Skąd się biorą zaparcia?

Zaparcia oznaczają problemy z oddawaniem kału. Towarzyszyć temu może uczucie niecałkowitego wypróżnienia, duży wysiłek podczas parcia przy wydalaniu kału oraz obecność twardego i grudkowatego stolca. Przyczyny mogą być pierwotne, czyli takie, które są związane z nieprawidłową motoryką jelit oraz wtórne, czyli takie, o których mówimy kiedy zaparcia powstają w wyniku innych czynników. Do wtórnych przyczyn zaliczamy

  • różnego rodzaju guzy jelit, lub inne niedrożności, które powodują zwężenie światła jelita, przez co masie kałowej trudniej się przemieścić.
  • zaburzenia metaboliczne, zwłaszcza cukrzyca może powodować występowanie zaparć
  • zaburzenia hormonalne, występujące w przypadku niedoczynności tarczycy, czy zaburzeń funkcji przysadki mogą spowodować utrudnienie wypróżniania się. Problem zaparć związany z gospodarką hormonalną bardzo często występuje w okresie ciąży.
  • zaburzenia neurologiczne, na przykład choroba Parkinsona, urazy rdzenia kręgowego
  • przyjmowanie niektórych leków: opiaty (na przykład dostępna bez recepty kodeina), preparaty żelaza, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne [1].

Alax

Alax jest preparatem łączonym zawierającym wyciągi roślinne z soku i liści aloesu oraz kory kruszyny. Obie rośliny są bogatym surowcem antrazwiązków, które działają przeczyszczająco. Mechanizm działania opiera się o drażnienie ścian jelita grubego, wobec czego ruchy jelit są nasilone i zalegająca treść kałowa jest przesuwana szybciej. Antrazwiązki nie wykazują aktywności w jelicie cienkim, dopiero pod wpływem bakterii obecnych w jelicie grubym zostają przekształcone w związki aktywnie czynne. Ze względu na powyższy mechanizm działania oraz to, że dopiero pod wpływem przemian chemicznych w jelicie grubym antrazwiązki rozpoczynają swoje działanie, efekt przeczyszczający jest zauważalny dopiero po 8-12 godzinach po podaniu.

Antrazwiązki dzielą się na łagodnie i silnie działające. Substancje czynne zawarte w korze kruszyny zaliczamy do łagodnych, ale w aloesie już do grupy silnie przeczyszczających [2,3].

REKLAMA
REKLAMA

Efekty uboczne

Oprócz oczywistego działania niepożądanego, jakim są nadmierne biegunku, ze względu na drażnienie ścian jelita grubego, antrazwiązki przyjmowane zbyt często mogą powodować występowanie stanów zapalnych [2,3].

Xenna

W preparacie pod nazwą handlową Xenna znajdziemy suchy wyciąg z owoców senesu. Jest to roślina, która tak samo jak aloes i kruszyna zawiera liczne antrazwiązki. W związku z tym mechanizm jej działania jest taki sam. Jednak antrazwiązki zawarte w owocach senesu dodatkowo pobudzają wydzielanie do jelita grubego wody i elektrolitów co powoduje upłynnienie masy kałowej. Tak samo jak w przypadku Alaxu efekt leczniczy pojawia się po 8-12 godzinach od podania [4].

Czy stosowanie roślinnych środków przeczyszczających jest bezpieczne?

Ze względu na to, że antrazwiązki są aktywne dopiero po przejściu reakcji chemicznych w jelicie grubym, są słabo wchłaniane do krążenia ogólnego. Ten fakt znacznie zmniejsza ich toksyczność. Jednak powodują podrażnienie ściany jelit i tym samym nerwów odpowiadających za skurcze jelita grubego. Przewlekłe stosowanie środków takich jak Xenna czy Alax może spowodować konieczność podawania coraz wyższych dawek leków. Co więcej, efekt przeczyszczający występuje u osób posiadających prawidłową florę jelitową, ponieważ to bakterie powodują aktywację antrazwiązków. Warto pamiętać, aby w pierwszej kolejności zadbać o prawidłową dietę i nawodnienie, a po środki przeczyszczające sięgać tylko jeśli naprawdę występuje taka potrzeba. Zobacz także: https://leki.pl/poradnik/zaparcia-jak-je-wyleczyc-i-przeciwdzialac/