Reklama

Działania niepożądane brygatynibu – co warto wiedzieć?

Brygatynib, dostępny w formie tabletek powlekanych, jest lekiem stosowanym w terapii nowotworów, który może powodować różne działania niepożądane. Nie każdy pacjent je odczuwa, a ich nasilenie i rodzaj zależą od dawki, czasu leczenia oraz indywidualnych cech organizmu. Warto pamiętać, że ryzyko działań niepożądanych jest zawsze rozważane w kontekście korzyści z leczenia.

Działania niepożądane brygatynibu obejmują zarówno łagodne dolegliwości, jak i poważniejsze komplikacje, które mogą wymagać zmiany dawkowania lub przerwania terapii. Niektóre z nich są bardziej typowe dla określonych układów organizmu i występują z różną częstością.

1234

Działania niepożądane występujące bardzo często (≥ 1/10)

  • Zaburzenia układu oddechowego: kaszel i duszność mogą pojawić się u wielu pacjentów. W niektórych przypadkach dochodzi do poważniejszego zapalenia płuc, w tym niezakaźnego zapalenia płuc, które może wymagać przerwania leczenia lub zmniejszenia dawki5.
  • Zaburzenia krwi i układu chłonnego: często występuje niedokrwistość, zmniejszenie liczby limfocytów, białych krwinek i neutrofili, co może powodować osłabienie odporności5.
  • Zaburzenia metabolizmu i odżywiania: hiperglikemia (podwyższony poziom cukru we krwi), hiperinsulinemia, hipofosfatemia, hipomagnezemia i inne zaburzenia elektrolitowe mogą występować u wielu osób6.
  • Zaburzenia nerwowe: ból głowy, neuropatia obwodowa (uczucie mrowienia, drętwienia) oraz zawroty głowy są częste6.
  • Zaburzenia oka: zaburzenia widzenia, takie jak niewyraźne widzenie czy światłowstręt, pojawiają się u części pacjentów6.
  • Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego: nadciśnienie tętnicze oraz zmiany w rytmie serca, jak bradykardia (zwolniona akcja serca), są często obserwowane6.
  • Zaburzenia żołądka i jelit: biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha oraz podwyższone enzymy trzustkowe (lipaza i amylaza) pojawiają się u wielu pacjentów7.
  • Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych: zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AspAT, AlAT, fosfatazy zasadowej) jest częste7.
  • Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej: wysypka i świąd skóry są często zgłaszane7.
  • Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe: bóle mięśni i stawów oraz podwyższenie aktywności CPK w surowicy krwi to częste objawy7.
  • Zaburzenia nerek i dróg moczowych: obserwuje się zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi8.
  • Zaburzenia ogólne: zmęczenie, obrzęki i gorączka pojawiają się u wielu pacjentów8.
Ważne: Poważne działania niepożądane, takie jak zapalenie płuc i duszność, mogą wystąpić szczególnie na początku leczenia brygatynibem. W przypadku pojawienia się duszności lub uporczywego kaszlu należy niezwłocznie poinformować lekarza.
Działania niepożądane mogą być różne w zależności od wieku pacjenta – osoby starsze mogą być bardziej narażone na problemy z płucami.

Działania niepożądane występujące często (≥ 1/100 do < 1/10)

  • Zakażenia: zapalenie płuc jest zgłaszane również w tej grupie5.
  • Zaburzenia krwi: zmniejszenie liczby płytek krwi i dalsze przypadki niedokrwistości5.
  • Zaburzenia psychiczne: bezsenność6.
  • Zaburzenia nerwowe: zaburzenia pamięci i smaku6.
  • Zaburzenia serca: tachykardia (przyspieszona akcja serca), kołatanie serca oraz wydłużenie odstępu QT w EKG, co może być niebezpieczne6.
  • Zaburzenia żołądka i jelit: suchość w jamie ustnej, niestrawność, wzdęcia7.
  • Zaburzenia wątroby: hiperbilirubinemia i zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej7.
  • Zaburzenia skóry: suchość skóry, reakcje nadwrażliwości na światło7.
  • Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe: ból mięśniowo-szkieletowy w klatce piersiowej, ból w kończynach, sztywność mięśni7.
  • Zaburzenia ogólne: ból w klatce piersiowej pochodzenia niekardiologicznego, dyskomfort, ból8.
  • Badania diagnostyczne: zwiększenie stężenia cholesterolu, zmniejszenie masy ciała8.

Działania niepożądane występujące niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100)

  • Zaburzenia krwi: zmniejszenie liczby neutrofili5.
  • Zakażenia: zapalenie trzustki7.
  • Zaburzenia żołądka i jelit: zapalenie jamy ustnej, niestrawność7.
  • Zaburzenia wątroby: hiperbilirubinemia7.
  • Zaburzenia skóry: świąd, różne rodzaje wysypek i zapalenia skóry7.
  • Zaburzenia mięśni: bóle mięśni, skurcze, napięcie mięśni7.
  • Zaburzenia ogólne: gorączka, obrzęki8.
  • Badania diagnostyczne: zmniejszenie masy ciała8.
Ważne: Działania niepożądane związane z płucami, takie jak zapalenie płuc czy duszność, mogą pojawić się szczególnie na początku leczenia i są poważne. Szczególnie u osób starszych ryzyko tych powikłań jest wyższe.
Nadciśnienie tętnicze i zaburzenia rytmu serca to częste problemy, które wymagają monitorowania podczas terapii brygatynibem.
W przypadku pojawienia się jakichkolwiek niepokojących objawów należy zgłosić je lekarzowi lub farmaceucie.

Opis wybranych działań niepożądanych

Działania niepożądane dotyczące płuc

U około 3% pacjentów w badaniach klinicznych wystąpiło idiopatyczne śródmiąższowe zapalenie płuc lub niezakaźne zapalenie płuc, zwykle we wczesnym okresie leczenia (w ciągu pierwszych 8-9 dni). Wśród nich około 2% miało poważniejsze objawy (stopień 3-4). Wczesne rozpoznanie i przerwanie leczenia pozwoliło uniknąć zgonów związanych z tymi powikłaniami. U starszych pacjentów (65 lat i więcej) ryzyko wystąpienia tych działań było wyższe (około 10%).9101112

Nadciśnienie tętnicze

Nadciśnienie tętnicze występowało u około 30% pacjentów, z czego u 11% miało charakter ciężki (stopień 3). W niewielu przypadkach konieczne było zmniejszenie dawki leku z tego powodu. Ciśnienie tętnicze miało tendencję do stopniowego wzrostu podczas terapii13141516.

Bradykardia

Bradykardię, czyli zwolnioną akcję serca poniżej 50 uderzeń na minutę, zgłaszano u 8,4% pacjentów. Może to wymagać monitorowania i ewentualnej zmiany leczenia13141516.

Zaburzenia widzenia

Problemy z widzeniem pojawiały się u 14% pacjentów, w tym rzadko poważne, takie jak obrzęk plamki lub zaćma. U niewielu osób konieczne było zmniejszenie dawki13141516.

Neuropatia obwodowa

Działania niepożądane dotyczące nerwów obwodowych, takie jak mrowienie czy drętwienie, zgłaszano u 20% pacjentów. U około jednej trzeciej pacjentów objawy te ustąpiły. Średni czas trwania tych dolegliwości wynosił około 6,6 miesiąca, a maksymalny niemal 29 miesięcy17181920.

Zwiększenie aktywności fosfokinazy kreatynowej (CPK)

Zwiększona aktywność CPK, enzymu świadczącego o uszkodzeniu mięśni, występowała u 64% pacjentów, z czego 18% miało nasilenie stopnia 3-4. W 10% przypadków konieczne było zmniejszenie dawki17181920.

Zwiększenie aktywności enzymów trzustkowych

Zwiększenie aktywności amylazy i lipazy obserwowano odpowiednio u 47% i 54% pacjentów. Nasilone zmiany stopnia 3-4 wystąpiły u 7,7% i 15%. Zmniejszenie dawki było konieczne u kilku procent pacjentów21222324.

Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych

Zwiększenie aktywności enzymów AlAT i AspAT było bardzo częste (odpowiednio u 49% i 68% pacjentów). Nasilone zmiany obserwowano u kilku procent, co czasami wymagało zmniejszenia dawki25262728.

Hiperglikemia

Podwyższony poziom cukru we krwi wystąpił u 61% pacjentów, w tym 6,6% miało ciężką hiperglikemię. Jednak nie odnotowano konieczności zmniejszania dawki z tego powodu25262728.

Nadwrażliwość na światło i fotodermatoza

Reakcje skórne wywołane światłem zgłaszano u około 6% pacjentów, z czego niewielki odsetek miał poważne objawy. Zmniejszenie dawki zdarzyło się rzadko25262728.

Jak zgłaszać działania niepożądane?

Każde działanie niepożądane, które wystąpi podczas stosowania brygatynibu, powinno być zgłoszone odpowiednim instytucjom, takim jak Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub producentowi leku. Takie zgłoszenia pomagają w monitorowaniu bezpieczeństwa leku i poprawie opieki nad pacjentami.29303132

Działania niepożądane brygatynibu według układów i częstości występowania

Układ narządowy Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Rzadko Bardzo rzadko Częstotliwość nieznana
Zakażenia i zarażenia Zapalenie płuc, zakażenie górnych dróg oddechowych Zapalenie płuc
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Niedokrwistość, zmniejszenie liczby limfocytów, białych krwinek, neutrofili, wydłużenie APTT Zmniejszenie liczby płytek krwi, niedokrwistość, wydłużenie APTT Zmniejszenie liczby neutrofili
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Hiperglikemia, hiperinsulinemia, hipofosfatemia, hipomagnezemia, hiperkalcemia, hiponatremia, hipokaliemia, zmniejszone łaknienie Hipofosfatemia, hiperglikemia, hiponatremia, hipokaliemia, zmniejszone łaknienie
Zaburzenia psychiczne Bezsenność
Zaburzenia układu nerwowego Ból głowy, neuropatia obwodowa, zawroty głowy Zaburzenia pamięci, zaburzenia smaku, ból głowy, neuropatia obwodowa Zawroty głowy
Zaburzenia oka Zaburzenia widzenia Zaburzenia widzenia
Zaburzenia serca Bradykardia, wydłużenie odstępu QT, tachykardia, kołatanie serca Bradykardia
Zaburzenia naczyniowe Nadciśnienie tętnicze
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Kaszel, duszność Niezakaźne zapalenie płuc, duszność
Zaburzenia żołądka i jelit Zwiększenie aktywności lipazy, biegunka, zwiększenie aktywności amylazy, nudności, wymioty, ból brzucha, zaparcie, zapalenie jamy ustnej Suchość w jamie ustnej, niestrawność, wzdęcia Zapalenie trzustki, wymioty, zapalenie jamy ustnej, niestrawność
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zwiększenie aktywności AspAT, AlAT, fosfatazy zasadowej Zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej, hiperbilirubinemia Hiperbilirubinemia
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Wysypka, świąd Suchość skóry, reakcja nadwrażliwości na światło Suchość skóry, świąd
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Zwiększenie aktywności CPK, ból mięśni, ból stawów Ból mięśniowo-szkieletowy w klatce piersiowej, ból w kończynach, sztywność mięśniowo-szkieletowa Ból w kończynach, ból mięśniowo-szkieletowy w klatce piersiowej, ból mięśni
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Zmęczenie, obrzęki, gorączka Ból w klatce piersiowej pochodzenia niekardiologicznego, dyskomfort, ból Gorączka, obrzęki, ból w klatce piersiowej pochodzenia pozasercowego
Badania diagnostyczne Zwiększenie stężenia cholesterolu we krwi, zmniejszenie masy ciała Zmniejszenie masy ciała

5678

Pytania i odpowiedzi

Jakie są najczęstsze działania niepożądane brygatynibu?

Najczęstsze działania niepożądane to zaburzenia enzymów wątrobowych, hiperglikemia, biegunka, nudności, zmęczenie, bóle mięśni i wysypka.

Czy brygatynib może powodować problemy z płucami?

Tak, może wystąpić zapalenie płuc lub niezakaźne zapalenie płuc, zwłaszcza na początku leczenia.

Jak często występuje nadciśnienie tętnicze podczas leczenia brygatynibem?

Nadciśnienie tętnicze zgłaszano u około 30% pacjentów, w tym u 11% z ciężką postacią.

Co zrobić w przypadku wystąpienia działań niepożądanych podczas leczenia brygatynibem?

Należy niezwłocznie poinformować lekarza i zgłosić objawy, aby dostosować leczenie lub podjąć odpowiednie działania.

Reklama
Reklama