Reklama

Dawkowanie teryparatydu – ogólne zasady

Teryparatyd (Teriparatidum) to substancja czynna stosowana głównie w leczeniu osteoporozy u dorosłych kobiet po menopauzie oraz u mężczyzn z podwyższonym ryzykiem złamań, a także w przypadkach osteoporozy spowodowanej długotrwałym przyjmowaniem glikokortykosteroidów1234567. Dostępny jest w postaci roztworu do wstrzykiwań podskórnych, najczęściej podawanych w udo lub brzuch891011121314. Teryparatyd jest także stosowany jako terapia zastępcza u dorosłych z przewlekłą niedoczynnością przytarczyc (np. palopegteryparatyd, Yorvipath), gdzie dawkowanie jest ściśle indywidualizowane151617.

Standardowa dawka dla dorosłych

  • Zalecana dawka teryparatydu wynosi 20 mikrogramów raz na dobę891011121314.
  • Podaje się ją podskórnie, codziennie o tej samej porze, najczęściej w udo lub brzuch891011121314.
  • Maksymalny czas leczenia teryparatydem to 24 miesiące – tego okresu nie należy powtarzać przez całe życie891011121314.
  • Jeśli w diecie brakuje wapnia i witaminy D, należy je uzupełniać w trakcie terapii891011121314.

Dawkowanie teryparatydu w przewlekłej niedoczynności przytarczyc (Yorvipath – palopegteryparatyd)

  • Leczenie zawsze rozpoczyna i monitoruje lekarz doświadczony w tej dziedzinie181920.
  • Dawka początkowa to 18 mikrogramów raz na dobę, z możliwością zwiększania lub zmniejszania o 3 mikrogramy w zależności od poziomu wapnia we krwi212223.
  • Zakres dawki to od 6 do 60 mikrogramów na dobę, a dawkowanie ustala się indywidualnie, regularnie kontrolując poziom wapnia212223.
  • Przy dawkach powyżej 30 mikrogramów dziennie lek podaje się w dwóch wstrzyknięciach w różne miejsca242526.
Ważne dla bezpieczeństwa:

  • Nie wolno przekraczać 24 miesięcy leczenia teryparatydem w całym życiu pacjenta.
  • Nie zaleca się stosowania teryparatydu u dzieci, młodzieży oraz młodych dorosłych przed zakończeniem rozwoju kości długich.
  • U osób z ciężką niewydolnością nerek lek jest przeciwwskazany.
  • Kobiety w ciąży oraz karmiące piersią nie powinny przyjmować teryparatydu.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

  • Nie zaleca się stosowania teryparatydu u osób poniżej 18. roku życia oraz u młodych dorosłych przed zakończeniem rozwoju kości27282930313233242526.

Osoby starsze

  • Nie jest konieczna modyfikacja dawki ze względu na wiek – osoby starsze przyjmują dawkę jak dorośli27282930121314343536.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

  • Nie wolno stosować teryparatydu u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek891011121314.
  • W umiarkowanych zaburzeniach nerek lek stosuje się ostrożnie, a przy łagodnych zaburzeniach nie są wymagane szczególne środki ostrożności891011121314.
  • W przypadku Yorvipath nie jest wymagane dostosowanie dawki przy eGFR ≥ 30 ml/min, ale u osób z eGFR < 45 ml/min zaleca się częstsze kontrole poziomu wapnia343536.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

  • Nie ma danych dotyczących stosowania teryparatydu u osób z zaburzeniami czynności wątroby – zaleca się ostrożność27282930313233343536.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

  • Teryparatyd jest przeciwwskazany w ciąży i w okresie karmienia piersią37383940414243.
O czym pamiętać podczas terapii teryparatydem?

  • W trakcie leczenia nie jest wymagane rutynowe monitorowanie poziomu wapnia, ale w niektórych sytuacjach lekarz może zalecić takie badania.
  • Lek może powodować niewielkie i przejściowe zwiększenie poziomu wapnia we krwi, zwłaszcza po kilku pierwszych dawkach.
  • W przypadku wystąpienia objawów takich jak nudności, osłabienie, zawroty głowy lub nietypowe zmęczenie należy poinformować lekarza.
  • W razie pominięcia dawki teryparatydu należy ją przyjąć możliwie szybko, ale nie dublować dawek.

Dawkowanie w zależności od wskazania

Dawkowanie teryparatydu w leczeniu osteoporozy jest takie samo bez względu na to, czy choroba wynika z menopauzy, z niedoboru hormonów u mężczyzn, czy z długotrwałego stosowania glikokortykosteroidów – zalecana dawka to zawsze 20 mikrogramów na dobę przez maksymalnie 24 miesiące891011121314.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

  • Nie należy przekraczać 20 mikrogramów teryparatydu na dobę w leczeniu osteoporozy891011121314.
  • W przypadku terapii niedoczynności przytarczyc dawka jest ustalana indywidualnie, ale nie powinna przekraczać 60 mikrogramów na dobę212223.
  • Przedawkowanie może prowadzić do podwyższonego poziomu wapnia we krwi, nudności, osłabienia, niedociśnienia i innych objawów – w takich sytuacjach konieczna jest obserwacja i leczenie objawowe44454647484950515253.

Podsumowanie: teryparatyd – schematy dawkowania w praktyce

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli z osteoporozą 20 mikrogramów podskórnie raz dziennie przez maksymalnie 24 miesiące
Dzieci i młodzież Nie zaleca się stosowania
Osoby starsze Dawka jak u dorosłych
Pacjenci z umiarkowaną niewydolnością nerek Stosować ostrożnie, bez zmiany dawki
Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek Przeciwwskazane
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby Zaleca się ostrożność, brak danych o konieczności zmiany dawki
Kobiety w ciąży i karmiące Przeciwwskazane
Dorośli z niedoczynnością przytarczyc (Yorvipath) Indywidualnie, początkowo 18 mikrogramów na dobę, potem modyfikacja co 3 mikrogramy (zakres 6–60 mikrogramów na dobę)

Pytania i odpowiedzi

Jaka jest standardowa dawka teryparatydu dla dorosłych?

Standardowa dawka to 20 mikrogramów podskórnie raz dziennie przez maksymalnie 24 miesiące.8910

Czy teryparatyd można stosować u dzieci?

Nie, teryparatyd jest przeciwwskazany u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat.2728

Jak długo można stosować teryparatyd?

Terapia nie powinna przekraczać 24 miesięcy w ciągu całego życia pacjenta.89

Czy trzeba zmieniać dawkę u osób starszych?

Nie, u osób starszych stosuje się taką samą dawkę jak u dorosłych.2728

Jakie są przeciwwskazania do stosowania teryparatydu?

Przeciwwskazania to m.in. ciąża, karmienie piersią, ciężka niewydolność nerek, metaboliczne choroby kości oraz wiek poniżej 18 lat.3738

Reklama
Reklama