Figa

Czym jest figa i skąd pochodzi?

Figa to owoc figowca pospolitego (Ficus carica L.), rośliny należącej do rodziny morwowatych. Pochodzi prawdopodobnie z Azji Mniejszej, a jej uprawa w basenie Morza Śródziemnego sięga co najmniej IX wieku p.n.e. – starożytni Grecy uważali ją za podarunek bogów i tak bardzo ją cenili, że zabraniali wywozu za granicę. Dziś figa rośnie głównie w Turcji, Grecji, Włoszech, Hiszpanii, Portugalii i Algierii, a na rynku dostępna jest zarówno w formie świeżej, jak i suszonej.

To, co jemy, to technicznie rzecz biorąc owocostany – w środku kryją się dziesiątki drobnych owoców w postaci niełupek. Kształtem figa przypomina małą gruszkę, a jej skórka zmienia kolor od zieleni po głęboki fiolet lub czerń w miarę dojrzewania. Miąższ dojrzałego owocu jest słodki, soczysty i złotawo-czerwony w środku.

Jakie składniki odżywcze zawiera figa?

Skład figi robi wrażenie – zwłaszcza jeśli zestawić formę świeżą z suszoną. Suszenie koncentruje wszystkie składniki, ale też znacząco podnosi kaloryczność i zawartość cukrów.

Figi dostarczają też witamin: C, K, B1, B2, B6, kwasu foliowego oraz beta-karotenu. Zawierają polifenole (w tym flawonoidy i fenole) o silnym działaniu antyoksydacyjnym – w 100 g suchej masy figi jest ich nawet 465 mg. Znajdziesz w nich również kwasy organiczne: jabłkowy, cytrynowy i oksalowy.

Na co pomagają figi – właściwości zdrowotne

Figa od wieków stosowana jest nie tylko jako smaczna przekąska, ale też jako naturalne wsparcie dla zdrowia. Oto najważniejsze obszary, w których może przynieść korzyści:

• Układ trawienny – wysoka zawartość błonnika pokarmowego wspomaga perystaltykę jelit i może pomagać przy zaparciach. Wywar z owoców bywa stosowany jako naturalny środek napotny i wykrztuśny.
• Układ sercowo-naczyniowy – potas reguluje ciśnienie krwi i wspiera pracę serca; figi pomagają też w kontroli poziomu cholesterolu i poprawiają elastyczność naczyń krwionośnych.
• Kości i zęby – wapń i magnez zawarte w figach wspierają budowę i utrzymanie zdrowych kości, co czyni je przydatnymi w profilaktyce osteoporozy.
• Odporność i działanie antyoksydacyjne – polifenole i flawonoidy neutralizują wolne rodniki, spowalniają procesy starzenia i mogą zmniejszać ryzyko chorób cywilizacyjnych.
• Układ nerwowy – witaminy z grupy B i magnez wspierają pracę układu nerwowego, mogą poprawiać koncentrację i ułatwiać zasypianie.
• Profilaktyka anemii – żelazo zawarte w figach (szczególnie suszonych) jest przydatne dla osób z niedoborami tego pierwiastka.

Wywar z liści figi jadalnej i zagęszczony sok owocowy mogą korzystnie wpływać na mikroflorę jelit. Owoce wykazują też działanie zasadotwórcze – pomocne przy zaburzeniach równowagi kwasowo-zasadowej organizmu.

Ile fig można jeść dziennie?

Optymalne dzienne spożycie to 2–3 suszone figi lub 5–6 świeżych owoców. Jedna świeża figa waży ok. 50 g i dostarcza jedynie 37 kcal – to naprawdę nieduży „koszt kaloryczny” jak na ilość składników odżywczych, które ze sobą niesie. Błonnik zawarty w owocach przedłuża uczucie sytości, co może być pomocne przy kontroli apetytu.

Suszone figi dostępne są przez cały rok i zachowują trwałość przez kilka miesięcy po zapakowaniu. Świeże – sezonowe, dostępne od lipca do listopada – najlepiej przechowywać w lodówce i spożyć jak najszybciej, bo dojrzałe owoce szybko fermentują. Biały nalot na suszonych figach to skrystalizowany cukier, nie pleśń – nie jest to wada produktu.

Figa w kosmetykach – olej i ekstrakt

Składniki figi znalazły zastosowanie nie tylko w kuchni, ale i w pielęgnacji skóry oraz włosów. Olej tłoczony z nasion figowca pospolitego jest bogaty w nienasycone kwasy tłuszczowe (omega-3 i omega-6), witaminę E oraz fitosterole. Dzięki lekkiej konsystencji i dobrej wchłanialności wzmacnia naturalną barierę ochronną skóry, zapobiega utracie wilgoci i wspomaga regenerację. Szczególnie polecany jest osobom z suchą i wrażliwą cerą oraz w pielęgnacji przeciwstarzeniowej.

Ekstrakt z owoców figi – bogaty w cukry, aminokwasy, witaminy A i C oraz polifenole – działa jak naturalny humektant, czyli wiąże wodę w naskórku i zapewnia długotrwałe nawilżenie. Wykazuje też działanie przeciwutleniające. Oba składniki – olej i ekstrakt – można znaleźć w kremach, serum, balsamach, odżywkach do włosów i maskach regenerujących.

Podsumowanie – praktyczne wskazówki

Figa to owoc, który łączy przyjemny smak z realną wartością odżywczą. Świeże sprawdzą się jako lekka przekąska lub dodatek do sałatek i jogurtu; suszone – jako energetyczna przekąska w podróży lub składnik musli. Jeśli zależy Ci na kontroli cukru, sięgaj przede wszystkim po świeże owoce i jedz je w towarzystwie białka lub tłuszczu. Osoby z niedoborami żelaza, wapnia czy magnezu, kobiety w ciąży, sportowcy i seniorzy mogą szczególnie skorzystać na regularnym włączeniu fig do diety. Pamiętaj jednak o umiarze – zwłaszcza w przypadku suszonych owoców, które są znacznie bardziej kaloryczne niż ich świeże odpowiedniki.