Zespół hipoplastycznego lewego serca (HLHS) to ciężka wada wrodzona, która powoduje charakterystyczne objawy u noworodków1. Niemowlęta z tym zespołem są zazwyczaj bardzo chore wkrótce po urodzeniu, a objawy mogą pojawić się w pierwszych godzinach lub dniach życia23. W większości przypadków dzieci z HLHS wydają się zdrowe przy urodzeniu, jednak objawy rozwijają się szybko w miarę zamykania naturalnych połączeń sercowych obecnych u płodu3.
Główne objawy zespołu hipoplastycznego lewego serca
Charakterystyczne objawy HLHS można podzielić na kilka głównych kategorii. Najczęstszymi objawami są sinica (niebieskoszare zabarwienie skóry), problemy z oddychaniem, słabe krążenie oraz trudności z karmieniem45.
Sinica, czyli niebieskoszare zabarwienie skóry, ust i paznokci, jest jednym z najwcześniejszych i najbardziej charakterystycznych objawów HLHS67. Ten objaw wynika z niedotlenienia krwi – lewa strona serca nie jest w stanie skutecznie pompować utlenowanej krwi do organizmu. Sinica często nasila się podczas płaczu dziecka78. Szczególnie niepokojące jest centralne zasinienie w okolicy klatki piersiowej, brzucha, ust i języka7.
Problemy z oddychaniem objawiają się jako szybkie, płytkie oddychanie lub duszność69. Noworodki mogą wykazywać zwiększony wysiłek oddechowy, co jest wynikiem niedostatecznego przepływu krwi i niedotlenienia tkanek10. Objawy te pogłębiają się w miarę zamykania przewodu tętniczego11.
Słabe krążenie objawia się jako słabe tętno w całym ciele, zimne kończyny oraz bladość skóry612. Niemowlęta mogą mieć chłodne dłonie i stopy z powodu niedostatecznego krążenia krwi i tlenu docierającego do kończyn6. Skóra może być zimna, wilgotna i lepka w dotyku6.
Objawy związane z karmieniem i aktywnością
Trudności z karmieniem to kolejny charakterystyczny objaw HLHS49. Niemowlęta mogą słabo ssać, mieć problemy z przyjmowaniem pokarmu i wykazywać niską aktywność podczas karmienia. Te objawy wynikają z niedostatecznego przepływu krwi i energii potrzebnej do karmienia6.
Nadmierna senność i letarg to również typowe objawy HLHS46. Z powodu niedotlenienia niemowlęta z HLHS mogą doświadczać skrajnej senności i być mniej responsywne niż zdrowe dzieci6. Mogą również wykazywać obniżoną aktywność i energię9.
Czas pojawienia się objawów
Objawy HLHS pojawiają się zwykle w pierwszych 24-48 godzinach życia, kiedy przewód tętniczy zaczyna się zamykać1314. W niektórych przypadkach objawy mogą rozwinąć się w ciągu kilku dni po urodzeniu27. Noworodki z HLHS są całkowicie zależne od otwartego przewodu tętniczego dla utrzymania przepływu krwi systemowej15.
Zamknięcie przewodu tętniczego powoduje poważne niedokrwienie systemowe i szybki kolaps sercowo-naczyniowy15. Dlatego tak ważne jest szybkie rozpoznanie objawów i natychmiastowe rozpoczęcie leczenia podtrzymującego życie Zobacz więcej: Objawy wczesne zespołu hipoplastycznego lewego serca u noworodków.
Objawy szoku kardiogennego
W przypadku braku leczenia niemowlęta z HLHS mogą wejść w stan szoku kardiogennego1. Objawy szoku obejmują zimną, lepką i bladą skórę, niebieskoszare usta, szybkie lub słabe tętno oraz trudności z oddychaniem16. Dodatkowo może wystąpić matowy wzrok oraz znaczące pogorszenie ogólnego stanu dziecka16.
Szok kardiogenny rozwija się szybko i może prowadzić do kwasicy metabolicznej, niedotlenienia oraz niewydolności wielonarządowej13. Stan ten wymaga natychmiastowej interwencji medycznej, ponieważ bez leczenia prowadzi do śmierci w ciągu pierwszych dni lub tygodni życia Zobacz więcej: Objawy szoku kardiogennego w zespole hipoplastycznego lewego serca.
Długoterminowe konsekwencje i monitoring objawów
Dzieci z HLHS, które przeszły pomyślnie leczenie chirurgiczne, wymagają stałego monitorowania objawów przez całe życie17. Mogą doświadczać długoterminowych powikłań, które objawiają się różnymi objawami wymagającymi uwagi medycznej18.
Po operacjach dzieci z HLHS często mają obniżoną tolerancję wysiłku, co objawia się szybkim męczeniem się podczas aktywności fizycznej1618. Istnieje również zwiększone ryzyko niewydolności serca i zaburzeń rytmu serca, które mogą powodować objawy takie jak duszność, zmęczenie czy kołatanie serca18.
Regularne kontrole kardiologiczne są niezbędne do wczesnego wykrywania nowych objawów lub pogorszenia istniejących19. Rodzice powinni być świadomi konieczności natychmiastowego zgłaszania się do lekarza w przypadku pojawienia się nowych objawów lub pogorszenia stanu dziecka.













