REKLAMA

Czym jest sugammadeks i kiedy może być przeciwwskazany?

Sugammadeks to substancja czynna należąca do grupy leków nazywanych odtrutkami, wykorzystywana głównie do szybkiego odwracania działania leków zwiotczających mięśnie, takich jak rokuronium i wekuronium, stosowanych podczas znieczulenia ogólnego w trakcie operacji123. Lek ten umożliwia bezpieczne wybudzenie pacjenta i przywrócenie prawidłowego przewodnictwa nerwowo-mięśniowego, a tym samym – oddechu. Jednakże, nie w każdej sytuacji jego zastosowanie jest możliwe. W niektórych przypadkach sugammadeks jest przeciwwskazany bezwzględnie, a w innych – jego użycie wymaga dokładnej oceny ryzyka przez lekarza. Są też sytuacje, gdy konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności podczas podawania tego leku4.

Przeciwwskazania bezwzględne – kiedy nie wolno stosować sugammadeksu?

  • Nadwrażliwość na sugammadeks lub składniki pomocnicze – Sugammadeks nie może być podawany osobom, u których stwierdzono uczulenie (reakcję alergiczną) na tę substancję lub którykolwiek z jej składników pomocniczych. Podanie leku w takim przypadku może prowadzić do ciężkich reakcji alergicznych, włącznie z reakcją anafilaktyczną, która może zagrażać życiu567891011.

Przeciwwskazania względne – kiedy stosowanie wymaga szczególnej decyzji lekarza?

Sugammadeks może być używany tylko po dokładnej ocenie korzyści i ryzyka w określonych przypadkach. Do sytuacji wymagających ostrożności i indywidualnej decyzji lekarza należą:

  • Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (w tym osoby dializowane) – U tych osób nie zaleca się stosowania sugammadeksu, ponieważ lek jest wydalany głównie przez nerki, a jego usunięcie z organizmu może być zaburzone. To może prowadzić do przedłużonego działania leku lub zwiększonego ryzyka powikłań12131415161718.
  • Stosowanie do odwracania blokady po lekach innych niż rokuronium i wekuronium – Sugammadeks jest przeznaczony tylko do odwracania blokady wywołanej przez rokuronium lub wekuronium. Nie powinien być stosowany przy innych lekach zwiotczających, ponieważ nie ma wystarczających danych o skuteczności i bezpieczeństwie w takich przypadkach19202122232425.
  • Pacjenci z zaburzeniami krzepnięcia lub przyjmujący niektóre leki przeciwzakrzepowe – U osób z zaburzeniami krzepnięcia (np. z wrodzonym niedoborem czynników krzepnięcia zależnych od witaminy K, koagulopatią, wysokim INR, przyjmujących pochodne kumaryny lub duże dawki leków przeciwzakrzepowych) może wystąpić zwiększone ryzyko krwawienia. Szczególnie ostrożnie należy stosować sugammadeks w wysokich dawkach (16 mg/kg masy ciała) u takich pacjentów26272829303132.
  • Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby, zwłaszcza jeśli towarzyszy im koagulopatia – Choć sugammadeks nie jest wydalany przez wątrobę, to przy ciężkich zaburzeniach czynności tego narządu i zaburzeniach krzepnięcia wymagana jest szczególna ostrożność19202133232425.
Ważne: Sugammadeks nie jest uniwersalnym środkiem odwracającym działanie wszystkich leków zwiotczających mięśnie. Można go stosować wyłącznie w przypadku blokady wywołanej przez rokuronium lub wekuronium. Stosowanie sugammadeksu w innych przypadkach (np. po innych lekach zwiotczających) nie jest zalecane ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności. Lek ten nie powinien być podawany również osobom z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek oraz pacjentom z potwierdzoną nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze51219.

Kiedy należy zachować szczególną ostrożność?

W niektórych sytuacjach, mimo że sugammadeks nie jest przeciwwskazany, jego podanie wymaga zwiększonej czujności i monitorowania stanu pacjenta:

  • Ryzyko nawrotu blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego – Zbyt mała dawka sugammadeksu lub nieprzestrzeganie zaleceń dotyczących jego podawania może prowadzić do ponownego osłabienia mięśni, co może być niebezpieczne, zwłaszcza dla oddychania. Dlatego zawsze powinno się stosować dawki rekomendowane przez lekarza i monitorować stan pacjenta po operacji34353637383940.
  • Możliwość wystąpienia bradykardii (spowolnienia akcji serca) – W rzadkich przypadkach może dojść do wyraźnego zwolnienia pracy serca, a nawet zatrzymania krążenia. Pacjenci po podaniu sugammadeksu powinni być pod ścisłą obserwacją41424315444546.
  • Pacjenci z chorobami sercowo-naczyniowymi, w podeszłym wieku lub z obrzękami – U tych osób powrót do prawidłowego przewodnictwa nerwowo-mięśniowego może być opóźniony. Wymagają oni dłuższego monitorowania po zabiegu47484950515253.
  • Pacjenci po przebytych reakcjach alergicznych na sugammadeks – W razie konieczności ponownego zastosowania leku, lekarz powinien być przygotowany na możliwość wystąpienia reakcji alergicznej47484950515253.
  • Osoby na diecie z ograniczoną zawartością sodu – Sugammadeks zawiera sód. Pacjenci, którzy muszą kontrolować ilość sodu w diecie (np. z powodu chorób serca czy nerek), powinni poinformować o tym lekarza przed podaniem leku54484950555253.
Pamiętaj:

  • Stosowanie sugammadeksu u dzieci i młodzieży zaleca się tylko w rutynowym odwracaniu blokady wywołanej przez rokuronium123.
  • Po podaniu sugammadeksu zawsze wymagane jest monitorowanie czynności oddechowej oraz stanu pacjenta do czasu całkowitego ustąpienia działania leków zwiotczających mięśnie4.
  • Lek nie jest przeciwwskazany u pacjentów z chorobami serca, ale u tych osób powrót do pełnej sprawności mięśni może trwać dłużej47.
  • Nie ma konieczności dostosowywania dawki sugammadeksu u osób z ciężkimi chorobami układowymi klasyfikowanymi jako ASA 3 lub 456575859606162.

Tabela podsumowująca przeciwwskazania

Przeciwwskazanie Typ (bezwzględne/względne)
Nadwrażliwość na sugammadeks lub składniki pomocnicze Przeciwwskazane
Ciężkie zaburzenia czynności nerek (w tym dializoterapia) Należy zachować ostrożność
Odwracanie blokady po lekach innych niż rokuronium i wekuronium Należy zachować ostrożność
Zaburzenia krzepnięcia, leczenie przeciwzakrzepowe, INR > 3,5 Należy zachować ostrożność
Ciężkie zaburzenia czynności wątroby z koagulopatią Należy zachować ostrożność
Bradykardia, ryzyko reakcji alergicznej Należy zachować ostrożność
Dieta z ograniczoną zawartością sodu Należy zachować ostrożność

Sugammadeks – bezpieczeństwo i świadome stosowanie

Sugammadeks to skuteczny i nowoczesny lek umożliwiający szybkie odwrócenie działania niektórych środków zwiotczających mięśnie, jednak jak każdy lek – nie jest pozbawiony przeciwwskazań. Najważniejszym bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancję czynną lub jej składniki pomocnicze. W innych przypadkach, takich jak ciężkie zaburzenia nerek, niektóre zaburzenia krzepnięcia, czy stosowanie go po lekach innych niż rokuronium i wekuronium, decyzja o podaniu leku powinna być dokładnie przemyślana przez lekarza. Warto pamiętać o konieczności monitorowania pacjenta po zabiegu, a także o indywidualnym podejściu do osób starszych, z chorobami przewlekłymi czy na diecie z ograniczoną ilością sodu. Dzięki temu możliwe jest zminimalizowanie ryzyka działań niepożądanych i zapewnienie bezpieczeństwa pacjentom poddawanym znieczuleniu z zastosowaniem sugammadeksu54261266327137642814865291596630161067311711683218.

Pytania i odpowiedzi

Czy mogę otrzymać sugammadeks, jeśli mam alergię na inne leki?

Sugammadeks jest przeciwwskazany u osób z potwierdzoną alergią na tę substancję lub jej składniki pomocnicze56.

Czy sugammadeks można stosować u osób z niewydolnością nerek?

Nie zaleca się stosowania sugammadeksu u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek, w tym dializowanych1213.

Czy sugammadeks można podać po każdym leku zwiotczającym mięśnie?

Nie, sugammadeks jest przeznaczony tylko do odwracania blokady wywołanej przez rokuronium lub wekuronium1920.

Jakie są najważniejsze przeciwwskazania do stosowania sugammadeksu?

Najważniejsze to nadwrażliwość na lek lub jego składniki, ciężka niewydolność nerek, zaburzenia krzepnięcia oraz stosowanie po innych lekach zwiotczających niż rokuronium i wekuronium51226.

REKLAMA