Wprowadzenie
Dasatinib Viatris to lek stosowany w leczeniu różnych typów białaczki, w tym ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) oraz przewlekłej białaczki szpikowej (PBSz). Lek ten zawiera substancję czynną dazatynib, która hamuje wzrost komórek białaczkowych. W artykule omówimy szczegółowo wskazania do stosowania leku, dawkowanie oraz możliwe działania niepożądane.
Wskazania do stosowania
Dasatinib Viatris jest wskazany do leczenia różnych typów białaczki zarówno u dorosłych, jak i dzieci w wieku co najmniej 1 roku. Poniżej przedstawiamy szczegółowe wskazania do stosowania leku:
- Ostra białaczka limfoblastyczna (ALL) z chromosomem Philadelphia (Ph+): Lek stosuje się u dorosłych, młodzieży i dzieci w wieku co najmniej 1 roku. ALL to nowotwór białych krwinek, w którym limfocyty namnażają się zbyt szybko i żyją zbyt długo[1].
- Przewlekła białaczka szpikowa (PBSz): Lek stosuje się u dorosłych, młodzieży i dzieci w wieku co najmniej 1 roku. PBSz to nowotwór białych krwinek, w którym granulocyty namnażają się w sposób niekontrolowany[1].
- Limfoblastyczna postać przełomu blastycznego PBSz: Lek stosuje się u dorosłych, u których wcześniejsze leczenie okazało się nieskuteczne[1].
Dawkowanie i sposób podawania
Lek Dasatinib Viatris jest przeznaczony do stosowania doustnego. Dawkowanie zależy od wieku pacjenta, masy ciała oraz rodzaju białaczki. Poniżej przedstawiamy zalecane dawki:
- Dorośli: Zalecana początkowa dawka dla pacjentów w fazie przewlekłej PBSz wynosi 100 mg raz na dobę. Dla pacjentów w fazie akceleracji lub w fazie przełomu blastycznego PBSz oraz z ostrą białaczką limfoblastyczną z chromosomem Philadelphia (Ph+ ALL) zalecana dawka wynosi 140 mg raz na dobę[2].
- Dzieci: Dawkowanie ustala się w zależności od masy ciała. Dazatynib jest podawany doustnie raz na dobę w postaci tabletek albo proszku do sporządzania zawiesiny doustnej. Nie zaleca się stosowania tabletek u pacjentów o masie ciała mniejszej niż 10 kg[2].
W zależności od odpowiedzi na leczenie lekarz może podjąć decyzję o zwiększeniu lub zmniejszeniu dawki, a nawet wstrzymać na krótko leczenie[2].
Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, Dasatinib Viatris może powodować działania niepożądane. Poniżej przedstawiamy najczęściej występujące działania niepożądane:
- Bardzo częste (mogą występować u więcej niż 1 na 10 osób): zakażenia, duszność, biegunka, nudności, wymioty, wysypka skórna, gorączka, bóle głowy, zmęczenie, bóle mięśni, bóle brzucha, mała liczba płytek krwi, mała liczba białych krwinek, niedokrwistość, obecność płynu wokół płuc[2].
- Częste (mogą występować u nie więcej niż 1 na 10 osób): zapalenie płuc, zakażenie wirusem opryszczki, zakażenia górnych dróg oddechowych, kołatanie serca, nieregularne bicie serca, zastoinowa niewydolność serca, wysokie ciśnienie krwi, kaszel, zaburzenia apetytu, zapalenie jelita grubego, zaparcia, zgaga, owrzodzenia jamy ustnej, wypadanie włosów, nadmierne pocenie się, zaburzenia widzenia, siniaki, depresja, bezsenność, zawroty głowy, urazy, senność, uogólnione obrzęki[2].
- Niezbyt częste (mogą występować u nie więcej niż 1 na 100 osób): zawał serca, zapalenie wyściółki wokół serca, nieregularne bicie serca, ból w klatce piersiowej, niskie ciśnienie krwi, astma, zapalenie trzustki, choroba wrzodowa, zapalenie przełyku, obrzęk brzucha, trudności w przełykaniu, zapalenie pęcherzyka żółciowego, refluks żołądkowo-przełykowy, reakcje alergiczne, lęk, dezorientacja, zmiany nastroju, niższy popęd płciowy, omdlenie, drżenie, zapalenie oka, utrata słuchu, wrażliwość na światło, zaburzenie widzenia, zwiększone łzawienie oczu, zaburzenia koloru skóry, zapalenie tkanki tłuszczowej pod skórą, owrzodzenie skóry, powstawanie pęcherzy na skórze, zaburzenia w obrębie paznokci, zaburzenia w obrębie włosów, zaburzenia w obrębie dłoni i stóp, niewydolność nerek, częste oddawanie moczu, powiększenie piersi u mężczyzn, zaburzenia miesiączkowania, ogólne osłabienie i dyskomfort, zmniejszona czynność tarczycy, utrata równowagi podczas chodzenia, martwica kości, zapalenie stawów, opuchnięcie skóry[2].
- Rzadkie (mogą występować u nie więcej niż 1 na 1000 osób): powiększenie prawej komory serca, zapalenie mięśnia sercowego, zespół objawów wynikających z zablokowania dopływu krwi do mięśnia sercowego, zatrzymanie akcji serca, choroba tętnic wieńcowych, zapalenie tkanki pokrywającej serce i płuca, skrzepy krwi, skrzepy krwi w płucach, utrata z przewodu pokarmowego niezbędnych składników odżywczych, niedrożność jelit, przetoka odbytu, zaburzenie czynności nerek, cukrzyca, drgawki, zapalenie nerwu wzrokowego, niebiesko-fioletowe plamki na skórze, nieprawidłowo wysoka czynność tarczycy, zapalenie gruczołu tarczycy, niezborność ruchów, trudności w chodzeniu, poronienie, zapalenie naczyń krwionośnych skóry, zwłóknienie skóry, udar mózgu, przemijające wystąpienie zaburzeń neurologicznych, porażenie nerwu twarzowego, otępienie, ciężka reakcja alergiczna, opóźnienie zrastania się zaokrąglonych końców kości, spowolnienie lub opóźnienie wzrostu[2].
Słownik pojęć
- Ostra białaczka limfoblastyczna (ALL) – Nowotwór białych krwinek, w którym limfocyty namnażają się zbyt szybko i żyją zbyt długo.
- Przewlekła białaczka szpikowa (PBSz) – Nowotwór białych krwinek, w którym granulocyty namnażają się w sposób niekontrolowany.
- Chromosom Philadelphia (Ph+) – Specyficzna anomalia chromosomowa związana z niektórymi typami białaczki.
- Neutropenia – Stan, w którym liczba neutrofili (rodzaj białych krwinek) we krwi jest zbyt niska.
- Niedokrwistość – Stan, w którym liczba czerwonych krwinek lub ilość hemoglobiny we krwi jest zbyt niska.
- Małopłytkowość – Stan, w którym liczba płytek krwi jest zbyt niska.
- Wysięk opłucnowy – Nagromadzenie płynu w jamie opłucnej, przestrzeni między płucami a ścianą klatki piersiowej.
- Refluks żołądkowo-przełykowy – Stan, w którym kwas i inne składniki treści żołądka cofają się do gardła.














