Szampony przeciwgrzybicze jako podstawa profilaktyki
Szampony zawierające substancje przeciwgrzybicze stanowią najważniejszy element profilaktyki łojotokowego zapalenia skóry, szczególnie w przypadku zajęcia skóry głowy1. Do najskuteczniejszych składników aktywnych należą cyklopiroks w stężeniu 1% (Pirolam szampon) oraz ketokonazol (Nizoral szampon) w stężeniu 2%, które mogą być stosowane codziennie lub co najmniej 2-3 razy w tygodniu przez kilka tygodni do osiągnięcia remisji1.
Po uzyskaniu poprawy, cotygodniowe stosowanie szamponów przeciwgrzybiczych może zapobiec nawrotom choroby2. Badania kliniczne potwierdzają, że szampon z 1% cyklopiroksem z olaminą (Pirolam) stosowany raz lub dwa razy w tygodniu przez 4 tygodnie daje dobre rezultaty, a niska częstość nawrotów utrzymuje się przy cotygodniowym lub dwutygodniowym stosowaniu3.
Dla łagodnych przypadków łojotokowego zapalenia skóry głowy dostępne bez recepty szampony przeciwłupieżowe zawierające pirytionian cynku (Healing szampon) lub dziegieć węglowy (Paraderm szampon) mogą kontrolować objawy za ułamek kosztów innych terapii1. Te preparaty są zazwyczaj dobrze tolerowane i bezpieczne w długoterminowym stosowaniu3.
Preparaty keratolityczne w profilaktyce
Szampony keratolityczne zawierające pirytionian cynku (Healing szampon), kwas salicylowy (SalicylOFF szampon) stosowane codziennie lub co drugi dzień do kontroli łupieżu, a następnie dwa razy w tygodniu jako leczenie podtrzymujące, są również pomocne4. Szampony z dziegciem, dostępne bez recepty, można stosować w podobny sposób4.
Dla pacjentów, u których codzienne mycie szamponem może nie być praktyczne, alternatywą może być olej z acetonidu fluocynolonu w stężeniu 0,01%, stosowany jako pomada do skóry głowy5. Inne opcje obejmują stosowanie kortykosteroidów miejscowych o umiarkowanej do średniej sile działania w podstawie maściowej5.
Preparaty do stosowania na twarzy i ciele
W przypadku łojotokowego zapalenia skóry twarzy można często myć dotknięte obszary szamponami skutecznymi przeciwko łojotokowi6. Alternatywnie, krem z ketokonazolem (Nizoral krem) w stężeniu 2% może być stosowany raz lub dwa razy dziennie na dotknięte obszary6. Często dodaje się krem z hydrokortyzonem (Ziaja Hydrocortisonum) w stężeniu 1% stosowany raz lub dwa razy dziennie, który pomaga w ustąpieniu rumienia i świądu6.
Lotion z sulfacetamidem sodu w stężeniu 10% jest również skutecznym preparatem miejscowym w łojotokowym zapaleniu skóry6. W przypadku zajęcia skóry tułowia można stosować częste aplikacje szamponów zawierających cynk lub dziegieć węglowy albo mycie mydłami cynkowymi6.
Preparaty dostępne bez recepty
Dla łagodnych zaostrzeń na innych obszarach skóry, takich jak szyja czy klatka piersiowa, pomocne mogą być dostępne bez recepty kremy lub żele z hydrokortyzonem7. Produkty przeciwłupieżowe są zaprojektowane tak, aby redukować nagromadzenie sebum i łusek oraz zabijać drożdże, które mogą być związane z rozwojem choroby7.
Zazwyczaj zaleca się stosowanie dostępnych bez recepty szamponów przeciwłupieżowych codziennie lub kilka razy w tygodniu podczas zaostrzeń oraz co najmniej raz lub dwa razy w tygodniu później jako środek zapobiegawczy7. Regularne stosowanie tych preparatów może znacznie zmniejszyć częstość i nasilenie nawrotów choroby.
Zasady bezpiecznego stosowania
Przy stosowaniu środków profilaktycznych ważne jest przestrzeganie instrukcji producenta oraz zaleceń lekarza. Szampony zawierające dziegieć lub siarczek selenu mogą odbarwiać jasne włosy8. Pacjenci powinni być poinformowani o tym potencjalnym działaniu niepożądanym przed rozpoczęciem terapii.
Należy pamiętać, że nadmierne leczenie pozornie normalnej skóry jest ekonomicznie marnotrawne i potencjalnie ryzykowne9. Skuteczne leki powinny być stosowane tylko tak często, jak to konieczne do kontrolowania objawów. Jeśli choroba jest aktywna i leczenie zostanie przerwane, należy spodziewać się nawrotu łojotokowego zapalenia skóry9.






















