Reklama

Jak dawkować losartan – podstawowe informacje

Losartan dostępny jest głównie w postaci tabletek, przeznaczonych do stosowania doustnego. Najczęściej występuje jako losartan potasowy w dawkach 12,5 mg, 25 mg, 50 mg oraz 100 mg. Występuje również w połączeniach z innymi lekami, np. z hydrochlorotiazydem, co wpływa na schemat dawkowania12.

Standardowo losartan stosuje się raz dziennie, niezależnie od posiłków – tabletkę należy połknąć i popić wodą34. Maksymalne działanie przeciwnadciśnieniowe uzyskuje się po 3–6 tygodniach regularnego przyjmowania3.

Dawkowanie u dorosłych

  • Nadciśnienie tętnicze: zazwyczaj dawka początkowa i podtrzymująca to 50 mg raz na dobę356. U niektórych pacjentów konieczne może być zwiększenie dawki do 100 mg raz na dobę, zwłaszcza jeśli ciśnienie nie jest wystarczająco kontrolowane3.
  • Nadciśnienie tętnicze i cukrzyca typu 2 z białkomoczem: początkowo 50 mg raz na dobę, a po miesiącu – w razie potrzeby – można zwiększyć do 100 mg raz na dobę36.
  • Niewydolność serca: leczenie rozpoczyna się od 12,5 mg raz na dobę, a następnie co tydzień zwiększa się dawkę (12,5 mg, 25 mg, 50 mg, 100 mg), aż do maksymalnie 150 mg na dobę, jeśli pacjent dobrze toleruje lek7.
  • Zmniejszenie ryzyka udaru mózgu (nadciśnienie i przerost lewej komory serca): początkowo 50 mg raz na dobę, w razie potrzeby można dodać hydrochlorotiazyd lub zwiększyć dawkę losartanu do 100 mg raz na dobę7.
Ważne: W przypadku pacjentów ze zmniejszoną objętością krwi (np. po dużych dawkach leków moczopędnych) zaleca się rozpoczęcie leczenia od niższej dawki – 25 mg raz na dobę. U osób powyżej 75. roku życia również można rozważyć taką dawkę początkową, choć zazwyczaj nie wymaga się późniejszej modyfikacji dawkowania, jeśli lek jest dobrze tolerowany. Zawsze należy dostosować dawkę indywidualnie, szczególnie przy innych chorobach współistniejących89.

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

Losartan jest stosowany u dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 18 lat, jednak dawkowanie zależy od masy ciała i możliwości połykania tabletek1011:

  • Masa ciała > 20 kg do < 50 kg: zwykle 25 mg raz na dobę. W wyjątkowych przypadkach dawkę można zwiększyć maksymalnie do 50 mg raz na dobę.
  • Masa ciała > 50 kg: zazwyczaj 50 mg raz na dobę. W wyjątkowych sytuacjach dawkę można zwiększyć maksymalnie do 100 mg raz na dobę.
  • Nie przeprowadzono badań dla dawek przekraczających 1,4 mg/kg masy ciała lub ponad 100 mg na dobę.
  • Nie zaleca się stosowania losartanu u dzieci poniżej 6. roku życia, u dzieci z ciężką niewydolnością nerek (GFR < 30 ml/min/1,73 m²) ani u dzieci z zaburzeniami czynności wątroby12.

Dawkowanie u pacjentów w podeszłym wieku

  • Dla większości osób starszych nie jest konieczna modyfikacja dawki. Jednak u pacjentów powyżej 75 lat zaleca się rozważyć rozpoczęcie leczenia od 25 mg na dobę1213.

Losartan w połączeniu z innymi substancjami czynnymi

Losartan często łączy się z hydrochlorotiazydem, co pozwala uzyskać silniejszy efekt obniżenia ciśnienia krwi. Preparaty złożone zawierają najczęściej 50 mg losartanu i 12,5 mg hydrochlorotiazydu lub 100 mg losartanu i 25 mg hydrochlorotiazydu w jednej tabletce214.

  • W leczeniu nadciśnienia, jeśli sama monoterapia losartanem nie przynosi efektu, można przejść na preparat złożony.
  • Zwykle stosuje się jedną tabletkę 50 mg/12,5 mg raz na dobę. Jeśli efekt jest niewystarczający, dawkę można zwiększyć do 100 mg/25 mg raz na dobę415.
  • Nie zaleca się stosowania preparatów złożonych u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat16.

Zmiany dawkowania w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

  • Nie ma konieczności zmiany dawki początkowej u pacjentów z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek lub poddawanych dializom8.
  • Przeciwwskazane jest stosowanie preparatów złożonych losartan/hydrochlorotiazyd u osób z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny < 30 ml/min)17.
  • U dzieci z GFR < 30 ml/min/1,73 m² losartan nie jest zalecany12.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

  • U osób z zaburzeniami czynności wątroby należy rozważyć stosowanie mniejszych dawek losartanu. Brak jest jednak danych dotyczących bezpieczeństwa u osób z ciężkimi zaburzeniami wątroby – w tej grupie losartan jest przeciwwskazany10.
  • Nie zaleca się stosowania losartanu u dzieci z zaburzeniami czynności wątroby12.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

  • Losartan jest przeciwwskazany w drugim i trzecim trymestrze ciąży18.
  • Nie zaleca się stosowania losartanu w okresie karmienia piersią ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa18.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

  • Losartan w monoterapii: u dorosłych nie należy przekraczać 150 mg na dobę (w leczeniu niewydolności serca), a w większości przypadków 100 mg na dobę jest maksymalną dawką stosowaną w nadciśnieniu7.
  • Losartan w połączeniu z hydrochlorotiazydem: maksymalna dawka to 100 mg losartanu i 25 mg hydrochlorotiazydu na dobę17.
  • Przedawkowanie może prowadzić do zbyt dużego obniżenia ciśnienia krwi (niedociśnienia) i przyspieszenia tętna (tachykardii). W razie wystąpienia objawów przedawkowania konieczna jest szybka pomoc medyczna19.
Wskazówka:

  • Nie wolno samodzielnie zmieniać dawki losartanu bez konsultacji ze specjalistą, zwłaszcza jeśli występują choroby nerek, wątroby lub inne schorzenia przewlekłe.
  • U dzieci i młodzieży zawsze należy dokładnie dostosować dawkę do masy ciała i wieku, unikając przekroczenia 1,4 mg/kg masy ciała lub 100 mg na dobę.
  • W przypadku stosowania losartanu z innymi lekami (np. hydrochlorotiazydem), zawsze należy przestrzegać maksymalnych dawek skojarzenia.
  • W razie wystąpienia objawów przedawkowania, takich jak znaczne osłabienie, zawroty głowy, przyspieszone tętno, należy natychmiast zgłosić się do lekarza.

Podsumowanie – dawkowanie losartanu w różnych grupach pacjentów

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli 50 mg raz na dobę, w razie potrzeby do 100 mg na dobę; w niewydolności serca dawka początkowa 12,5 mg, stopniowo zwiększana do 150 mg na dobę36
Dzieci 6–18 lat, masa ciała > 20 kg do < 50 kg 25 mg raz na dobę, w wyjątkowych przypadkach do 50 mg na dobę10
Dzieci 6–18 lat, masa ciała > 50 kg 50 mg raz na dobę, w wyjątkowych przypadkach do 100 mg na dobę10
Osoby starsze (>75 lat) Można rozważyć rozpoczęcie od 25 mg raz na dobę; zwykle nie wymaga się modyfikacji dalszego dawkowania12
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek Zwykle brak konieczności modyfikacji dawki, ale preparaty złożone przeciwwskazane w ciężkiej niewydolności (GFR < 30 ml/min/1,73 m²)17
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby Rozważyć mniejsze dawki; przeciwwskazane w ciężkich zaburzeniach wątroby10
Kobiety w ciąży/karmiące piersią Przeciwwskazane18

Pytania i odpowiedzi

Jaka jest standardowa dawka losartanu dla dorosłych?

Standardowa dawka to 50 mg raz na dobę. W razie potrzeby można zwiększyć do 100 mg raz na dobę.3

Czy losartan można stosować u dzieci?

Tak, u dzieci powyżej 6 lat. Dawkę dostosowuje się do masy ciała: 25–50 mg dla dzieci 20–50 kg, 50–100 mg dla dzieci powyżej 50 kg.10

Czy konieczna jest modyfikacja dawki losartanu u osób starszych?

U osób powyżej 75 lat można rozważyć rozpoczęcie od 25 mg, ale zwykle nie ma potrzeby dalszej modyfikacji.12

Jak dawkować losartan u pacjentów z niewydolnością nerek?

Nie ma konieczności modyfikacji dawki początkowej, ale preparaty złożone są przeciwwskazane w ciężkiej niewydolności nerek.18

Czy można stosować losartan w ciąży?

Nie, losartan jest przeciwwskazany w drugim i trzecim trymestrze ciąży.21

Reklama
Reklama