Bezpieczeństwo stosowania darunawiru w ciąży
Kobiety w ciąży powinny zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu jakichkolwiek leków, w tym darunawiru. W tym okresie każda decyzja dotycząca leczenia powinna być dokładnie omówiona z lekarzem, ponieważ substancje czynne mogą przenikać przez łożysko i oddziaływać na rozwijający się płód12345678910.
Aktualnie nie ma wystarczających, dobrze kontrolowanych badań z udziałem kobiet w ciąży przyjmujących darunawir, zarówno samodzielnie, jak i w połączeniu z innymi substancjami wzmacniającymi, takimi jak rytonawir lub kobicystat12345678910. Dostępne są natomiast wyniki badań na zwierzętach, które nie wykazały bezpośredniego szkodliwego wpływu na przebieg ciąży, rozwój zarodka czy płodu oraz na poród i rozwój pourodzeniowy12345678910.
W przypadku stosowania darunawiru w połączeniu z rytonawirem w małej dawce, lek można rozważyć u kobiet w ciąży tylko wtedy, gdy potencjalne korzyści dla matki przewyższają możliwe ryzyko dla dziecka345678910. Natomiast darunawiru w połączeniu z kobicystatem nie powinno się rozpoczynać w trakcie ciąży, a u kobiet, które zaszły w ciążę podczas leczenia tym schematem, zaleca się zmianę terapii na inną111121314. Powodem jest zbyt niska ekspozycja na darunawir w czasie ciąży, co może prowadzić do nieskuteczności leczenia i zwiększa ryzyko przeniesienia zakażenia HIV na dziecko111121314.
Badania kliniczne przeprowadzone u kobiet w ciąży leczonych darunawirem z rytonawirem (w dawkach 600 mg + 100 mg dwa razy na dobę lub 800 mg + 100 mg raz na dobę) nie wykazały nowych istotnych zagrożeń dla matki ani dziecka w porównaniu z wcześniej znanymi informacjami o bezpieczeństwie tych leków. U kobiet, które kontynuowały leczenie do porodu, nie odnotowano przypadków przeniesienia HIV na dziecko15161718192021.
Wpływ darunawiru na płód
- Brak dowodów na bezpośrednie szkodliwe działanie na rozwój zarodka i płodu w badaniach na zwierzętach1345678910.
- W badaniach klinicznych z udziałem kobiet w ciąży nie wykazano nowych zagrożeń dla matki ani dziecka15161718192021.
- Nie stwierdzono przypadków przeniesienia HIV z matki na dziecko u kobiet kontynuujących terapię do porodu15161718192021.
Stosowanie darunawiru podczas karmienia piersią
Nie wiadomo, czy darunawir przenika do mleka kobiecego, ponieważ nie przeprowadzono odpowiednich badań u ludzi22112312242513262714. Jednak badania na szczurach wykazały, że darunawir przenika do mleka i w dużych dawkach może być toksyczny dla potomstwa22112312242513262714.
Z tego powodu, a także z uwagi na ryzyko przeniesienia zakażenia HIV na dziecko oraz możliwość wystąpienia działań niepożądanych u niemowląt, kobiety przyjmujące darunawir nie powinny karmić piersią22112312242513262714. Zalecenie to dotyczy wszystkich postaci leku, zarówno stosowanych samodzielnie, jak i w połączeniu z rytonawirem czy kobicystatem.
Wpływ darunawiru na płodność
Nie ma dostępnych danych dotyczących wpływu darunawiru na płodność u ludzi22282329242530262731. Badania na zwierzętach wykazały, że darunawir nie ma wpływu na rozród, płodność ani na krycie22282329242530262731.
Podsumowanie: Darunawir w ciąży i podczas karmienia piersią – zalecenia i środki ostrożności
Bezpieczeństwo stosowania darunawiru w ciąży i w okresie karmienia piersią zależy od postaci leku i substancji towarzyszących. Darunawir w skojarzeniu z rytonawirem może być stosowany u kobiet w ciąży tylko w uzasadnionych przypadkach, jeśli korzyści przewyższają ryzyko. Stosowanie darunawiru z kobicystatem w ciąży nie jest zalecane, a w razie zajścia w ciążę podczas takiej terapii należy rozważyć zmianę leczenia. Kobiety przyjmujące darunawir nie powinny karmić piersią z powodu ryzyka przeniesienia HIV oraz potencjalnych działań niepożądanych u dziecka. Brak jest dowodów na negatywny wpływ darunawiru na płodność.
| Okres | Możliwość stosowania | Uwagi |
|---|---|---|
| Ciąża (darunawir + rytonawir) | Tak, w uzasadnionych przypadkach | Stosować tylko, gdy korzyści przewyższają ryzyko |
| Ciąża (darunawir + kobicystat) | Nie | Nie rozpoczynać terapii, w razie zajścia w ciążę rozważyć zmianę leczenia |
| Karmienie piersią | Nie | Ryzyko przeniesienia HIV i działań niepożądanych u dziecka |
| Płodność | Brak danych o negatywnym wpływie | Brak dowodów na zaburzenia płodności u ludzi i zwierząt |













