Prewencja choroby dłoni, stóp i jamy ustnej w placówkach opieki

Protokoły monitorowania stanu zdrowia dzieci

Placówki opieki nad dziećmi powinny wdrożyć system regularnego monitorowania stanu zdrowia wychowanków poprzez przeprowadzanie codziennych kontroli rano i po południu¹. Po wykryciu dzieci z gorączką lub infekcjami skóry należy natychmiast zapewnić im pomoc medyczną i wprowadzić kwarantannę¹. Placówka powinna zdezynfekować przedmioty i środowisko, z którymi miały kontakt zakażone dzieci¹.

System monitorowania powinien obejmować codzienne sprawdzanie dzieci pod kątem objawów takich jak gorączka, wysypka, pęcherzyki w jamie ustnej, na dłoniach i stopach. Personel powinien być przeszkolony w rozpoznawaniu wczesnych objawów choroby dłoni, stóp i jamy ustnej, aby móc szybko zidentyfikować potencjalne przypadki². Wczesne wykrycie i szybka reakcja są kluczowe dla zapobiegania rozprzestrzenianiu się infekcji w grupie dzieci.

W przypadku wykrycia objawów u dziecka, należy natychmiast odizolować je od pozostałych dzieci i skontaktować się z rodzicami w celu odebrania dziecka z placówki³. Dzieci z infekcją powinny być izolowane i nie mogą uczęszczać do żłobków czy centrów opieki dziennej, szczególnie w pierwszym tygodniu, aby zapobiec rozprzestrzenianiu się choroby³. Placówka powinna prowadzić dokładną dokumentację wszystkich przypadków i powiadamiać odpowiednie służby zdrowia publicznego zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Rygorystyczne zasady higieny dla personelu

Personel placówek opiekuńczych musi przestrzegać szczególnie rygorystycznych zasad higieny rąk¹. Należy pouczyć dzieci, aby myły ręce w odpowiedni i szybki sposób przed posiłkami, po skorzystaniu z toalety i po wyjściu na zabawę, a także nie mieszały ręczników ani kubków, wśród innych dobrych nawyków higienicznych¹. Personel sprzątający w placówkach opieki nad dziećmi powinien stosować środki ochrony osobistej, prawidłowo przygotowywać środki dezynfekujące oraz standaryzować czyszczenie i dezynfekcję środowiska i przedmiotów¹.

Opiekunowie zajmujący się dziećmi z infekcją, szczególnie w centrach opieki dziennej, muszą praktykować częste mycie rąk i dokładne czyszczenie powierzchni po wyrzuceniu lub zmianie pieluszek, przed i po jedzeniu oraz po kichaniu lub kaszlu i obsłudze chusteczek z wydzielinami z gardła lub nosa³. Personel powinien nosić jednorazowe rękawiczki podczas zmiany pieluszek, kontaktu z płynami ustrojowymi oraz przed jedzeniem lub obsługą żywności⁴.

Szczególnie ważne jest, aby personel był przeszkolony w zakresie właściwych technik mycia rąk oraz rozumienia, kiedy mycie rąk jest najbardziej krytyczne. Ręce należy myć mydłem i wodą przez co najmniej 20 sekund, szczególnie po kontakcie z dziećmi, ich wydzielinami, po zmianie pieluszek oraz przed przygotowywaniem lub podawaniem posiłków⁵. Personel powinien również unikać dotykania własnej twarzy, szczególnie oczu, nosa i ust, podczas opieki nad dziećmi.

Protokoły czyszczenia i dezynfekcji

Placówki opieki nad dziećmi muszą wdrożyć rygorystyczne protokoły czyszczenia i dezynfekcji wszystkich powierzchni i przedmiotów¹. Należy regularnie czyścić i wietrzyć sale lekcyjne i przestrzenie publiczne oraz dezynfekować powierzchnie, takie jak klamki drzwiowe, poręcze, toalety i przyciski wind¹. Zabawki i powierzchnie należy najpierw umyć mydłem i wodą, a następnie oczyścić rozcieńczonym roztworem wybielacza³.

Regularne czyszczenie i dezynfekcja przedmiotów osobistych, takich jak zabawki dzieci, kubki na wodę, ręczniki i naczynia jest niezbędna¹. Wszystkie przedmioty i powierzchnie zanieczyszczone śluzem, śliną, płynem z pęcherzyków lub stolcem należy umyć i zdezynfekować⁴. Placówki powinny przestrzegać rutynowego harmonogramu czyszczenia, odkażania i dezynfekcji zgodnie z wytycznymi zawartymi w odpowiednich przepisach sanitarnych⁴.

Szczególną uwagę należy zwrócić na zabawki, które dzieci mogą wkładać do ust. Te przedmioty powinny być myte i dezynfekowane po każdym użyciu przez różne dzieci⁶. W środowiskach opieki nad dziećmi częsta dezynfekcja powierzchni (w tym zabawek i innych wspólnych przedmiotów) oraz regularne mycie rąk są również kluczowe⁶. Jak w przypadku innych zakaźnych wirusów, należy trzymać wszystkie znane zakażone dzieci z dala od innych, aby zapobiec rozprzestrzenianiu się⁶.

Edukacja dzieci w zakresie higieny

Placówki opieki nad dziećmi odgrywają kluczową rolę w edukacji najmłodszych w zakresie właściwych nawyków higienicznych¹. Dzieci powinny zostać nauczone kaszlenia w łokieć i z dala od ludzi⁴. Należy wytrzeć nosy czystymi chusteczkami, właściwie je wyrzucić, a następnie umyć ręce⁴. Dzieci nie powinny dzielić się jedzeniem, butelkami, szczoteczkami do zębów, sztućcami, kubkami do picia ani zabawkami, które można włożyć do ust⁴.

Edukacja powinna obejmować naukę właściwej techniki mycia rąk, która jest dostosowana do wieku dzieci. Młodsze dzieci mogą potrzebować pomocy i nadzoru podczas mycia rąk, podczas gdy starsze można nauczyć samodzielnego wykonywania tej czynności. Wykorzystanie piosenek, rymowanek lub liczenia może pomóc dzieciom w zapamiętaniu odpowiedniej długości mycia rąk⁷.

Dzieci powinny być również edukowane w zakresie właściwego zachowania podczas choroby. Należy nauczyć je, że gdy się źle czują, powinny to zgłosić opiekunowi. Powinny również wiedzieć, że nie należy dotykać wysypki ani pocierać oczu, a także unikać wkładania palców lub zabawek do ust⁷. Dzieci powinny zostać nauczone, aby kichały i kaszlały w łokieć oraz myły ręce właściwie przed jedzeniem, po skorzystaniu z toalety i w innych momentach⁷.

Zarządzanie wybuchami epidemii w placówce

W przypadku wybuchu epidemii choroby dłoni, stóp i jamy ustnej w placówce, należy wdrożyć dodatkowe środki kontroli⁸. Należy unikać organizowania działań grupowych, gdy w szkole lub instytucji występuje wybuch choroby dłoni, stóp i jamy ustnej⁸. Ponadto należy minimalizować ruch personelu i w miarę możliwości organizować, aby ta sama grupa personelu opiekowała się tą samą grupą dzieci⁸.

Odpowiednią strategią łagodzenia w celu zminimalizowania transmisji enterowirusa wśród dzieci z chorobą dłoni, stóp i jamy ustnej w celu kontrolowania ciężkich epidemii EV może być izolacja przypadków i zawieszenie zajęć w klasie, jeśli więcej niż dwoje ma początek choroby dłoni, stóp i jamy ustnej w jednej klasie w ciągu 1 tygodnia⁹. Mycie rąk i noszenie masek powinno znacznie zmniejszyć transmisję choroby dłoni, stóp i jamy ustnej¹⁰.

Podczas epidemii może być rozważane zamknięcie szkół lub placówek opieki nad dziećmi w celu zmniejszenia transmisji, szczególnie wśród małych dzieci¹¹. Jednak decyzje te powinny być podejmowane w konsultacji z lokalnymi władzami zdrowia publicznego i oparte na ocenie skali i ciężkości wybuchu epidemii. Departament zdrowia nie zaleca zamykania placówek z powodu choroby dłoni, stóp i jamy ustnej, zamiast tego zaleca wzmocnione protokoły higieny rąk i działania związane z czyszczeniem środowiska dla wszystkich szkół i placówek opieki nad dziećmi¹².

Komunikacja z rodzicami i społecznością

Skuteczna komunikacja z rodzicami jest kluczowym elementem prewencji w placówkach opieki nad dziećmi. Rodzice powinni zostać poinformowani o objawach choroby dłoni, stóp i jamy ustnej oraz o tym, kiedy powinni zgłosić chorobę dziecka do placówki¹³. Aby pomóc w zapobieganiu rozprzestrzenianiu się, rodzice powinni zgłosić chorobę dyrektorowi żłobka lub dyrektorowi szkoły¹³.

Placówki powinny edukować rodziców na temat właściwych praktyk higienicznych w domu oraz informować o tym, kiedy dziecko może bezpiecznie powrócić do placówki. Dzieci z chorobą dłoni, stóp i jamy ustnej powinny być wyłączone ze szkoły i żłobków do momentu, gdy wszystkie pęcherzyki wyschną¹³. Rodzice i opiekunowie powinni być szczególnie czujni w praktykach dobrej higieny rąk oraz w monitorowaniu swoich dzieci pod kątem objawów i trzymaniu ich w domu, jeśli są chore¹².

Komunikacja powinna również obejmować edukację rodziców na temat znaczenia nie wysyłania chorych dzieci do placówki. Dzieci z objawami nie powinny być wysyłane do szkoły ani żłobka i powinny pozostać w domu do momentu, gdy nie będą miały gorączki przez co najmniej 24 godziny bez leków przeciwgorączkowych, a wysypka lub pęcherzyki wyschną¹². Placówka powinna jasno komunikować te wytyczne i konsekwentnie je egzekwować.

Specjalne procedury dla personelu sprzątającego

Ze względu na wysoce zakaźny charakter choroby, zaleca się, aby tylko doświadczony personel z odpowiednim przeszkoleniem i sprzętem był odpowiedzialny za czyszczenie i dezynfekcję skażonych obszarów¹⁴. Personel sprzątający powinien być wyposażony w odpowiednie środki ochrony osobistej, w tym rękawiczki jednorazowe, maski i fartuchy ochronne.

Procedury czyszczenia powinny być szczegółowo udokumentowane i regularnie aktualizowane. Personel powinien być szkolony w zakresie właściwego przygotowywania roztworów dezynfekujących, technik aplikacji oraz czasów kontaktu niezbędnych dla skutecznej dezynfekcji. Wszystkie użyte materiały czyszczące i środki ochrony osobistej powinny być właściwie utylizowane zgodnie z przepisami dotyczącymi odpadów medycznych.

Szczególną uwagę należy zwrócić na obszary przewijania dzieci, które powinny być dezynfekowane świeżo przygotowanym roztworem wybielacza domowego (¼ szklanki [60 ml] wybielacza rozcieńczonego w 1 galonie [3,79 l] wody) po każdym użyciu¹⁵. Często dotykane powierzchnie i zabrudzone przedmioty, w tym zabawki, powinny być czyszczone i dezynfekowane regularnie¹⁵.