Reklama

Loratadyna, cetyryzyna i desloratadyna to leki przeciwhistaminowe, stosowane w leczeniu alergii. Różnią się wskazaniami, bezpieczeństwem u dzieci i kobiet w ciąży oraz profilem działań niepożądanych.

Podobieństwa i różnice – jakie substancje porównujemy?

W tym opracowaniu porównujemy loratadynę, cetyryzynę oraz desloratadynę. Wszystkie te substancje należą do tzw. leków przeciwhistaminowych drugiej generacji. Oznacza to, że blokują działanie histaminy – substancji wywołującej objawy alergii, takie jak kichanie, katar, świąd czy wysypka123. Wspólną cechą tych leków jest również to, że stosowane są doustnie w postaci tabletek, syropów lub kropli i mają nowoczesny profil bezpieczeństwa – nie powodują znacznej senności i nie wpływają istotnie na sprawność psychofizyczną większości osób123. Wszystkie mogą być także dostępne w połączeniu z substancjami zmniejszającymi przekrwienie błony śluzowej nosa, jak pseudoefedryna456.

Wskazania do stosowania – kiedy sięgamy po loratadynę, cetyryzynę lub desloratadynę?

Wszystkie trzy substancje są wykorzystywane w leczeniu objawów alergii – zarówno sezonowych (np. pylenie roślin), jak i całorocznych (np. uczulenie na kurz czy sierść zwierząt). Najczęstsze wskazania to:

  • alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa (katar sienny, całoroczny katar alergiczny)789
  • przewlekła pokrzywka idiopatyczna (przewlekła wysypka, świąd skóry)789

Desloratadyna i loratadyna są często stosowane u dorosłych i dzieci w łagodzeniu objawów alergii związanych z katarem, łzawieniem oczu, świądem i pokrzywką79. Cetyryzyna dodatkowo bywa wykorzystywana w leczeniu alergicznego zapalenia spojówek8. Wszystkie leki można stosować zarówno doraźnie, jak i przewlekle, w zależności od nasilenia i przewlekłości objawów1011.

Różnice dotyczą wieku pacjentów:

  • Loratadyna: syrop można podawać dzieciom od 2. roku życia, tabletki najczęściej od 6. lub 12. roku życia, zależnie od masy ciała1012.
  • Cetyryzyna: syrop i krople można stosować już u dzieci od 2. roku życia, a tabletki od 6. roku życia13.
  • Desloratadyna: roztwory doustne dostępne są już dla dzieci od 1. roku życia, natomiast tabletki od 12. roku życia1411.
Ważne: Wybierając lek przeciwhistaminowy, zwróć uwagę na wiek dziecka, inne choroby przewlekłe oraz ewentualne przyjmowanie innych leków. Różne substancje mogą mieć odmienne zalecenia dotyczące dawkowania u dzieci, osób z chorobami wątroby lub nerek i kobiet w ciąży101311.

Mechanizm działania i farmakokinetyka – jak działają i czym się różnią?

Wszystkie trzy substancje – loratadyna, cetyryzyna i desloratadyna – blokują działanie histaminy, substancji odpowiedzialnej za objawy alergii. Różnią się jednak w kilku aspektach:

  • Loratadyna jest prekursorem desloratadyny – w organizmie przekształca się do aktywnej desloratadyny, która odpowiada za główne działanie przeciwalergiczne153.
  • Cetyryzyna działa bezpośrednio jako silny antagonista receptorów H1, nie wymaga przekształcenia w organizmie2.
  • Desloratadyna to czynny metabolit loratadyny – szybciej osiąga działanie i ma dłuższy czas działania, co pozwala na podawanie raz dziennie3.

Pod względem farmakokinetyki:

  • Loratadyna i desloratadyna wiążą się z białkami osocza w dużym stopniu, cetyryzyna nieco mniej, ale także w dużej części151617.
  • Desloratadyna ma najdłuższy czas działania (ok. 27 godzin), loratadyna ok. 8–24 godziny, cetyryzyna ok. 10 godzin151617.
  • Cetyryzyna i desloratadyna są wydalane głównie przez nerki, loratadyna przez wątrobę i nerki151617.

Przeciwwskazania i środki ostrożności – co łączy, a co różni te leki?

Wszystkie leki są przeciwwskazane u osób uczulonych na daną substancję lub składniki pomocnicze preparatu181920. Jednak w szczegółach różnią się:

  • Loratadyna – należy zachować ostrożność u osób z ciężką niewydolnością wątroby (konieczna jest zmiana dawkowania)1021.
  • Cetyryzyna – przeciwwskazana przy ciężkiej niewydolności nerek, a u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek konieczna jest redukcja dawki1319.
  • Desloratadyna – zaleca się ostrożność przy ciężkich zaburzeniach czynności nerek; w przypadku tabletek i roztworów doustnych nie ma konieczności zmiany dawki u osób z zaburzeniami wątroby, ale warto monitorować reakcję organizmu22.

Wspólną cechą jest także konieczność przerwania stosowania leku na kilka dni przed planowanymi testami alergicznymi, ponieważ leki te mogą fałszować wyniki badań212322.

Bezpieczeństwo u szczególnych grup pacjentów

Dzieci: Cetyryzyna i desloratadyna mają postaci leków przeznaczone dla najmłodszych dzieci (od 1. lub 2. roku życia), loratadyna – syrop od 2. roku życia, tabletki od 6. lub 12. roku życia (zależnie od masy ciała)101413.

Kobiety w ciąży: Zarówno loratadyna, cetyryzyna, jak i desloratadyna nie są zalecane do rutynowego stosowania w ciąży, choć dostępne dane nie wskazują na zwiększone ryzyko wad rozwojowych – jednak zawsze decyzję o stosowaniu powinien podjąć lekarz242526.

Karmienie piersią: Wszystkie trzy substancje przenikają do mleka matki i nie zaleca się ich stosowania podczas karmienia piersią242526.

Prowadzenie pojazdów: Ryzyko senności jest bardzo niskie, jednak sporadycznie może się pojawić – należy obserwować swoją reakcję na lek272829.

Choroby nerek i wątroby:

  • Cetyryzyna: konieczna redukcja dawki w umiarkowanych i ciężkich zaburzeniach czynności nerek13.
  • Loratadyna: konieczna zmiana dawkowania przy ciężkiej niewydolności wątroby10.
  • Desloratadyna: ostrożność przy ciężkiej niewydolności nerek22.
Warto wiedzieć:

  • Loratadyna i desloratadyna są często wybierane przez osoby, które obawiają się senności. Cetyryzyna także rzadko ją powoduje, ale u niektórych osób może wystąpić częściej niż po loratadynie lub desloratadynie272829.
  • U dzieci i osób starszych wybór substancji powinien być zawsze dostosowany do wieku i innych chorób.
  • Wszystkie trzy substancje mogą być stosowane przewlekle, jeśli istnieją wskazania medyczne.

Loratadyna, cetyryzyna i desloratadyna – porównanie najważniejszych cech

Substancja czynna Najważniejsze wskazania Stosowanie u dzieci Stosowanie w ciąży Stosowanie u kierowców
Loratadyna Alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, przewlekła pokrzywka idiopatyczna Syrop od 2 lat, tabletki od 6 lub 12 lat (zależnie od masy ciała) Nie zaleca się rutynowo, ale brak danych o szkodliwości Bardzo rzadko senność
Cetyryzyna Alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, pokrzywka, alergiczne zapalenie spojówek Syrop i krople od 2 lat, tabletki od 6 lat Nie zaleca się rutynowo, ale brak danych o szkodliwości Sporadycznie senność
Desloratadyna Alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, przewlekła pokrzywka idiopatyczna Roztwór od 1 roku życia, tabletki od 12 lat Nie zaleca się rutynowo, ale brak danych o szkodliwości Bardzo rzadko senność

Loratadyna, cetyryzyna czy desloratadyna – który lek wybrać?

Loratadyna, cetyryzyna i desloratadyna to leki o bardzo podobnym działaniu, szeroko stosowane w leczeniu objawów alergii. Różnią się jednak profilem bezpieczeństwa w szczególnych grupach pacjentów, wiekiem, od którego można je stosować, oraz ryzykiem senności. Dzięki różnym postaciom farmaceutycznym (tabletki, syropy, krople, roztwory) można je łatwo dopasować do wieku i potrzeb pacjenta. Przy wyborze najlepszego leku warto uwzględnić indywidualne potrzeby, choroby współistniejące oraz wiek osoby przyjmującej lek101311. W razie wątpliwości warto skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.

Pytania i odpowiedzi

Który lek jest lepszy: loratadyna, cetyryzyna czy desloratadyna?

Wszystkie są skuteczne w leczeniu alergii. Wybór zależy od wieku pacjenta, chorób towarzyszących i indywidualnej tolerancji123.

Czy te leki powodują senność?

Rzadko. Loratadyna i desloratadyna praktycznie nie wywołują senności. Cetyryzyna może powodować ją u niektórych osób456.

Od jakiego wieku można stosować loratadynę, cetyryzynę i desloratadynę?

Loratadyna – syrop od 2 lat, cetyryzyna – syrop od 2 lat, desloratadyna – roztwór od 1 roku życia. Tabletki mają wyższe ograniczenia wiekowe789.

Czy można stosować te leki w ciąży?

Nie zaleca się rutynowo. Brak jest danych o szkodliwości, ale o zastosowaniu powinien zdecydować lekarz101112.

Reklama
Reklama