Stosowanie leków w ciąży i podczas karmienia piersią – dlaczego wymaga ostrożności?
Okres ciąży oraz czas karmienia piersią to wyjątkowe momenty w życiu kobiety, w których troska o zdrowie dziecka staje się priorytetem. Substancje lecznicze mogą przenikać przez łożysko do organizmu rozwijającego się płodu lub do mleka matki, a tym samym wywierać wpływ na dziecko1. Dlatego każda kobieta w ciąży lub karmiąca piersią powinna przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku, w tym durwalumabu, skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą2.
Zastosowanie leków w tych okresach zawsze wymaga rozważenia korzyści dla matki i potencjalnego ryzyka dla dziecka2.
Durwalumab w ciąży – co wiadomo?
Durwalumab to przeciwciało monoklonalne wykorzystywane głównie w leczeniu niektórych nowotworów. Jednakże obecnie nie ma danych klinicznych na temat stosowania tej substancji u kobiet w ciąży1. Mechanizm działania durwalumabu sugeruje, że lek ten może wpływać na przebieg ciąży. W badaniach na zwierzętach stwierdzono, że zaburzenie szlaku sygnałowego PD-L1 może prowadzić do zwiększonej częstości poronień1. Chociaż nie wykazano bezpośrednio szkodliwego wpływu durwalumabu na reprodukcję w badaniach na zwierzętach, nie można tego całkowicie wykluczyć u ludzi1.
Durwalumab jest przeciwciałem typu IgG1, które – podobnie jak inne przeciwciała tej klasy – przenika przez barierę łożyskową. Potwierdzono to również w badaniach na zwierzętach1. Oznacza to, że lek może dostać się do organizmu płodu i potencjalnie wywierać na niego wpływ.
- Brak danych klinicznych o bezpieczeństwie stosowania durwalumabu w ciąży1.
- Możliwość wpływu na przebieg ciąży i ryzyko dla płodu na podstawie mechanizmu działania1.
- Nie zaleca się stosowania durwalumabu w okresie ciąży oraz u kobiet, które nie stosują skutecznej antykoncepcji podczas leczenia i przez co najmniej 3 miesiące po ostatniej dawce2.
Trymestry ciąży a stosowanie durwalumabu
Nie ma szczegółowych danych dotyczących bezpieczeństwa durwalumabu w poszczególnych trymestrach ciąży. Ze względu na brak badań oraz potencjalne zagrożenie dla płodu, nie zaleca się stosowania leku na żadnym etapie ciąży2.
Durwalumab a karmienie piersią
Nie wiadomo, czy durwalumab przenika do mleka kobiecego2. W badaniach na małpach wykazano niskie stężenie leku w mleku, ale nie ma danych dotyczących ludzi. Ponieważ przeciwciała mogą przechodzić do mleka matki, nie można wykluczyć ryzyka dla dziecka karmionego piersią2.
- Brak danych dotyczących przenikania durwalumabu do mleka ludzkiego2.
- Potencjalne ryzyko dla dziecka karmionego piersią nie jest znane2.
- Należy podjąć indywidualną decyzję o kontynuacji karmienia piersią lub leczenia durwalumabem, rozważając korzyści dla dziecka i matki2.
Wpływ durwalumabu na płodność
Obecnie nie ma danych na temat wpływu durwalumabu na płodność zarówno u ludzi, jak i u zwierząt3.
- Durwalumab nie powinien być stosowany w ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne2.
- Jeśli pacjentka zajdzie w ciążę podczas leczenia, powinna natychmiast poinformować lekarza2.
- Decyzja o karmieniu piersią podczas terapii durwalumabem powinna być podjęta po konsultacji z lekarzem i rozważeniu wszystkich za i przeciw2.
- Nie ma danych o wpływie leku na płodność, jednak zaleca się stosowanie skutecznej antykoncepcji podczas leczenia1.
Podsumowanie: Durwalumab – ostrożność w ciąży i podczas karmienia piersią
Bezpieczeństwo stosowania durwalumabu w ciąży i podczas karmienia piersią nie zostało potwierdzone. Brak jest danych klinicznych dotyczących kobiet ciężarnych i karmiących piersią, a mechanizm działania leku sugeruje potencjalne ryzyko dla płodu. Lek przenika przez łożysko, co potwierdzono w badaniach na zwierzętach. W przypadku karmienia piersią nie można wykluczyć ryzyka dla dziecka, dlatego decyzję o kontynuacji leczenia lub karmienia należy podjąć indywidualnie, po konsultacji z lekarzem. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas terapii i przez 3 miesiące po jej zakończeniu. Obecnie nie ma danych o wpływie durwalumabu na płodność.
| Okres | Możliwość stosowania | Uwagi |
|---|---|---|
| Ciąża | Nie | Nie zaleca się stosowania. Możliwe ryzyko dla płodu. Stosować tylko w wyjątkowych przypadkach, gdy korzyści przewyższają ryzyko12. |
| Karmienie piersią | Nie zaleca się | Brak danych o przenikaniu do mleka. Potencjalne ryzyko dla dziecka. Decyzja indywidualna2. |
| Płodność | Brak danych | Nie ustalono wpływu na płodność3. |













