Testy krwi i badania dodatkowe po poronieniu – co należy zbadać

Badania laboratoryjne matki stanowią kluczowy element kompleksowej diagnostyki poronienia, choć optymalna strategia laboratoryjna pozostaje przedmiotem dyskusji wśród specjalistów1. Wybór odpowiednich testów powinien być kierowany przez objawy kliniczne, wyniki badań obrazowych i histopatologicznych, co pozwala na maksymalizację efektywności diagnostycznej przy jednoczesnej kontroli kosztów1.

Celem badań laboratoryjnych jest nie tylko ustalenie przyczyny poronienia, ale także identyfikacja potencjalnych czynników ryzyka, które mogą wpływać na przyszłe ciąże2. Wszystkie wytyczne podkreślają, że dokładne badanie jest uzasadnione w przypadku wystąpienia poronienia, aby zidentyfikować podstawową przyczynę, zapewnić odpowiednie zarządzanie każdą potencjalnie zagrażającą życiu chorobą matki oraz określić szansę nawrotu3.

Podstawowe badania krwi i moczu

Podstawowe badania laboratoryjne obejmują szereg testów mających na celu wykrycie stanów mogących przyczynić się do poronienia. Badania krwi mogą wykryć stany związane z powikłaniami ciążowymi, takimi jak cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, choroby tarczycy czy zespół antyfosfolipidowy45.

Wszystkie wytyczne podkreślają znaczenie szczegółowej historii medycznej matki w celu określenia etiologii poronienia, w tym historii zaburzeń zakrzepowo-zatorowych, cukrzycy, nadciśnienia i chorób autoimmunologicznych, znanych dysfunkcji tarczycy oraz siniczych chorób serca6. Na podstawie tej analizy dobierane są odpowiednie badania laboratoryjne.

Ważne badania podstawowe: Wytyczne RCOG i SOGC są zgodne, że morfologia krwi wraz z badaniami krzepnięcia matki (w tym poziomy fibrynogenu w osoczu) powinny być wykonane w przypadku poronienia, w celu wykrycia potencjalnych powikłań preeklampsji i rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego6.

Badania mogą obejmować test na cukrzycę (HbA1C), hormony tarczycy (TSH i, jeśli nieprawidłowe, wolne T4), oraz testy na zakażenia7. Test na syfilis (RPR) oraz badania w kierunku zespołu TORCH (toksoplazmozy, innych patogenów jak ludzki parvowirus B19, wirusy ospy wietrznej, różyczka, cytomegalowirus, opryszczka) mogą być również wskazane7.

Testy na zakażenia

Zakażenia stanowią jedną z głównych przyczyn poronień, szczególnie przed 24. tygodniem ciąży8. Istnieje ogólna zgodność, że próbki płodowe i łożyskowe (krew lub wymazy) powinny być badane pod kątem potencjalnych zakażeń płodowych, które mogą skutkować poronieniem, ponieważ wykazano, że do 24% przypadków może być związanych z zakażeniami9.

Badania na zakażenia mogą być przeprowadzone poprzez pobranie próbek moczu, krwi lub komórek z pochwy lub szyjki macicy10. Pracownicy służby zdrowia mogą pobrać próbkę moczu, krwi lub komórek z pochwy lub szyjki macicy w celu zbadania pod kątem zakażenia11. Testy te są szczególnie ważne, ponieważ niektóre zakażenia mogą być skutecznie leczone, co może zapobiec powtórzeniu się problemu w przyszłych ciążach.

Badanie w kierunku substancji psychoaktywnych po poronieniu powinno być rozważane, gdy historia matki lub prezentacja sugeruje takie użycie9. Wszystkie wytyczne są zgodne co do tego zalecenia, ponieważ używanie niektórych substancji może znacząco zwiększać ryzyko poronienia.

Test Kleihauera-Betke

Test Kleihauera-Betke do wykrywania dużego krwotoku płodowo-matczynego jest jednym z najważniejszych badań zalecanych we wszystkich wytycznych2. Krwotok płodowo-matczynego został zidentyfikowany jako ważny czynnik w 1-13% poronień12.

Test Kleihauera-Betke do wykrywania krwotoku płodowo-matczynego powinien być wykonany po rozpoznaniu śmierci nienarodzonego dziecka, najlepiej przed porodem, ale może być również przydatny po porodzie12. W przypadku wykrycia jakiegokolwiek krwotoku płodowo-matczynego, zaleca się dalsze badania za pomocą cytometrii przepływowej w celu jego kwantyfikacji.

Należy pamiętać: Badanie w kierunku dziedzicznych trombofili jako części diagnostyki poronienia nie jest jednogłośnie zalecane. Do tej pory nie ma solidnych dowodów na przekonujące poparcie związku między niewyjaśnioną śmiercią wewnątrzmaciczną płodu a pozytywnym badaniem przesiewowym w kierunku trombofili9.

Badania hormonalne i metaboliczne

Nie ma zgodności co do konieczności badań funkcji tarczycy jako części diagnostyki poronień6. RCOG zaleca pomiar poziomów TSH, FT3 i FT4 u wszystkich kobiet z późnym poronieniem w celu wykluczenia ukrytej choroby tarczycy6. Zaburzenia tarczycy mogą być rozpoznane za pomocą testów funkcji tarczycy11.

Badanie na cukrzycę może być przeprowadzone za pomocą testów krwi, które mogą wykryć cukrzycę, cholestazę ciążową lub preeklampsję11. Trzy z przeanalizowanych wytycznych (RCOG, PSANZ, SOGC) podkreślają, że po poronieniu wymagane są badania funkcji wątroby i kwasów żółciowych, gdy podejrzewa się cholestazę położniczą, czyli gdy pacjentka zgłasza świąd podczas ciąży9.

Badania immunologiczne

Ukierunkowane badanie przesiewowe w kierunku nabytych zaburzeń zakrzepowych, w tym testy na przeciwciała antyfosfolipidowe (antykoagulant toczniowy, antykardiolipina [IgG i IgM], anty-beta2 glikoproteina I [IgG i IgM]) jest zalecane w odpowiednich przypadkach7. Zespół antyfosfolipidowy jest jednym ze stanów, które mogą zwiększać ryzyko poronienia.

Wytyczne RCOG i SOGC zalecają pomiar przeciwciał anty-Ro i anty-La u matki podczas badania poronienia, które towarzyszy obrzękowi płodu, włóknieniu endomiokardium lub zwapnieniu węzła AV w badaniu pośmiertnym13. Te przeciwciała mogą być związane z rzadkimi, ale poważnymi powikłaniami ciążowymi.

Znaczenie właściwego doboru badań

Właściwy dobór badań laboratoryjnych powinien być indywidualny i uwzględniać konkretną sytuację kliniczną. Wszystkie wytyczne zalecają badanie histopatologiczne łożyska, analizę genetyczną i mikrobiologię tkanek płodowych i łożyskowych, oferowanie mniej inwazyjnych technik, gdy sekcja zwłok zostanie odrzucona, oraz test Kleihauera do wykrycia dużego krwotoku płodowo-matczynego2.

Określenie etiologii może poprawić opiekę w kolejnej ciąży, dlatego dokładne badanie jest tak ważne2. Wyniki badań laboratoryjnych, w połączeniu z innymi elementami diagnostycznymi, mogą dostarczyć rodzicom odpowiedzi na pytania dotyczące przyczyn poronienia oraz pomóc w planowaniu bezpieczniejszych przyszłych ciąż.

Pytania i odpowiedzi

Jakie podstawowe badania krwi wykonuje się po poronieniu?

Podstawowe badania obejmują morfologię krwi, badania krzepnięcia, testy na cukrzycę (HbA1C), hormony tarczycy (TSH, wolne T4), badania na zakażenia oraz test Kleihauera-Betke do wykrycia krwotoku płodowo-matczynego.

Czy test Kleihauera-Betke jest zawsze konieczny?

Tak, test Kleihauera-Betke jest zalecany we wszystkich przypadkach poronień, ponieważ krwotok płodowo-matczynego występuje w 1-13% poronień. Powinien być wykonany najlepiej przed porodem, ale może być przydatny także po porodzie.

Dlaczego badania na zakażenia są tak ważne?

Zakażenia mogą być przyczyną nawet 24% poronień, szczególnie przed 24. tygodniem ciąży. Wykrycie zakażenia może pozwolić na skuteczne leczenie i zapobieżenie problemom w przyszłych ciążach.

Czy badania funkcji tarczycy są obowiązkowe?

Nie ma jednoznacznej zgodności co do konieczności rutynowych badań tarczycy. Niektóre wytyczne zalecają pomiar TSH, FT3 i FT4 u wszystkich kobiet z późnym poronieniem, aby wykluczyć ukrytą chorobę tarczycy.

Czy badania w kierunku trombofili są zalecane?

Badania przesiewowe w kierunku dziedzicznych trombofili nie są rutynowo zalecane, ponieważ brak jest solidnych dowodów na ich związek z niewyjaśnionymi poronieniami. Mogą być rozważane tylko w szczególnych przypadkach.

Reklama
Reklama