Epidemiologia zapalenia rogówki – częstość występowania na świecie

Zapalenie rogówki stanowi istotny problem zdrowia publicznego na całym świecie, będąc piątą najczęstszą przyczyną ślepoty i upośledzenia wzroku. Choroba ta dotyka około 6 milionów ludzi na całym świecie, przy czym jej częstość występowania wykazuje znaczące różnice geograficzne i społeczno-ekonomiczne¹.

Globalna częstość występowania

Częstość występowania zapalenia rogówki różni się znacząco w zależności od lokalizacji geograficznej i metodologii badań. Szacuje się, że zakres występowania wynosi od 2,5 do 799 przypadków na 100 tysięcy populacji rocznie¹². W krajach rozwiniętych, takich jak Stany Zjednoczone i Wielka Brytania, odnotowuje się znacznie niższe wskaźniki zachorowalności. W USA częstość występowania wynosi 2,5-27,6 przypadków na 100 tysięcy osób rocznie, podczas gdy w Wielkiej Brytanii 2,6-40,3 przypadków na 100 tysięcy populacji rocznie³⁴.

Różnice między krajami rozwiniętymi a rozwijającymi się

Największe różnice w częstości występowania zapalenia rogówki obserwuje się między krajami rozwiniętymi a rozwijającymi się. W krajach o ograniczonych zasobach, takich jak południowe Indie czy Nepal, wskaźniki są dramatycznie wyższe. W południowych Indiach częstość występowania wynosi 113 przypadków na 100 tysięcy populacji rocznie, podczas gdy w Nepalu aż 799 przypadków na 100 tysięcy osób rocznie³⁴.

Te znaczące różnice wynikają przede wszystkim z gorszych warunków środowiskowych i higieny osobistej, niższego poziomu edukacji, charakteru pracy w rolnictwie, zwiększonego ryzyka urazów rogówki związanych z pracą oraz ograniczonego dostępu do urządzeń sanitarnych i opieki zdrowotnej³. W krajach azjatyckich i afrykańskich wśród pacjentów z diagnozą zapalenia rogówki około 45-71% stanowią osoby niepiśmienne, a 62-79% mieszka na obszarach wiejskich z ograniczonym dostępem do placówek opieki zdrowotnej⁵.

Obciążenie systemu opieki zdrowotnej

W Stanach Zjednoczonych szacuje się, że rocznie występuje około 930 tysięcy wizyt w gabinetach lekarskich i klinikach ambulatoryjnych oraz 58 tysięcy wizyt na oddziałach ratunkowych z powodu zapalenia rogówki lub zaburzeń związanych z soczewkami kontaktowymi⁶. W 76,5% przypadków wizyt związanych z zapaleniem rogówki przepisywane są leki przeciwdrobnoustrojowe⁶.

Koszty ekonomiczne związane z zapaleniem rogówki są również znaczące. W Australii całkowity roczny koszt zapalenia rogówki szacuje się na 13,58 miliona dolarów australijskich (9,23 miliona dolarów amerykańskich)⁷. Głównym czynnikiem wpływającym na koszty jest długość hospitalizacji pacjentów⁷.

Regionalne wzorce występowania

Wzorce epidemiologiczne zapalenia rogówki różnią się znacznie w zależności od regionu geograficznego Zobacz więcej: Regionalne różnice w epidemiologii zapalenia rogówki na świecie. W krajach zachodnich, takich jak Australia, Wielka Brytania i USA, częstość występowania waha się od 6 do 52 przypadków na 100 tysięcy populacji⁸. Natomiast w krajach Azji Południowej wskaźniki mogą być znacznie wyższe – w południowych Indiach wynoszą 113 na 100 tysięcy, a w Nepalu aż 799 na 100 tysięcy populacji rocznie⁸.

Szczególnie interesujące są różnice w typach patogenów powodujących zapalenie rogówki w różnych regionach świata Zobacz więcej: Czynniki demograficzne i społeczne w epidemiologii zapalenia rogówki. Te regionalne różnice mają istotne znaczenie dla planowania strategii leczenia i profilaktyki, ponieważ wzorce zachorowań są dynamiczne, a organizmy chorobotwórcze mogą zmieniać się w czasie⁹.

Znaczenie dla zdrowia publicznego

Zapalenie rogówki zostało uznane przez Światową Organizację Zdrowia w 2019 roku za zaniedbywane schorzenie tropikalne, wraz z jaglicą i ślepotą rzeczną. To oznaczenie miało na celu zwiększenie świadomości i finansowania działań mających na celu wyeliminowanie tej choroby rogówki i związanej z nią możliwej do uniknięcia ślepoty¹⁰¹¹.

Pomimo że dostępne są ograniczone badania epidemiologiczne dotyczące częstości występowania zapalenia rogówki, a większość z nich została przeprowadzona ponad dekadę temu, jasne jest, że rzeczywiste obciążenie chorobą prawdopodobnie jest niedoszacowane¹². Zwiększenie możliwości nadzoru epidemiologicznego, szczególnie w odniesieniu do danych z wizyt u optometrystów, jest niezbędne dla lepszego zrozumienia skali problemu¹².