Epidemiologia choroby zastawki mitralnej

Choroba zastawki mitralnej stanowi jeden z najczęstszych typów nabytych wad zastawkowych serca, wywierając znaczący wpływ na zachorowalność i śmiertelność z przyczyn sercowo-naczyniowych na całym świecie¹. Epidemiologia tych schorzeń charakteryzuje się znaczną różnorodnością geograficzną i czasową, odzwierciedlając wpływ czynników społeczno-ekonomicznych, demograficznych oraz dostępu do opieki medycznej².

Globalne rozpowszechnienie niedomykalności mitralnej

Niedomykalność zastawki mitralnej (mitral regurgitation, MR) jest trzecią najczęstszą formą choroby zastawkowej na świecie, dotykając około 24,2 miliona ludzi⁴. Stanowi ona drugą najczęstszą wskazanie do operacji zastawkowej w Europie⁵ oraz najbardziej rozpowszechnioną formę choroby zastawkowej w Stanach Zjednoczonych⁶.

Częstość występowania niedomykalności mitralnej wykazuje znaczną zmienność w zależności od stosowanych kryteriów diagnostycznych. Według badania Framingham Heart Study, częstość występowania niedomykalności mitralnej o nasileniu co najmniej łagodnym wynosi 19,0% u mężczyzn i 19,1% u kobiet⁷. Gdy uwzględnimy wszystkie stopnie niedomykalności (włączając śladową), częstość wzrasta do 87,7% u mężczyzn i 91,5% u kobiet⁷.

Niedomykalność pierwotna stanowi około 35% przypadków, podczas gdy niedomykalność wtórna (czynnościowa) odpowiada za 65% wszystkich przypadków niedomykalności mitralnej¹. Częstość pierwotnej niedomykalności mitralnej wzrosła o 70% w latach 1990-2017, głównie w krajach rozwijających się, chociaż standaryzowana wiekowo częstość nie zmieniła się znacząco, a śmiertelność spadła o około 32%⁴.

Epidemiologia zwężenia mitralnego

Zwężenie zastawki mitralnej występuje znacznie rzadziej niż niedomykalność, stanowiąc około 12% chorób zastawkowych u pacjentów hospitalizowanych⁸. W Stanach Zjednoczonych częstość występowania wynosi jedynie 0,1% populacji⁹, podczas gdy w krajach europejskich stanowi około 10% przypadków w seriach szpitalnych⁹.

Choroba reumatyczna pozostaje najważniejszą przyczyną zwężenia mitralnego na świecie, odpowiadając za izolowane zwężenie mitralne w 40% przypadków⁹. W krajach rozwiniętych częstość choroby reumatycznej systematycznie spada, z szacowaną częstością występowania 1 na 100 000 mieszkańców¹⁰. Natomiast w krajach rozwijających się częstość ta jest znacznie wyższa – w Indiach wynosi około 100-150 przypadków na 100 000 mieszkańców, a w Afryce 35 przypadków na 100 000¹⁰.

Różnice demograficzne i geograficzne

Epidemiologia chorób zastawki mitralnej wykazuje wyraźne różnice demograficzne. Zwężenie mitralne częściej dotyka kobiety, przy czym dwie trzecie wszystkich pacjentów z reumatycznym zwężeniem mitralnym stanowią kobiety¹⁰. Objawy zwężenia mitralnego zazwyczaj pojawiają się między trzecią a czwartą dekadą życia¹⁰.

W krajach uprzemysłowionych przeważają choroby związane ze starzeniem się, szczególnie zwapniała stenoza aortalna i czynnościowa niedomykalność mitralna¹¹. Częstość występowania chorób zastawkowych wzrasta z wiekiem – od 0,7% u osób w wieku 18-44 lat do 13% u osób powyżej 75. roku życia¹².

Trendy czasowe i czynniki wpływające na epidemiologię

Obserwuje się znaczące zmiany w epidemiologii chorób zastawki mitralnej na przestrzeni ostatnich dekad. Częstość występowania chorób zastawkowych systematycznie wzrasta na całym świecie w wyniku starzenia się populacji i poprawy dostępu do diagnostyki¹³. Przewiduje się, że liczba pacjentów z chorobami zastawkowymi podwoi się do 2046 roku¹⁴.

Ciągły wzrost częstości występowania nie może być przypisywany wyłącznie starzeniu się populacji, ale prawdopodobnie odzwierciedla zwiększoną świadomość globalną, rosnącą dostępność echokardiografii do definiowania przypadków, lepszy dostęp do leczenia oraz wynikającą z tego poprawę przeżywalności w wielu krajach o niskich dochodach¹⁵. Szczegółowe dane dotyczące czynników ryzyka i przyczyn chorób zastawki mitralnej omówione są w osobnych opisach

Nie znaleziono wpisu z section_schorzenie: Etiologia-1022.1

Wpływ na systemy opieki zdrowotnej

Rosnąca częstość występowania chorób zastawki mitralnej stanowi znaczące wyzwanie dla systemów opieki zdrowotnej. W Stanach Zjednoczonych ponad 5 milionów ludzi rocznie otrzymuje diagnozę choroby zastawkowej, a ponad 25 000 zgonów rocznie jest spowodowanych chorobami zastawkowymi¹⁶. Choroba zastawkowa jest niedodiagnozowana i niedoleczona, szczególnie w populacjach Afroamerykanów, Latynosów i Azjatów¹⁶.

Informacje o różnicach w dostępie do opieki medycznej oraz nierównościach w leczeniu chorób zastawki mitralnej w różnych grupach demograficznych przedstawione są szczegółowo Zobacz więcej: Nierówności w dostępie do opieki nad chorymi z chorobą zastawki mitralnej. Kobiety częściej niż mężczyźni pozostają niezdiagnozowane i doświadczają gorszych wyników zdrowotnych związanych z tym schorzeniem¹⁶.