aleric

Aleric deslo USP

floradix

Floradix Żelazo i witaminy

nisita

Nisita

Biotilac Biotic

hascovir

Hascovir Control Max

kerabione

Kerabione

raphaholin C

Raphacholin C

ecomer

Ecomer Odporność + witamina E

chitosan

Olimp Chitosan+chrom

Czy nasza dieta wpływa na rozwój nowotworu?

SPIS TREŚCI

Czy nasza dieta może zmniejszyć ryzyko zachorowania na nowotwór?

Od wielu lat obserwuje się stały wzrost zachorowalności na nowotwory. Według aktualnych prognoz do 2030 roku zachorowalność na nowotwory ogółem może wzrosnąć aż o ponad 55%. Coraz częściej chorują również osoby młode, tj. przed 50. rokiem życia. Czy możemy zrobić coś, by zapobiec czarnym scenariuszom? Czy za pomocą diety możemy sprawić, że na pewno nie zachorujemy?
Dieta a nowotwór (fot. Canva).

Nie istnieje dieta cud, która zagwarantuje nam ochronę przed nowotworem, jednak na podstawie wieloletnich badań i obserwacji dziś już wiemy, jakie produkty w naszej diecie mogą zmniejszać, a jakie zmniejszać ryzyko zachorowania na niektóre rodzaje nowotworów. Szacuje się, że ponad połowy zachorowań moglibyśmy uniknąć wprowadzając modyfikacje w naszym stylu życia, w tym właśnie w diecie, odpowiednio wcześnie. 

Co jemy, a nie powinniśmy?

Zachodni model odżywiania niestety już na stałe wpisał się w naszą codzienność, co obserwuje się zwłaszcza w młodszych pokoleniach. Jemy w biegu, nie mamy czasu na gotowanie w domu, a przez to coraz częściej sięgamy po żywność wysoko przetworzoną, która jest nie tylko niezwykle kaloryczna, ale przede wszystkim obfitująca w tłuszcze nasycone, sól, cukry proste i konserwanty. Spożywamy również duże ilości przetworzonego mięsa, które już 8 lat temu zostało zaklasyfikowane przez Światową Organizację Zdrowia do grupy 1 (tej samej, w której znajdują się azbest i tytoń), co oznacza, że zebrano wystarczające dowody, aby stwierdzić, że jest ono jednym z najbardziej rakotwórczych czynników. 

Roślinna ochrona 

Jednocześnie zbyt rzadko sięgamy po warzywa, owoce, orzechy, produkty pełnoziarniste czy nasiona roślin strączkowych. Podczas gdy liczne badania wykazały, że to właśnie one powinny stanowić podstawę naszej diety, i to właśnie osoby, które opierają swoją dietę na nisko przetworzonych produktach roślinnych mają zdecydowanie niższe ryzyko zachorowania na nowotwór w porównaniu z osobami, u których w diecie dominują produkty pochodzenia zwierzęcego. 

Jak powinien wyglądać nasz codzienny jadłospis, aby wpisywał się w profilaktykę raka? 

Zaleca się, aby spożywać ok. 5 porcji niskoskrobiowych warzyw i owoców, z czego ok. ¾ powinny stanowić warzywa, resztę owoce. Co to znaczy 5 porcji? Najwygodniej za porcję przyjąć garść. Jeśli chodzi o gramaturę zaś to dziennie w naszym menu powinno się znaleźć ok. 500-600g „zieleniny”, z czego najlepiej, aby minimum połowa była spożywana w postaci surowej. Warto sięgać po warzywa i owoce z różnych grup kolorystycznych – zielone, żółte, pomarańczowe, czerwone, fioletowe, białe – ponieważ każdy kolor cechują inne prozdrowotne składniki odżywcze. 

Oczyszczone, rafinowe produkty zbożowe powinno się zamienić na produkty z pełnego ziarna – pieczywo razowe, gruboziarniste kasze, ryż brązowy, makaron żytni, płatki owsiane. Podstawowe źródło białka w diecie powinny stanowić zaś nasiona roślin strączkowych, takie jak fasola, groch, soczewica, ciecierzyca czy soja (tofu, tempeh, natto). Uprzedzając argument o niepełnowartościowym białku – odpowiednio zaplanowana, zbilansowana i urozmaicona dieta oparta o produkty roślinne jest w stanie dostarczyć nam wszystkie niezbędne aminokwasy. Mówiąc o białku nie można nie wspomnieć o popularnej ostatnimi laty komosie ryżowej, która charakteryzuje się doskonałym profilem aminokwasowym, dzięki czemu sama w sobie stanowi świetne źródło pełnowartościowego białka pochodzenia roślinnego. 

Obawy, które w tym miejscu warto również rozwiać dotyczą soi. Niestety wokół tej rośliny narosło bardzo wiele mitów, a prawda jest taka, że powinnyśmy ją traktować nie jako wroga, lecz jako sprzymierzeńca – zwłaszcza właśnie w kontekście profilaktyki nowotworów! Mowa tu przede wszystkim o raku piersi i raku prostaty – badania wykazały, że osoby u których spożycie produktów sojowych było na najwyższych poziomie, charakteryzowały się niższym ryzykiem zachorowania na ww nowotwory (mowa tu przede wszystkim o obywatelach krajów azjatyckich, u których w diecie soja jest jednym z podstawowych produktów). 

A jeśli tłuszcz, to jaki? 

Przede wszystkim NNKT, czyli nienasycone kwasy tłuszczowe, które chronią nas dodatkowo przed rozwojem chorób sercowo-naczyniowych. Warto więc postawić na oliwę, olej lniany, olej z pestek dyni czy dobrej jakości olej rzepakowy. Plus oczywiście orzechy i nasiona, które o wiele zdrowiej chrupać jako przekąskę zamiast chipsów czy krakersów. 

Co z nabiałem?  

Produkty mleczne są niekwestionowanym źródłem wapnia w diecie, jednak nie jedynym. Wśród produktów roślinnych duże ilości tego składnika zawierają m.in. pomarańcze, suszone figi, tofu, migdały, sezam, mak, warzywa kapustne czy biała fasola. Będą stanowić one znacznie zdrowszą alternatywę dla pełnotłustego nabiału, którego wysokie spożycie skorelowano z wyższym ryzykiem m.in. raka piersi i raka prostaty. 

Gdzie szukać pomocy?

Choroba nowotworowa jest chorobą cywilizacyjną, która dotyczy bardzo dużego grona osób. Z tego też powodu istnieje wiele organizacji pacjenckich, pomagającym pacjentom onkologicznym. Jedną z nich jest Fundacja Rakiety.

Logo Fundacja Rakiety

Fundacja Rakiety wspiera osoby chore onkologicznie i ich bliskich od 2012 roku. Pomaga pozyskiwać środki na leczenie i rehabilitację nie pobierając przy tym żadnych prowizji. Zapewnia także wsparcie specjalistów: psychoonkologów, psychiatrów, dietetyka, lekarza medycyny paliatywnej i leczenia bólu, pielęgniarki oraz seksuologa. Organizują oni także wydarzenia promujące profilaktykę, realizują kampanie świadomościowe, prowadzą wykłady i warsztaty w zakresie prewencji nowotworów. Można ich znaleźć na stronie internetowej oraz na Facebooku.

Podsumowanie

Właściwości przeciwnowotworowe roślin zawdzięczamy przede wszystkim zawartych w nim antyoksydantom, mającym zdolność neutralizowania wolnych rodników, a także błonnikowi pokarmowemu, który wspomaga utrzymanie prawidłowej masy ciała i pracy jelit, a tym samym działa prewencyjnie w zwłaszcza w kontekście raka jelita grubego.  Jak odpowiednio zbilansować dietę roślinną, aby przynosiła nam jak najwięcej korzyści i o czym warto pamiętać, aby uniknąć niedoborów? O tym przeczytacie w kolejnym artykule z tej serii.  

Autor: mgr Anna Żuchniewicz

Bibliografia

Omawiane substancje

W tym poradniku nie omawiamy konkretnych substancji.

Omawiane schorzenia

W tym poradniku nie omawiamy konkretnych schorzeń.

Więcej poradników

Wyświetlane poradniki pochodzą z kategorii czytanego artykułu: .