Sugammadeks – mechanizm działania

Czym jest mechanizm działania substancji czynnej?

Mechanizm działania substancji czynnej to sposób, w jaki dany związek wpływa na organizm, by uzyskać oczekiwany efekt leczniczy¹. Poznanie tego mechanizmu pozwala lepiej zrozumieć, dlaczego i w jaki sposób lek działa, a także jakie są jego możliwości i ograniczenia². W przypadku sugammadeksu mechanizm działania jest wyjątkowy i różni się od innych leków stosowanych do odwracania blokady mięśniowej podczas zabiegów operacyjnych³.

Warto też wspomnieć o dwóch pojęciach: farmakodynamika i farmakokinetyka. Farmakodynamika to opis, jak lek działa na organizm – czyli na jakie procesy i miejsca w ciele wpływa. Farmakokinetyka to z kolei nauka o tym, jak organizm wchłania, rozprowadza, przekształca i wydala lek – mówiąc prościej: co dzieje się z lekiem po podaniu, aż do jego usunięcia z organizmu⁴.

Jak działa sugammadeks? – uproszczony mechanizm działania

Sugammadeks to substancja, która jest zmodyfikowaną cząsteczką nazywaną gamma-cyklodekstryną. Jej główną cechą jest to, że potrafi bardzo selektywnie i silnie związać leki zwiotczające mięśnie, takie jak rokuronium i wekuronium, stosowane podczas znieczulenia ogólnego¹²³. Sugammadeks „wychwytuje” te leki z krwi i tworzy z nimi trwałe kompleksy, które nie mogą już działać na mięśnie⁵.

• Po podaniu sugammadeksu leki zwiotczające zostają szybko „zablokowane” przez sugammadeks i przestają być dostępne dla receptorów mięśniowych⁶.
• Dzięki temu możliwy jest bardzo szybki powrót siły mięśniowej, co jest szczególnie ważne po operacjach wymagających głębokiego zwiotczenia mięśni⁷.
• Sugammadeks działa selektywnie – nie wpływa na inne leki zwiotczające, tylko na rokuronium i wekuronium⁸.
• Mechanizm ten różni się od tradycyjnych leków odwracających zwiotczenie mięśni, które działają poprzez inne procesy chemiczne w organizmie¹.

W badaniach wykazano, że czas potrzebny do pełnego odwrócenia blokady mięśniowej po podaniu sugammadeksu jest bardzo krótki – w zależności od dawki i głębokości blokady może wynosić od około 1,4 do 3,3 minuty, co jest znacznie szybciej niż w przypadku innych dostępnych leków⁹¹⁰.

Co dzieje się z sugammadeksem w organizmie? – droga przez ciało

Po podaniu dożylnym sugammadeks szybko rozprzestrzenia się w organizmie, a jego objętość dystrybucji (czyli przestrzeń, w której się rozchodzi) wynosi przeciętnie 11–14 litrów u dorosłych z prawidłową czynnością nerek¹³¹⁴. Ani sugammadeks, ani jego kompleksy z lekami zwiotczającymi nie wiążą się z białkami krwi, co pozwala na sprawne usuwanie ich z organizmu⁴.

• Sugammadeks nie jest rozkładany (metabolizowany) w organizmie, lecz wydalany prawie w całości przez nerki w postaci niezmienionej¹⁵.
• Ponad 90% dawki zostaje wydalone z moczem w ciągu 24 godzin, z czego aż 95% w postaci niezmienionej substancji¹⁶.
• Okres półtrwania, czyli czas, po którym połowa podanej dawki zostaje usunięta z organizmu, wynosi około 2 godziny u osób z prawidłową czynnością nerek¹⁶.
• Wydalanie przez przewód pokarmowy i oddechowy jest znikome – poniżej 0,02% dawki¹⁷.

U pacjentów z niewydolnością nerek czas usuwania sugammadeksu może się znacznie wydłużyć. Ekspozycja na lek, czyli jego stężenie w organizmie, może być nawet 17 razy większa u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek w porównaniu do osób zdrowych¹⁸. Jednak nawet u tych pacjentów nie zgłaszano przypadków nawrotu blokady mięśniowej po zastosowaniu sugammadeksu¹⁹.

W badaniach wykazano, że wiek, płeć, rasa i masa ciała nie mają istotnego wpływu na sposób, w jaki organizm usuwa sugammadeks²⁰. Otyłość również nie powoduje znaczących różnic w farmakokinetyce tej substancji²¹.

Co wykazały badania przedkliniczne?

Badania na zwierzętach wykazały, że sugammadeks jest szybko usuwany z organizmu, a jego stosowanie nie wiązało się z istotnymi zagrożeniami dla zdrowia²²²³. Jedyną zauważoną cechą było przejściowe odkładanie się niewielkich ilości substancji w kościach i zębach młodych szczurów, jednak nie miało to wpływu na kolor, jakość ani strukturę kości i zębów, ani na ich gojenie czy metabolizm²⁴.

Nie wykazano działania rakotwórczego, genotoksycznego ani szkodliwego wpływu na rozród. Sugammadeks był dobrze tolerowany w badaniach przedklinicznych i nie stwierdzono szczególnego zagrożenia dla człowieka²⁵.

Sugammadeks – szybkie i selektywne odwrócenie blokady mięśniowej

Sugammadeks to nowoczesna substancja czynna, która dzięki swojemu unikalnemu mechanizmowi działania umożliwia szybkie, przewidywalne i skuteczne zniesienie blokady mięśniowej wywołanej przez rokuronium lub wekuronium⁸². Jego skuteczność i bezpieczeństwo potwierdzono w wielu grupach pacjentów, w tym u dzieci, osób starszych oraz u osób z nadwagą i zaburzeniami czynności nerek¹¹¹². Sugammadeks jest szybko wydalany z organizmu, a jego stosowanie nie wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych. Dzięki temu stanowi ważny postęp w anestezjologii i poprawia bezpieczeństwo pacjentów podczas operacji wymagających znieczulenia ogólnego.