Chirurgiczne leczenie lipoedemii – specjalistyczna liposukcja

Leczenie chirurgiczne stało się znacznie bardziej powszechne w ciągu ostatnich piętnastu lat i oferuje większą szansę na trwałą poprawę¹. Zmodyfikowana chirurgia liposukcji jest jedyną dostępną techniką korekcji i usuwania nieprawidłowej tkanki tłuszczowej lipoedemii²³. Dla wielu kobiet najbardziej kompleksowym sposobem leczenia objawów jest liposukcja oszczędzająca limfatykę⁴.

Główne techniki chirurgiczne

Istnieją dwie techniki liposukcji, które mogą być bezpiecznie stosowane do leczenia lipoedemii, pod warunkiem, że chirurg ma doświadczenie w technikach unikania uszkodzenia naczyń limfatycznych²³. Te dwie techniki liposukcji, które są najbezpieczniejsze i najskuteczniejsze w użyciu przez chirurgów z dużym doświadczeniem w leczeniu lipoedemii, to liposukcja tumescentowa i liposukcja wspomagana wodą². To są jedyne poparte badaniami chirurgiczne plany leczenia lipoedemii².

Liposukcja tumescentowa

Liposukcja tumescentowa polega na wprowadzeniu dużych objętości roztworu tumescentowego do przestrzeni tłuszczowej pod skórą w celu spowodowania obrzęku (tumescencji) obszaru². Liposukcja tumescentowa jest najbardziej skutecznym leczeniem lipoedemii i może zapobiegać nawrotom przez średnio pięć lat⁵. Mikrokaniulowa liposukcja tumescentowa, wykonywana z dużą ostrożnością, aby uniknąć uszkodzenia limfatycznego, wykazała znaczną poprawę bólu, mobilności i wielkości nóg⁶.

Procedura może być wykonywana ambulatoryjnie lub stacjonarnie⁷. Liposukcja jest wykonywana w znieczuleniu miejscowym przy użyciu tumescentowego znieczulenia miejscowego (TLA), czyli techniki mokrej z tępymi mikrosondami⁷. Mogą być stosowane techniki wspomagające, takie jak wibracje lub strumienie wody⁷.

Liposukcja wspomagana wodą

Liposukcja wspomagana wodą nie wymaga nadmiernego obrzęku (tumescencji) tkanki tłuszczowej². Liposukcja wspomagana wodą również wykazała znaczną poprawę mobilności, objawów i czynników jakości życia u osób z lipoedmią⁶. Liposukcja wspomagana wodą (WAL Lipo lub BODY JET) to precyzyjna i delikatna technika, w której wysokociśnieniowy strumień wody oddziela i usuwa komórki tłuszczowe z otaczających tkanek przy minimalnym uszkodzeniu naczyń limfatycznych, podczas gdy odsysanie jednocześnie usuwa tłuszcz, który został usunięty⁸.

W tej chwili większość ekspertów uważa, że obie techniki, we właściwych rękach, są bezpieczną i skuteczną nową metodą leczenia lipoedemii, o ile chirurg wykonujący liposukcję ma umiejętności i doświadczenie w wykonywaniu techniki oszczędzającej limfatykę⁴⁶.

Wskazania do leczenia chirurgicznego

Liposukcja jest używana do chirurgicznej redukcji nieprawidłowej podskórnej tkanki tłuszczowej na nogach i ramionach⁷. Jest szczególnie wskazana, jeśli objawy utrzymują się pomimo konsekwentnego zachowawczego leczenia lub jeśli wyniki (objętość podskórnego tłuszczu) i/lub objawy (ból, obrzęk) pogarszają się⁷.

Większość pacjentów skorzysta z kompresji, terapii obrzęku limfatycznego i innych środków zachowawczych najpierw³¹². Dla stosunkowo niewielu pacjentów z wczesną lipoedmią, bez wtórnego obrzęku lub obrzęku limfatycznego, liposukcja może być wykonana bez długotrwałej terapii zachowawczej³¹².

Międzynarodowe i amerykańskie wytyczne zalecają, że skierowanie na operację powinno nastąpić po próbie terapii zachowawczej¹³. Holenderskie wytyczne dotyczące lipoedemii idą dalej i stwierdzają, że liposukcja jest tylko metodą z wyboru dla pacjentów z odpowiednim profilem zdrowotnym i/lub nieadekwatną odpowiedzią na terapię zachowawczą⁴¹².

Skuteczność leczenia chirurgicznego

Chirurgia redukcyjna lipoedemii znacząco poprawia objawy, mobilność, postawę, chód, jakość życia oraz redystrybuuje i przywraca łuk podeszwowy¹⁴. Badania wykazały samooceniane poprawy w zakresie bólu, mobilności, siniaków i ogólnej jakości życia u pacjentów po liposukcji, z których wielu wcześniej stosowało terapię kompresyjną¹⁵.

Zarówno liposukcja tumescentowa, jak i liposukcja wspomagana wodą wykazały skuteczne wyniki u pacjentów poszukujących poprawy mobilności i ogólnej ulgi w bólu obrzęków¹⁶. Dodatkowo liposukcja może pomóc w realignment stawów, gdzie złogi tłuszczowe przesunęły stawy z miejsca w czasie¹⁶.

Doniesienia sugerują, że dla aż 65% pacjentów liposukcja może zmniejszyć potrzebę ciągłego zachowawczego zarządzania¹⁷. Chirurgia wydaje się również zmniejszać skłonność do siniaków i objawy bólu przy nacisku u pacjentów z lipoedmią¹⁷.

Przygotowanie przedoperacyjne

Wszystkie eksperci ds. lipoedemii zgadzają się, że czas liposukcji wymaga starannego rozważenia³¹². Przed wykonaniem liposukcji terapeutycznej należy ocenić krążenie¹⁸. Chirurg musi upewnić się, że pacjent ma zdrowy dopływ krwi, aby zapewnić odpowiednie gojenie, a także zminimalizować wszelkie ryzyko z procedury od nieprawidłowych naczyń krwionośnych, które często są obecne w chorych obszarach¹⁸.

Kobiety z lipoedmią powinny być leczone terapią zachowawczą przed terapią redukcyjną lipoedemii¹⁴. Jeśli obecna jest chorobliwa otyłość, powinna być leczona terapeutycznie przed liposukcją¹⁹. Kiedy rozważa się operację dla pacjentów z lipoedmią, rutyna przedoperacyjna, technika chirurgiczna i opieka pooperacyjna powinny być bardzo starannie dostosowane do pacjenta, a protokoły mogą się znacznie różnić w zależności od chirurga²⁰.

Opieka pooperacyjna

Opieka pooperacyjna często obejmuje kompresję, manualne odwadnianie limfatyczne (MLD) i lekkie ćwiczenia, takie jak chodzenie, w celu stymulacji pompowania naczyń limfatycznych²⁰. Po liposukcji pacjenci powinni nosić wyroby kompresyjne przez kilka tygodni¹⁹. Opieka pooperacyjna powinna być wykonywana przez certyfikowanego terapeutę obrzęku limfatycznego 2-3 razy w tygodniu tak szybko po operacji, jak to możliwe, aż obrzęk ustąpi¹⁴.

Bezwzględne przestrzeganie kompresji jest absolutną koniecznością dla zapewnienia właściwego gojenia i powrotu funkcji limfatycznej²¹. Obrzęk zazwyczaj pogarsza się przez kilka miesięcy, zanim się poprawi, a pełne korzyści mogą nie zostać zrealizowane przez sześć miesięcy do roku⁹. Ogromna większość kobiet z lipoedmią doświadcza poprawy bólu, obrzęków, mobilności i jakości życia po chirurgii redukcyjnej lipoedemii¹⁰²¹.

Ograniczenia i ryzyko

Chociaż liposukcja lipoedemii jest ogólnie bezpieczna u zdrowych osób, mogą wystąpić ryzyko, takie jak infekcja, krwawienie i trauma obszaru⁹¹⁰. Osoby z lipoedmią, szczególnie w wyższych stadiach, są w zwiększonym ryzyku żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej i zatorowości płucnej po operacji¹⁴.

Większość osób przechodzi wiele procedur liposukcji lipoedemii, aby zająć się wszystkimi różnymi obszarami dotkniętymi lipoedmią⁹. Liczne procedury liposukcji muszą być etapowane lub oddzielone, aby być wykonane bezpiecznie¹⁰. W jednej operacji liposukcji można usunąć maksymalnie około pięciu litrów tkanki tłuszczowej²².

Jest debata, jak trwałe jest to leczenie rzeczywiście, ponieważ organizm ma tendencję do ponownego wytwarzania utraconego tłuszczu⁷. Możliwe powikłania procedury obejmują obrzęk, krwawienie pooperacyjne, problemy z krążeniem i siniaki⁷. Liposukcja rzadko prowadzi do infekcji, zmarszczek, wgnieceń i drętwienia⁷.