Epidemiologia trądziku różowatego ocznego – częstość występowania

Trądzik różowaty oczny stanowi istotny problem epidemiologiczny, dotykający znaczną część populacji cierpiącej na trądzik różowaty skóry. Dane dotyczące częstości występowania tego schorzenia różnią się w zależności od badanej populacji i zastosowanych kryteriów diagnostycznych, co wynika głównie z faktu, że choroba jest często niedodiagnostywana¹.

Szacuje się, że więcej niż 10% ogólnej populacji wykazuje dermatologiczne cechy trądziku różowatego, z czego nawet do 60% doświadcza powikłań ocznych². Trądzik różowaty oczny obejmuje między 10% a 50% wszystkich przypadków skórnego trądziku różowatego i może występować nawet bez manifestacji skórnych¹.

Częstość występowania w różnych populacjach

Badania epidemiologiczne przeprowadzone w różnych krajach pokazują znaczne różnice w częstości występowania trądziku różowatego. W Szwecji badania wykazały 10% częstość występowania trądziku różowatego w ogólnej populacji². Z kolei badanie w Estonii pokazało 22% częstość występowania trądziku różowatego, określoną według klasyfikacji Amerykańskiego Towarzystwa Ekspertów ds. Trądziku Różowatego (NRSEC)².

W Europie obserwuje się wzrastającą częstość występowania z południa na północ – w Niemczech częstość występowania wynosi 2,2%, w Szwecji 10%, a w Estonii 22%³. Szacunki dotyczące częstości występowania trądziku różowatego w populacjach o jasnej skórze wahają się od 2 do 22 procent⁴.

Charakterystyka demograficzna

Trądzik różowaty oczny dotyka obu płci w równym stopniu, w przeciwieństwie do skórnego trądziku różowatego, który częściej występuje u kobiet²⁵. Wszystkie grupy wiekowe mogą być dotknięte, włączając pacjentów pediatrycznych, jednak szczyt zachorowań przypada na czwartą do siódmej dekadę życia².

Wiek początku trądziku różowatego zazwyczaj mieści się w przedziale od 25 do 55 lat, występując równie często u mężczyzn i kobiet⁶. Średni wiek w momencie prezentacji klinicznej wynosi około 50 lat, przy czym szczyt częstości występowania trądziku różowatego ocznego przypada na pacjentów w wieku 51-60 lat⁷.

Predyspozycje etniczne i genetyczne

Trądzik różowaty znacznie częściej rozpoznawany jest u pacjentów o jasnej, wrażliwej na słońce skórze niż u osób o ciemniejszej karnacji². Osoby rasy kaukaskiej o jasnej, wrażliwej na słońce skórze (fototypy skóry I i II) wydają się mieć największe ryzyko zachorowania na trądzik różowaty⁴.

Nie jest jasne, czy czynniki takie jak maskowanie zaczerwienienia twarzy przez obfitą pigmentację skóry, ochronne działanie melaniny przed promieniowaniem ultrafioletowym (czynnik zaostrzający trądzik różowaty) czy różnice genetyczne w podatności na trądzik różowaty przyczyniają się do niższego wskaźnika rozpoznawania u osób o ciemniejszej skórze⁴.

Związek z trądzikiem różowatym skóry

Związek między skórnym trądzikiem różowatym a trądzikiem różowatym ocznym może być różny. Zmiany na twarzy są główną cechą w 53% przypadków, jednoczesne zmiany skórne i oczne występują w 27%, a zmiany oczne jako główna cecha pojawiają się w nawet 20% przypadków¹.

Zgłaszany odsetek osób z współistniejącymi manifestacjami skórnymi i ocznymi trądziku różowatego waha się w literaturze i wynosi od 21-50%⁸. Sugeruje się również, że objawy oczne trądziku różowatego mogą pojawić się przed cechami skórnymi choroby⁸.

Powikłania i ciężkość schorzenia

Około 5% pacjentów z trądzikiem różowatym rozwija chorobę rogówki, która rzadko może być ciężka i prowadzić do ślepoty poprzez owrzodzenie rogówki, perforację, wtórne infekcje lub zmętnienie rogówki w wyniku całkowitego unaczynienia². Około jednej trzeciej pacjentów rozwija potencjalnie zagrażające wzrokowi zajęcie rogówki⁵.

Zajęcie rogówki odnotowano u nawet 33% pacjentów z trądzikiem różowatym, a możliwe są ciężkie następstwa⁹. Nieleczony trądzik różowaty może powodować różne stopnie zachorowalności ocznej, dlatego znaczenie wczesnej diagnozy i odpowiedniego leczenia nie może być przeceniane⁵.