Menu

Zapobieganie zatorowości płucnej – kompleksowe metody prewencji

Prewencja zatorowości płucnej opiera się na zapobieganiu powstawaniu zakrzepów żylnych poprzez leki przeciwzakrzepowe, pończochy uciskowe, aktywność fizyczną i odpowiednią ocenę ryzyka u pacjentów.

Zobacz również:

Diagnostyka zatorowości płucnej – metody rozpoznania

Diagnostyka zatorowości płucnej wymaga zastosowania kompleksowego podejścia, łączącego ocenę kliniczną z badaniami laboratoryjnymi i obrazowymi. Kluczowe znaczenie ma szybka diagnoza, gdyż nieleczona zatorowość płucna może prowadzić do śmierci. Podstawowe metody obejmują badanie D-dimeru, tomografię komputerową naczyń płucnych oraz skanowanie wentylacyjno-perfuzyjne płuc.

czytaj więcej ❯❯

Epidemiologia zatorowości płucnej – częstość występowania i śmiertelność

Zatorowość płucna dotyka rocznie około 60-70 przypadków na 100 000 mieszkańców, stanowiąc trzecią najczęstszą przyczynę zgonów sercowo-naczyniowych po zawale serca i udarze mózgu. W Stanach Zjednoczonych szacuje się, że rocznie występuje około 600 000 przypadków, z których około 100 000 kończy się zgonem. Częstość występowania wzrasta dramatycznie z wiekiem, szczególnie po 70. roku życia, a śmiertelność nieleczonej zatorowości może sięgać 30%.

czytaj więcej ❯❯

Leczenie zatorowości płucnej – kompleksowe podejście terapeutyczne

Leczenie zatorowości płucnej wymaga natychmiastowego działania i obejmuje różne metody terapeutyczne – od leków przeciwzakrzepowych po procedury ratujące życie. Wybór strategii zależy od stopnia zagrożenia życia, stanu hemodynamicznego pacjenta i ryzyka krwawienia. Współczesne podejście obejmuje leki doustne nowej generacji, terapię trombolityczną oraz nowoczesne techniki zabiegowe.

czytaj więcej ❯❯

Objawy zatorowości płucnej – rozpoznaj sygnały ostrzegawcze

Zatorowość płucna to stan zagrożenia życia, którego objawy mogą być bardzo różnorodne. Najczęstszymi sygnałami ostrzegawczymi są nagła duszność, ostry ból w klatce piersiowej nasilający się podczas głębokiego oddechu oraz kaszel, czasem z odkrztuszaniem krwi. U niektórych pacjentów występują również omdlenia, przyspieszony puls, zawroty głowy i uczucie lęku. Objawy mogą pojawić się nagle lub rozwijać stopniowo, dlatego szybkie rozpoznanie i natychmiastowa pomoc medyczna są kluczowe dla przeżycia.

czytaj więcej ❯❯

Opieka nad pacjentem z zatorowością płucną – kompleksowe wytyczne

Opieka nad pacjentem z zatorowością płucną wymaga wszechstronnego podejścia obejmującego monitorowanie funkcji oddechowych, podawanie leków przeciwkrzepliwych, zapobieganie powikłaniom oraz edukację pacjenta. Prawidłowe postępowanie pielęgniarskie może znacząco wpłynąć na rokowanie i zapobiec nawrotom choroby. Kluczowe elementy opieki to kontrola objawów, bezpieczeństwo farmakoterapii oraz przygotowanie do powrotu do domu.

czytaj więcej ❯❯

Patogeneza zatorowości płucnej – mechanizmy rozwoju choroby

Zatorowość płucna rozwija się w wyniku złożonych procesów patofizjologicznych rozpoczynających się od utworzenia skrzeplin w żylnym układzie krążenia. Mechanizm choroby obejmuje migrację zakrzepów przez układ żylny do tętnic płucnych, gdzie powodują mechaniczną obturację naczyń oraz uwolnienie substancji wazoaktywnych. Konsekwencją jest wzrost oporu naczyniowego w płucach, przeciążenie prawej komory serca oraz zaburzenia wymiany gazowej, które mogą prowadzić do niewydolności oddechowej i hemodynamicznej.

czytaj więcej ❯❯

Przyczyny zatorowości płucnej – co powoduje powstanie zakrzepów

Zatorowość płucna najczęściej powstaje w wyniku wędrówki skrzeplin krwi z żył głębokich nóg do płuc. Główne przyczyny to długotrwała unieruchomienie, operacje, nowotwory, ciąża oraz genetyczne skłonności do krzepnięcia. Znajomość czynników ryzyka pozwala na skuteczną prewencję tego potencjalnie śmiertelnego powikłania.

czytaj więcej ❯❯

Rokowanie w zatorowości płucnej – prognozy i czynniki ryzyka

Rokowanie w zatorowości płucnej zależy od wielu czynników, w tym od szybkości rozpoznania i wdrożenia leczenia. Śmiertelność nieleczonej zatorowości płucnej wynosi około 30%, podczas gdy odpowiednie leczenie przeciwkrzepliwe zmniejsza ją do mniej niż 5%. Kluczowe znaczenie ma ocena ryzyka za pomocą skal prognostycznych oraz identyfikacja czynników wpływających na długoterminowe rokowanie.

czytaj więcej ❯❯

Spis treści

Profilaktyka farmakologiczna zatorowości płucnej – leki i dawkowanie
Profilaktyka farmakologiczna stanowi podstawę zapobiegania zatorowości płucnej u pacjentów wysokiego ryzyka. Obejmuje różne grupy leków przeciwzakrzepowych, od heparyny niefrakcjonowanej po nowoczesne doustne antykoagulanty. Wybór odpowiedniego leku i dawkowania zależy od profilu ryzyka pacjenta, typu zabiegu i obecności przeciwwskazań. Skuteczne stosowanie farmakoprofilaktyki może zmniejszyć ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej nawet o 70%.
Czytaj więcej →
Profilaktyka zatorowości płucnej w chirurgii – protokoły i zalecenia
Pacjenci chirurgiczni należą do grupy najwyższego ryzyka rozwoju zatorowości płucnej. Skuteczna profilaktyka wymaga indywidualnego podejścia uwzględniającego typ zabiegu, czynniki ryzyka pacjenta oraz stosowanie kombinacji metod farmakologicznych i mechanicznych. Współczesne protokoły chirurgiczne pozwalają zmniejszyć ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej o ponad 60%, przy czym kluczowe znaczenie ma wczesna mobilizacja i odpowiednio dobrana długość profilaktyki.
Czytaj więcej →

Skuteczna prewencja zatorowości płucnej i żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej

Zatorowość płucna stanowi jedną z głównych przyczyn zgonów szpitalnych, które można zapobiec¹. Skuteczna prewencja tego poważnego powikłania opiera się przede wszystkim na zapobieganiu powstawaniu zakrzepów żylnych, szczególnie żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej kończyn dolnych². Kompleksowe podejście do profilaktyki obejmuje zarówno metody farmakologiczne, mechaniczne, jak i zmiany stylu życia, które znacząco redukują ryzyko wystąpienia tego zagrażającego życiu powikłania.

Znaczenie profilaktyki w systemie opieki zdrowotnej

Profilaktyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej jest najważniejszą strategią bezpieczeństwa pacjentów przyjmowanych do szpitala¹. Szacuje się, że rocznie co najmniej 100 000 zgonów może być bezpośrednio lub pośrednio związanych z zakrzepicą żył głębokich i zatorowością płucną, przy czym od 350 000 do nawet 600 000 Amerykanów pada ofiarą tych powikłań każdego roku³. Tragedia polega na tym, że większość tych problemów można uniknąć dzięki prostym i opłacalnym środkom zapobiegawczym⁴.

Pomimo istnienia skutecznych metod profilaktyki, tylko 40-50% pacjentów internistycznych i 60-75% pacjentów chirurgicznych otrzymuje odpowiednią profilaktykę przeciwzakrzepową¹. Stosowanie nowoczesnych metod profilaktyki zmniejsza częstość występowania zakrzepicy żył głębokich w okresie pooperacyjnym o dwie trzecie i zapobiega śmierci z powodu zatorowości płucnej u 1 pacjenta na każde 200 dużych operacji⁴.

Ważne: Profilaktyka jest preferowana nad leczeniem, ponieważ żylna choroba zakrzepowo-zatorowa może być trudna do zdiagnozowania, a w przypadku zatorowości płucnej często nie ma ostrzeżenia, że pacjent jest zagrożony. Śmierć z powodu zatorowości płucnej często następuje natychmiastowo lub w ciągu 1-2 godzin od początku objawów.

Ocena ryzyka jako podstawa profilaktyki

Profilaktyka zakrzepicy żył głębokich rozpoczyna się od oceny ryzyka⁵. Ryzyko wraz z innymi czynnikami pozwala na wybór odpowiedniej modalności zapobiegawczej. Większość pacjentów zagrożonych można zidentyfikować i powinna otrzymać profilaktykę przeciwzakrzepową⁶. Skala Capriniego jest powszechnie stosowanym narzędziem oceny ryzyka w stratyfikacji ryzyka zakrzepicy żył głębokich i określaniu potrzeby profilaktyki u pacjentów nieortopedycznych⁷.

Pacjenci hospitalizowani mają zwiększone ryzyko rozwoju zakrzepicy żył głębokich (około 50%), co zwiększa ryzyko zatorowości płucnej⁸. Wszystkich pacjentów przyjmowanych do szpitala ocenia się pod kątem ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, a pacjenci o wyższym ryzyku otrzymują profilaktykę z heparyną drobnocząsteczkową, chyba że istnieją przeciwwskazania⁹. Przeciwwskazania obejmują aktywne krwawienie lub istniejące leczenie przeciwzakrzepowe warfaryną lub doustnymi antykoagulantami bezpośredniego działania⁹.

Profilaktyka farmakologiczna

Leki przeciwzakrzepowe stanowią podstawę farmakologicznej profilaktyki żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej¹⁰. U pacjentów z wysokim ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej bez znaczącego ryzyka krwawienia preferowana jest profilaktyka farmakologiczna¹¹. Dostępne opcje terapeutyczne obejmują heparynę niefrakcjonowaną w małych dawkach, heparyny drobnocząsteczkowe, warfarynę, fondaparynuks oraz doustne antykoagulanty bezpośredniego działania⁷.

Heparyna niefrakcjonowana w małych dawkach, podawana w dawkach 5000 jednostek podskórnie co 8 lub 12 godzin, stanowi najprostsze podejście do profilaktyki żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej¹². Heparyny drobnocząsteczkowe wykazały się jako równie skuteczne jak heparyna niefrakcjonowana w profilaktyce chirurgicznej zakrzepicy żył głębokich przez okresy 7-10 dni i wydają się być co najmniej tak skuteczne jak warfaryna w większości pooperacyjnych sytuacji¹³. Szczegółowe informacje o różnych schematach farmakologicznych i ich zastosowaniu w konkretnych grupach pacjentów omówiono w Zobacz więcej: Profilaktyka farmakologiczna zatorowości płucnej – leki i dawkowanie.

Metody mechaniczne profilaktyki

Profilaktyka mechaniczna obejmuje różne urządzenia i techniki mające na celu poprawę przepływu krwi w żyłach i zapobieganie stagnacji¹⁴. Pończochy uciskowe stopniowane stale uciskają nogi, pomagając żyłom i mięśniom nóg w bardziej efektywnym przepływie krwi¹⁵. Oferują one bezpieczny, prosty i niedrogi sposób zapobiegania gromadzeniu się krwi w nogach podczas i po operacji¹⁵.

Przerywaną kompresję pneumatyczną można stosować u pacjentów, którzy są przykuci do łóżka lub wózka inwalidzkiego¹⁶. To leczenie wykorzystuje mankiety na uda lub łydki, które automatycznie napełniają się powietrzem i opróżniają co kilka minut, masując i uciskając żyły w nogach oraz poprawiając przepływ krwi¹⁷. Wszystkich pacjentów poddawanych zabiegom chirurgicznym należy oferować profilaktykę mechaniczną, chyba że istnieją przeciwwskazania¹⁸. Przeciwwskazania obejmują chorobę tętnic obwodowych, obrzęki obwodowe lub miejscowe schorzenia skóry¹⁸.

Metody mechaniczne są szczególnie korzystne:

U pacjentów z umiarkowanym do wysokiego ryzyka rozwoju zakrzepicy żył głębokich i zwiększonym ryzykiem krwawienia
Gdy leki są mniej odpowiednie lub przeciwwskazane
Jako uzupełnienie terapii farmakologicznej u pacjentów wysokiego ryzyka
W okresie okołooperacyjnym, gdy istnieje przejściowe zwiększone ryzyko krwawienia

Profilaktyka u pacjentów chirurgicznych

Pacjenci chirurgiczni stanowią grupę szczególnie wysokiego ryzyka rozwoju żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej¹⁹. Zmiany patofizjologiczne obejmujące stazę, uszkodzenie śródbłonka i nadkrzepliwość predysponują pacjentów chirurgicznych do rozwoju zakrzepicy żył głębokich lub zatorowości płucnej¹⁹. Znieczulenie powoduje rozszerzenie żył obwodowych, co skutkuje zwiększoną pojemnością żylną i zmniejszonym powrotem żylnym podczas zabiegu¹⁹.

W dużym badaniu wieloośrodkowym oceniono 30 827 pacjentów chirurgicznych pod kątem ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej i odpowiedniej profilaktyki zgodnie z zaleceniami Amerykańskiego Kolegium Lekarzy Chorób Klatki Piersiowej. Badanie to wykazało, że 19 842 pacjentów chirurgicznych uznano za zagrożonych żylną chorobą zakrzepowo-zatorową, ale tylko 11 613 (58,5%) otrzymało odpowiednią profilaktykę zalecaną przez wytyczne¹⁹.

Terapia lekowa zapobiegająca zakrzepicy żył głębokich jest zwykle opóźniana do czasu po operacji, aby pomóc uniknąć krwawienia śródoperacyjnego²⁰. Jednak profilaktyka przedoperacyjna jest również skuteczna²⁰. Szczegółowe protokoły profilaktyki dla różnych typów zabiegów chirurgicznych przedstawiono w Zobacz więcej: Profilaktyka zatorowości płucnej w chirurgii – protokoły i zalecenia.

Prewencja podczas podróży

Długotrwałe podróże, szczególnie loty trwające ponad 4 godziny, zwiększają ryzyko rozwoju żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej²¹. Dla podróżujących na długie dystanse (6 godzin podróży) z zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, zaleca się częste spacerowanie, ćwiczenia mięśni łydek, siedzenie w miejscu przy przejściu i używanie odpowiednio dopasowanych pończoch uciskowych poniżej kolana, które zapewniają 15-30 mmHg ciśnienia na kostkę podczas podróży²².

Podczas podróży ważne jest picie dużej ilości płynów, szczególnie wody, która jest najlepszym płynem zapobiegającym odwodnieniu mogącemu przyczyniać się do powstawania zakrzepów krwi²³. Należy unikać alkoholu, który przyczynia się do utraty płynów²³. Regularne przerwy od siedzenia są kluczowe – należy poruszać się po kabinie samolotu około raz na godzinę, a podczas jazdy samochodem zatrzymywać się co jakiś czas i przejść kilka razy wokół samochodu²³.

Modyfikacje stylu życia

Prowadzenie aktywnego stylu życia, rzucenie palenia i utrzymanie jak największej mobilności może zmniejszyć ryzyko rozwoju zatorowości płucnej². Toksyczne chemikalia zawarte w papierosach uszkadzają komórki krwi i naczynia krwionośne, czyniąc osobę bardziej podatną na zakrzepicę żył głębokich i zatorowość płucną²⁴. Otyłość wywiera dodatkowy nacisk na żyły w nogach, co może przyczyniać się do słabego przepływu krwi i powstawania zakrzepów krwi².

Regularna aktywność fizyczna zmniejsza ryzyko zakrzepów krwi²⁵. Jako ogólny cel należy dążyć do co najmniej 30 minut umiarkowanej aktywności fizycznej każdego dnia²⁵. Utrzymanie zdrowej masy ciała jest również istotne, ponieważ otyłość stanowi czynnik ryzyka zakrzepicy żył głębokich²⁵. Hormonalna terapia zastępcza lub doustne środki antykoncepcyjne zwiększają ryzyko powstawania zakrzepów krwi i zatorowości płucnej, szczególnie u osób palących lub z nadwagą²⁴.

Rola zespołu medycznego

Praca zespołowa między specjalistami jest niezbędna w zapobieganiu zakrzepicy żył głębokich u pacjentów hospitalizowanych⁸. Dobra komunikacja między lekarzami prowadzącymi, chirurgami (w przypadku pacjentów chirurgicznych), personelem pielęgniarskim i farmaceutami jest niezbędna w stosowaniu odpowiednich metod profilaktyki⁸. Wszystkie szpitale powinny mieć formalną strategię, która zwiększa przestrzeganie profilaktyki przeciwzakrzepowej⁸.

Interwencje w środowisku szpitalnym są potrzebne w celu poprawy zrozumienia i świadomości pacjentów, aby zoptymalizować profilaktykę przeciwzakrzepową i zmniejszyć związaną z tym chorobowość i śmiertelność związaną z zakrzepicą żył głębokich i zatorowością płucną wśród pacjentów hospitalizowanych²⁶. Około połowa wszystkich respondentów (46%) zgłosiła, że ich lekarz lub pracownik opieki zdrowotnej nie omówił ryzyka zakrzepicy żył głębokich lub zakrzepów krwi związanych z hospitalizacją²⁶.

Znaczenie wczesnej mobilizacji

Poruszanie się tak szybko, jak to możliwe po operacji, może zmniejszyć ryzyko zakrzepu krwi²⁷. Jest to jeden z głównych powodów, dla których pielęgniarka może nakłaniać pacjenta do wstawania, nawet w dniu operacji, i chodzenia pomimo bólu w miejscu cięcia chirurgicznego¹⁷. Zwiększenie ilości ruchu ambulatoryjnego u pacjentów pooperacyjnych prowadzi do zwiększenia przepływu krwi u pacjentów, co prowadzi do zmniejszonego prawdopodobieństwa tworzenia się zakrzepów krwi¹⁶.

Jeśli pacjent nie może chodzić, powinien poruszać rękami, nogami i stopami przez kilka minut co godzinę²⁸. Jeśli wiadomo, że będzie trzeba siedzieć lub stać przez długie okresy, należy nosić pończochy uciskowe, aby wspomóc przepływ krwi²⁸. Podnoszenie nóg, gdy jest to możliwe i w nocy, może być bardzo skuteczne – zaleca się podniesienie dolnej części łóżka o 10-15 cm za pomocą bloków lub książek¹⁵.

Perspektywy i wyzwania

Pomimo dostępności skutecznych metod profilaktyki, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa pozostaje głównym problemem zdrowia publicznego³. Wiele osób nie wie o szkodliwych skutkach zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej, dlatego ważne jest, aby informacje o tym problemie zdrowia publicznego rozprzestrzeniły się w całym kraju³. Wczesna prewencja, diagnoza i leczenie zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej są niezbędne dla zmniejszenia liczby osób, które są dotknięte lub umierają każdego roku z powodu tych stanów²⁹.

Strategie prewencji żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej wykazały, że znacząco redukują częstość występowania żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej o około 70%³⁰. Pomimo obecnych wysiłków, dowody sugerują, że duża część pacjentów hospitalizowanych jest zagrożona żylną chorobą zakrzepowo-zatorową, jednak wielu pacjentów nie otrzymuje odpowiedniej profilaktyki³⁰. Dlatego konieczne jest dalsze doskonalenie systemów opieki zdrowotnej i edukacji medycznej w zakresie skutecznej prewencji tego zagrażającego życiu powikłania.

Pytania i odpowiedzi

Kto powinien otrzymywać profilaktykę przeciwzakrzepową?

Profilaktykę powinni otrzymywać wszyscy pacjenci hospitalizowani z wysokim ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, pacjenci przed i po zabiegach chirurgicznych, osoby z długotrwałą immobilizacją oraz pacjenci z czynnikami ryzyka takimi jak nowotwory, otyłość czy historia zakrzepów.

Jakie są najskuteczniejsze metody zapobiegania zatorowości płucnej?

Najskuteczniejsze metody to kombinacja profilaktyki farmakologicznej (heparyna drobnocząsteczkowa), mechanicznej (pończochy uciskowe, kompresja pneumatyczna), wczesna mobilizacja po zabiegach oraz modyfikacje stylu życia jak aktywność fizyczna i rzucenie palenia.

Czy podczas długich lotów trzeba stosować specjalne środki zapobiegawcze?

Tak, podczas lotów powyżej 4 godzin zaleca się regularne wstawanie i chodzenie, ćwiczenia nóg w pozycji siedzącej, noszenie pończoch uciskowych, picie dużo wody i unikanie alkoholu. Osoby wysokiego ryzyka powinny skonsultować się z lekarzem przed podróżą.

Jak długo należy stosować profilaktykę po zabiegu chirurgicznym?

Czas profilaktyki zależy od typu zabiegu i ryzyka pacjenta. Zazwyczaj stosuje się ją przez 7-10 dni lub do pełnej mobilizacji pacjenta. Po niektórych zabiegach ortopedycznych może być potrzebna przez 35 dni, a u pacjentów onkologicznych nawet do 4 tygodni.

Jakie zmiany stylu życia pomagają zapobiegać zatorowości płucnej?

Kluczowe zmiany to regularna aktywność fizyczna (minimum 30 minut dziennie), utrzymanie zdrowej masy ciała, rzucenie palenia, unikanie długotrwałego siedzenia, odpowiednie nawodnienie oraz ostrożność przy stosowaniu hormonów (antykoncepcja, terapia hormonalna).

Skala Capriniego w ocenie ryzyka

Skala Capriniego jest walidowanym narzędziem oceny ryzyka opracowanym w celu stratyfikacji pacjentów na grupy bardzo niskiego, niskiego, umiarkowanego i wysokiego ryzyka rozwoju zakrzepicy żył głębokich. Na podstawie wyniku skali wybiera się odpowiednią strategię prewencji – od wczesnej mobilizacji u pacjentów bardzo niskiego ryzyka, przez profilaktykę mechaniczną u niskiego ryzyka, aż po chemoprofilaktykę u pacjentów umiarkowanego i wysokiego ryzyka. Skala uwzględnia czynniki takie jak wiek, typ zabiegu, choroby współistniejące i historię żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej.

Przeciwwskazania do profilaktyki farmakologicznej

Niektóre grupy pacjentów mają bezwzględne przeciwwskazania do leczenia przeciwzakrzepowego. Obejmują one aktywne krwawienie lub wysokie ryzyko krwawienia, szczególnie krwotok śródczaszkowy, jak w przypadku niedawnego urazu mózgu lub udaru krwotocznego. Ciężka małopłytkowość stanowi kolejne przeciwwskazanie, choć dokładna granica liczby płytek pozostaje niejasna. Obecne zalecenia sugerują podawanie tromboprofilaktyki, gdy liczba płytek przekracza 50 000, a przy liczbie płytek między 20 000 a 50 000 można rozważyć profilaktykę z ostrożnością.

Filtry żyły głównej dolnej

Filtry żyły głównej dolnej (IVC) mogą pomóc w zapobieganiu zatorowości płucnej u pacjentów z zakrzepicą żył głębokich nogi lub miednicy, ale ich umieszczenie może wiązać się z ryzykiem długoterminowych powikłań. Ponieważ mogą rozwinąć się krążenie oboczne, zapewniając drogę dla zatorów w celu ominięcia długotrwale umieszczonych filtrów IVC, a filtry czasami zakrzepują, pacjenci z nawracającą zakrzepicą żył głębokich lub niemodyfikowalnymi czynnikami ryzyka mogą nadal wymagać leczenia przeciwzakrzepowego. Rutynowe stosowanie filtrów IVC nie jest zalecane.

Profilaktyka u pacjentów z nowotworami

Pacjenci z nowotworami stanowią grupę szczególnie wysokiego ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. Wszyscy pacjenci ze złośliwymi chorobami poddawani dużym interwencjom chirurgicznym powinni otrzymać farmakologiczną tromboprofilaktykę heparyną niefrakcjonowaną lub drobnocząsteczkową, chyba że istnieją przeciwwskazania. U pacjentów onkologicznych poddawanych operacjom brzusznym lub miednicznym zaleca się przedłużoną profilaktykę pooperacyjną przez 4 tygodnie. Hospitalizowani pacjenci z aktywną chorobą nowotworową i ostrą chorobą internistyczną powinni otrzymać farmakologiczną tromboprofilaktykę.