

Możliwe działania niepożądane

Najczęściej obserwowane działania niepożądane to bóle głowy, nudności i rozszerzenie naczyń krwionośnych. Najpoważniejsze działania niepożądane obejmują wstrząs rzekomoanafilaktyczny, zatrzymanie oddechu, skurcz oskrzeli, obrzęk krtani, obrzęk gardła, astmę, śpiączkę, zawał mózgu, udar, obrzęk mózgu, drgawki, zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie akcji serca, niedokrwienie mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego, niewydolność serca, bradykardię, sinicę, niedociśnienie tętnicze, wstrząs, duszność, obrzęk płuc, niewydolność oddechową i aspirację^[1].

Słownik pojęć

• Dożylne – Podanie leku bezpośrednio do żyły.
• Dotętnicze – Podanie leku bezpośrednio do tętnicy.
• Tomografia komputerowa (TK) – Technika obrazowania medycznego, która wykorzystuje promieniowanie rentgenowskie do tworzenia szczegółowych obrazów wnętrza ciała.
• Arteriografia – Badanie diagnostyczne polegające na obrazowaniu tętnic za pomocą środka kontrastowego.
• Wenografia – Badanie diagnostyczne polegające na obrazowaniu żył za pomocą środka kontrastowego.
• Cyfrowa angiografia subtrakcyjna (DSA) – Technika obrazowania naczyń krwionośnych, która wykorzystuje cyfrowe przetwarzanie obrazu.
• Urografia dożylna – Badanie diagnostyczne polegające na obrazowaniu układu moczowego za pomocą środka kontrastowego podanego dożylnie.
• Endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna (ERCP) – Procedura diagnostyczna i terapeutyczna, która łączy endoskopię i fluoroskopię do badania dróg żółciowych i przewodów trzustkowych.
• Artrografia – Badanie diagnostyczne polegające na obrazowaniu stawów za pomocą środka kontrastowego.
• Mammografia ze wzmocnieniem kontrastowym – Technika obrazowania piersi, która wykorzystuje środek kontrastowy do lepszego uwidocznienia zmian w tkance piersi.

Podsumowanie

Materiały źródłowe

• [1]: Charakterystyka produktu leczniczego
• [2]: Ulotka leku