Jak prawidłowo dawkować lek Theospirex?

Theospirex to lek zawierający teofilinę, stosowany w leczeniu ostrych i ciężkich skurczów oskrzeli w przewlekłych chorobach dróg oddechowych, takich jak astma oskrzelowa i przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP). Prawidłowe dawkowanie tego leku jest kluczowe dla jego skuteczności i bezpieczeństwa. W artykule omówimy szczegółowo, jak i kiedy dawkować Theospirex.

Spis treści

• Zalecenia ogólne
• Dawkowanie
• Sposób podawania
• Czas trwania leczenia
• Przedawkowanie
• Słownik pojęć

Zalecenia ogólne

Theospirex można podawać dożylnie w trzech różnych formach:

• Dożylnie w powolnym wstrzyknięciu – około 6 minut na ampułkę, do odpowiednio dużej żyły^[1].
• W krótkim wlewie dożylnym – około 10 minut na ampułkę w jednym roztworze^[1].
• W dożylnym wlewie kroplowym – w 250 ml odpowiedniego roztworu infuzyjnego^[1].

Terapeutyczne stężenie teofiliny w surowicy wynosi 10 do 20 µg/ml (56 do 112 µmol/l). Teofilina w stężeniu większym niż 20 µg/ml (112 µmol/l) może działać toksycznie^[2]. Ze względu na duże różnice osobnicze w farmakokinetyce teofiliny i wąską rozpiętość terapeutyczną, lek należy dawkować indywidualnie. Należy monitorować stężenie teofiliny w surowicy, szczególnie w przypadkach, w których istnieje zwiększone ryzyko przekroczenia stężenia terapeutycznego, takich jak zmiana dawki czy zmiana rodzaju używanego preparatu^[1].

Dawkowanie

Dawkę Theospirex należy obliczać na podstawie beztłuszczowej masy ciała, ponieważ teofilina nie dystrybuuje się do tkanki tłuszczowej^[1]. Poniżej przedstawiono schemat dawkowania dla różnych grup pacjentów:

Pacjenci nieleczeni wcześniej teofiliną

• Bez wcześniejszego leczenia teofiliną: 4-5 mg/kg mc. przez 20-30 minut^[1].
• W przypadku podejrzenia lub dowodów na wcześniejsze leczenie teofiliną: 2-2,5 mg/kg mc. przez 20-30 minut^[1].

Pacjenci nieotrzymujący aktualnie innych leków zawierających teofilinę

Maksymalna dawka dobowa

W przypadku braku możliwości kontrolowania stężenia leku we krwi, nie należy przekraczać dawki dobowej, którą należy obliczać według poniższego schematu:

• Dzieci w wieku 2 do 9 lat: 24 mg/kg mc., nie więcej niż 900 mg^[1].
• Dzieci w wieku 10 do 12 lat: 20 mg/kg mc., nie więcej niż 900 mg^[1].
• Dzieci w wieku 13 do 16 lat: 18 mg/kg mc., nie więcej niż 900 mg^[1].
• Dorośli i młodzież w wieku powyżej 16 lat: 13 mg/kg mc., nie więcej niż 900 mg^[1].

Sposób podawania

Theospirex można podawać w trzech różnych formach:

• Iniekcja dożylna: Wstrzykiwać powoli, przez co najmniej 6 minut, w odpowiednio dużą żyłę^[1].
• Krótki wlew dożylny: Wprowadzać dożylnie przez 20-30 minut, w 50-100 ml odpowiedniego roztworu infuzyjnego^[1].
• Dożylny wlew kroplowy: Podawać w 250 ml odpowiedniego roztworu infuzyjnego. Czas trwania infuzji można określić wg powyższego schematu dawkowania, ale można go zmodyfikować wg indywidualnych potrzeb^[1].

Po przeprowadzeniu iniekcji lub infuzji, pacjent powinien przez krótki czas pozostawać w spoczynku, pod nadzorem^[1].

Czas trwania leczenia

Czas trwania leczenia zależy od rodzaju, stopnia nasilenia i przebiegu choroby i jest określany przez lekarza prowadzącego^[1].

Przedawkowanie

Objawy przedawkowania teofiliny mogą wystąpić, jeśli jej stężenie w surowicy krwi jest większe niż 20 µg/ml i ulegają nasileniu w przypadku większych stężeń^[1]. Zazwyczaj najpierw występuje tachykardia, później objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, wymioty z domieszką krwi, bóle żołądka, biegunka), pobudzenie ośrodkowego układu nerwowego (niepokój, bóle głowy, bezsenność, zawroty głowy), nadmierne pragnienie, szumy w uszach, kołatanie serca i zaburzenia rytmu serca. Może wystąpić nadmierne pocenie się i drżenie mięśni^[1].

W przypadku znacznego przedawkowania (stężenie teofiliny w osoczu jest większe niż 25 µg/ml) mogą wystąpić drgawki, niewydolność krążenia, hipertermia (wzrost temperatury ciała), ciężkie zaburzenia rytmu serca, w tym komorowe zaburzenia rytmu serca, a nawet zatrzymanie krążenia i zgon^[1]. U pacjentów ze zwiększoną wrażliwością na teofilinę, ciężkie objawy przedawkowania mogą wystąpić nawet, gdy stężenie teofiliny w osoczu jest mniejsze niż 20 µg/ml^[1].

Słownik pojęć

• Teofilina – substancja czynna leku Theospirex, stosowana w leczeniu ostrych i ciężkich skurczów oskrzeli.
• Astma oskrzelowa – przewlekła choroba dróg oddechowych charakteryzująca się nawracającymi epizodami duszności, kaszlu i świszczącego oddechu.
• Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) – przewlekła choroba płuc, która powoduje trudności w oddychaniu z powodu zwężenia dróg oddechowych.
• Tachykardia – przyspieszenie czynności serca powyżej normy.
• Hipertermia – wzrost temperatury ciała powyżej normy.
• Iniekcja dożylna – podanie leku bezpośrednio do żyły.
• Wlew dożylny – podanie leku w postaci kroplówki do żyły.

Materiały źródłowe

• [1]: Charakterystyka produktu leczniczego
• [2]: Ulotka leku